Nikos Tsafos

22/10/2026

Τι συμβαίνει με την αποθήκευση; Αργήσαμε; Γιατί δεν κάναμε αυτό που έκανε η Βουλγαρία; Και τι μπορούμε να περιμένουμε τώρα;

Απόσπασμα από τη συνέντευξη μου στο 8ο Renewable & Storage Forum που οργανώνει το Energypress.

20/10/2026

Για χρόνια εισάγαμε ρεύμα από τη Βουλγαρία με ετήσιο κόστος €96 εκατ. (€638 εκατ. το 2022)—χωρίς να ασχολείται κανείς.

Φέτος είμαστε στο +€265 εκατ. (έως 8/2026). Αλλά το αφήγημα είναι «δίνουμε τσάμπα ενέργεια στη Βουλγαρία το μεσημέρι και την αγοράζουμε ακριβά το βράδυ».

16/10/2026

Με αφορμή μια επίκαιρη ερώτηση για την χωροθέτηση Φ/Β σταθμών στην περιοχή της Γαλατινής, έκανα ένα ευρύτερο σχόλιο για τον χωροταξικό σχεδιασμό των ΑΠΕ και ειδικά για την απουσία οποιασδήποτε πρότασης από το ΠΑΣΟΚ για το θέμα αυτό.

14/10/2026

11/10/2026

Οι ενεργειακές, δημοσιονομικές και διπλωματικές κινήσεις για να αντιμετωπίσουμε ένα δύσκολο χειμώνα.

08/10/2026

Σήμερα εγκαινιάσαμε το νέο μεταλλείο χαλκού και χρυσού στις Σκουριές Χαλκιδικής. Πρόκειται για μια τεράστια επένδυση (2+ δις δολάρια) που αξιοποιεί τον εθνικό μας πλούτο, και το κάνει με σεβασμό στο περιβάλλον και σε συνεννόηση με την τοπική κοινωνία για να υπάρχει η πάντα απαραίτητη κοινωνική αποδοχή.

Αποτελεί παράδειγμα, εν ολίγοις, για το μέλλον – σε μια διεθνή συγκυρία που διψά για ορυκτές πρώτες ύλες, και σε ένα περιβάλλον γεωπολιτικής αβεβαιότητας όπου η ευρωπαϊκή παραγωγή αποκτά ακόμα μεγαλύτερη αξία – δείχνουμε ότι μπορούμε να κάνουμε μεγάλα έργα στην Ελλάδα που συμβάλουν όχι μόνο στην εθνική αλλά και στην ευρωπαϊκή οικονομία και ασφάλεια.

02/10/2026

Σήμερα στη Βουλή είχα την ευκαιρία να κάνω μια αντιπαραβολή του κυβερνητικού έργου στον τομέα της ενέργειας σε σχέση με αυτό που παραλάβαμε το 2019.

28/09/2026

Την Παρασκευή έγραψα ότι η Ελλάδα έχει χαμηλότερες τιμές χονδρικής από τη Βουλγαρία παρά το γεγονός ότι η Βουλγαρία έχει περισσότερες μπαταρίες – ένα γεγονός που αντιβαίνει στο αφήγημα περί μπαταριών και τιμών («η Βουλγαρία έτρεξε να βάλει μπαταρίες και τώρα έχει το πλεονέκτημα στις τιμές»). Τι συμβαίνει ακριβώς;

Ας δούμε τις ωριαίες τιμές σε Ελλάδα, Βουλγαρία και Ρουμανία για το 2026 ως τώρα. Οι τρεις αγορές έχουν παρόμοιες τιμές – με δύο διαφορές: το μεσημέρι έχουμε χαμηλότερες τιμές από τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, και το βράδυ η Ρουμανία έχει ψηλότερες τιμές από Ελλάδα και Βουλγαρία.

Τις μεσημεριανές ώρες οι μπαταρίες φορτίζουν και ανεβάζουν τη ζήτηση – σε Βουλγαρία και Ρουμανία αυτή η ζήτηση αυξάνει τις τιμές γιατί δεν υπάρχει πάντα πλεονάζουσα ενέργεια που να επιτρέπει στις μπαταρίες να φορτίσουν «τσάμπα». Κατά μέσο όρο, η Βουλγαρία πληρώνει +22 €/MWh εκείνες τις ώρες σε σχέση με εμάς.

Το βράδυ, όμως, οι μπαταρίες συνυπάρχουν με φυσικό αέριο, λιγνίτη, υδροηλεκτρικά, κτλ., και η τιμή συνδιαμορφώνεται από το ευρύτερο μείγμα που καλύπτει τη ζήτηση. Οι μπαταρίες της Βουλγαρίας πρέπει επίσης να αποπληρώσουν και το αυξημένο κόστος φόρτισης τις μεσημεριανές ώρες. Εδώ βλέπουμε και τη δεύτερη διαφορά στις αγορές με τη Ρουμανία να έχει ψηλότερες τιμές το βράδυ λόγω των αυξημένων αναγκών της σε σχέση με την προσφερόμενη ενέργεια.

Προφανώς οι μπαταρίες είναι χρήσιμες και, όσο περισσότερες μπαίνουν στην περιοχή, τόσο περισσότερο μπορούν να βοηθήσουν μεταφέροντας ενέργεια μέσα στην ημέρα, περιορίζοντας τις αιχμές και αξιοποιώντας καλύτερα την παραγωγή των ΑΠΕ (και προσφέροντας και άλλες υπηρεσίες στο σύστημα). Αλλά ο ρόλος τους είναι πιο περιορισμένος όταν δεν υπάρχει υπερπαραγωγή από ΑΠΕ – και μάλιστα εκείνες τις στιγμές, προσθέτουν ζήτηση και πιέζουν τις τιμές προς τα πάνω.

Το συμπέρασμα είναι ότι στη σημερινή αγορά, με τις συνθήκες που επικρατούν στη νοτιοανατολική Ευρώπη, οι μπαταρίες της Βουλγαρίας δεν επαρκούν για να της εξασφαλίζουν χαμηλότερες τιμές από την Ελλάδα. Για αυτό δεν πρέπει να κρίνουμε με ένα νούμερο (τι μπαταρίες έχουμε) το σύνολο της εθνικής μας στρατηγικής. Πρέπει να βλέπουμε τη μεγάλη εικόνα όπως αυτή αποτυπώνεται στις τιμές: Ελλάδα €106, Βουλγαρία €118 και Ρουμανία €126.

25/09/2026

«Γιατί δεν έχουμε όσες μπαταρίες έχει η Βουλγαρία»;

Η απλή απάντηση είναι ότι η Βουλγαρία εστίασε πάρα πολύ στις μπαταρίες, ενώ εμείς έχουμε φτιάξει ένα πιο ισορροπημένο μείγμα.

Η πιο σύνθετη απάντηση είναι η εξής.

Η Βουλγαρία έριξε πολλά χρήματα στην αποθήκευση. Κάτι παρόμοιο κάναμε και εμείς, αλλά εμείς επενδύσαμε και στην αντλησιοταμίευση – που έχει εγχώρια προστιθέμενη αξία και παρέχει αποθήκευση μεγαλύτερης διάρκειας και για περισσότερα χρόνια. Τα έργα αντλησιοταμίευσης, όμως, είναι πιο πολύπλοκα και δεν υλοποιούνται τόσο γρήγορα. Αυτή η επιλογή μας στερεί κάτι σήμερα αλλά θα μας ωφελήσει στο μέλλον.

Το μείγμα της κάθε χώρας άλλωστε κρίνεται σε βάθος χρόνου. Τα εργοστάσια φυσικού αερίου της Ελλάδας, για παράδειγμα, παρέχουν ευελιξία σε όλη τη νοτιοανατολική Ευρώπη. Όταν οι τιμές φυσικού αερίου είναι σε κανονικά επίπεδα, αυτή η υπηρεσία είναι πολύ ανταγωνιστική. Αλλά σε περιόδους με αυξημένες τιμές αερίου, όπως σήμερα, αυτή η ευελιξία κοστίζει περισσότερο.

Αυτό για ισχύει για όλες τις τεχνολογίες. Η πυρηνική ενέργεια, για να δώσω ένα άλλο παράδειγμα, έχει το πλεονέκτημα της σταθερότητας (παραγωγή και κόστος). Σήμερα όμως βλέπουμε πυρηνικά εργοστάσια σε όλη την Ευρώπη να υπολειτουργούν – σε ένα βαθμό λόγω της κλιματικής κρίσης. Το ίδιο συμβαίνει και με τα υδροηλεκτρικά όπου σε πολλές χώρες της Ευρώπης η παραγωγή είναι μειωμένη σήμερα.

Η κάθε τεχνολογία έχει υπέρ και κατά. Οι μπαταρίες είναι πολύτιμες όταν έχουμε υπερπαραγωγή από ΑΠΕ – αλλά όταν έχουμε μια μέρα ή μια περίοδο με χαμηλή παραγωγή, η συνδρομή τους είναι πιο μικρή. Το να χτίσεις ένα σύστημα πάνω σε Φ/Β και μπαταρίες έχει και αυτό τις αδυναμίες του. Ειδικά το χειμώνα όπου η παραγωγή από Φ/Β είναι περιορισμένη.
Και φυσικά οι μπαταρίες έχουν γίνει μόλις τώρα βιώσιμες χωρίς κρατική ενίσχυση. Το να τρέχεις να επιδοτήσεις μια τεχνολογία που ακόμη ωριμάζει έχει και αυτό κινδύνους – ακόμα πληρώνουμε τα (πανάκριβα) Φ/Β που μπήκαν στις αρχές της δεκαετίας του 2010.

Να κλείσω με τη μεγάλη εικόνα. Η Ελλάδα είχε διαχρονικά ψηλότερη χονδρική από τη Βουλγαρία – έως και +51% (!) το 2018. Από το 2024 έχουμε χαμηλότερη τιμή χονδρικής – φέτος κατά 10%. Δηλαδή ακόμα και τώρα, και παρά το γεγονός ότι η Βουλγαρία έχει τόσες μπαταρίες, οι συνολικές συνθήκες στην ελληνική αγορά οδηγούν σε χαμηλότερη τιμή χονδρικής από τους γείτονές μας.

Δεν ξέρω αν υπάρχει κάποιο άλλο αγαθό που να έχει συμβεί κάτι τέτοιο – οπού η σχετική τιμή στην Ελλάδα σε σχέση με άλλες χώρες να έχει αλλάξει τόσο πολύ σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα. Έχει συμβεί στο ρεύμα. Και αυτό λόγω του συνολικού σχεδιασμού που έχουμε κάνει. Στο τέλος, άλλωστε, αυτό μετράει.

24/09/2026

Με αφορμή επαναλαμβανόμενα δημοσιεύματα σχετικά με ένα έργο αποθήκευσης στην Πτολεμαΐδα, θα ήθελα να παρουσιάσω κάποια στοιχεία και να εξηγήσω τι έχει γίνει.

Το συγκεκριμένο έργο είχε ζητήσει από το κράτος μια απευθείας στήριξη 249 εκατ. € (σε βάθος δεκαετίας) για μια επένδυση 271 εκατ. €.

Το αίτημα αυτό απορρίφθηκε γιατί τα ποσά ήταν δυσανάλογα με τα ποσά που δώσαμε σε άλλα έργα αποθήκευσης μέσω διαγωνισμών.

Συγκεκριμένα η στήριξη που ζητήθηκε ήταν κατά 33% μεγαλύτερη σε σχέση με αυτή που πήραν τα έργα που συμμετείχαν στον τρίτο διαγωνισμό για αποθήκευση, ο οποίος μάλιστα αφορούσε τις περιοχές απολιγνιτοποίησης.

Επίσης, υπάρχουν πλέον πολλά έργα που θέλουν να προχωρήσουν χωρίς καμία κρατική ενίσχυση – που γεννά εύλογα σήμερα το ερώτημα αν πρέπει να χρηματοδοτήσουμε ένα έργο όταν άλλοι επενδυτές δε ζητούν ενίσχυση;

Σχετικά με το θέμα της επιστολής στήριξης προς την Κομισιόν για την χρηματοδότηση από το Connecting Europe Facility.

Καταρχήν το έργο δεν έχει «εξασφαλισμένη χρηματοδότηση» από την Ευρώπη όπως γράφεται – μιλάμε για ένα κύκλο αιτήσεων όπου διάφορα έργα από όλη την Ευρώπη διαγωνίζονται για να εξασφαλίσουν στήριξη.

Στον συγκεκριμένο κύκλο προτάσσομε έργα που είναι περισσότερα καινοτόμα (π.χ., δέσμευση και αποθήκευση άνθρακα ή υδρογόνο) και που δεν έχουν άλλη δίοδο ώστε να προσχωρήσουν.

Για την αποθήκευση έχουμε μια συγκεκριμένη στρατηγική – και πρόσφατα ανακοινώσαμε ότι θα ρίξουμε με ανοιχτή πρόσκληση και διαγωνιστικές διαδικασίες 200 εκατ. € επιπλέον για τα τρέξουν πιο γρήγορα οι μπαταρίες.

Στο τέλος το βασικό ερώτημα που παραμένει αναπάντητο είναι «γιατί αυτό το έργο είναι τόσο ξεχωριστό» που να δικαιολογεί σήμερα και με τις τωρινές συνθήκες μια τόσο ειδική μεταχείριση σε σχέση με όλα τα άλλα έργα αποθήκευσης στη χώρα;