Institut national pour le patrimoine architectural

🇱🇺

D’Schiferindustrie vun Uewermaartel bléckt op eng laang Geschicht zeréck a war bis 1986 aktiv. Schonns am 18. Joerhonnert gouf hei Schifer ënnerierdesch ofgebaut, am Ufank a klenge Familljebetriber. Enn 19. Joerhonnert hunn 2 Bridder aus Frankfurt am Main d’Leekollen opkaf an dorauser eng vun de gréissten Industrien am Land geschaf. Den Haaptsëtz vun hirer Firma „Gebrüder Rother Dachschieferwerke“ war zu Uewermaartel. Nieft den Industriegebaier gouf och eng Cantine, Aarbechterhaiser, d’Administratioun an Atelieren gebaut. Donieft hat de Patron och säi Wunnsëtz um Site, wat fir déi Zäit net aussergewéinlech war.

‚D’Villa Rother‘, sou wéi mir se haut kennen, huet net ëmmer sou ausgesinn. Am Urkadaster vun 1824 léist sech schonn eng méi kleng Struktur erkennen, déi am 19. Joerhonnert erweidert gouf. 1898 kënnt d’Wunnhaus an de Besëtz vun de Bridder Rother, déi et zu enger eleganter Villa mat Wantergaart ausbauen. 1938 kritt d’Villa eng Etage méi a gëtt moderniséiert. D’Pläng vum Ëmbau si vum bekannte Lëtzebuerger Architekt Nicolas Schmit-Noesen.

Den INPA ass als Bauhär fir d’Restauratioun responsabel a huet zesumme mam Schiefermusée, Architekt a Scénograph geplangt, wat an dat representatiivt Gebai komme soll. De Rez-de-chaussée gëtt fir de Public opgemaach a weist d’Geschicht vun der Famill Rother, hirem Hauspersonal an dem Gebai, souwéi historesch Fotoe vun 1900–1950 aus der Collectioun Nic. Molitor. Déi 1. Etage gëtt als Dokumentatiounszenter an Archiv genotzt. Eng weider Etage steet de Benevole vun de Frënn vun der Lee zur Verfügung, déi nach aktiv hei schaffen an e grousse Verdéngscht drun hunn, dass dësen historesche Site haut nach authentesch erhalen ass.

Musée de l'Ardoise, Haut-Martelange Centre national de l'audiovisuel (CNA) Visit Éislek Visit Luxembourg


Photos: Bohumil Kostohryz; Doris Thilmany; Patrick Diederich

🇱🇺

Haut presentéiere mir iech eis Annexe um Rousegäertchen: 7, rue du Plébiscite, L-2341 Lëtzebuerg.

De Service de l’inventaire an de Service didactique et de communication hunn hei hir Büroen. Ausserdeem fannen hei eis Konferenzen, wéi eis „INPA talks”, pädagogesch Atelieren an aner Eventer statt.

Mir freeën eis, iech an Zukunft um Rousegäertchen begréissen ze kënnen!

🇩🇪

Im malerischen Eischtal, dem „Tal der sieben Schlösser“, liegt mit Marienthal eines der ältesten Klöster Luxemburgs. Gegründet 1232 als Dominikanerinnenkloster, entwickelte sich die Anlage dank adliger Unterstützung zu einem bedeutenden religiösen und kulturellen Zentrum. Die Priorin Yolanda von Vianden prägte diese Blütezeit, die mit der Weihe der gotischen Klosterkirche 1296 ihren Höhepunkt erreichte.

Nach der Auflösung 1783 folgten Verfall, Umbauten und vielfältige Nutzungen, darunter durch die „Weißen Väter“ sowie als Erziehungs- und Bildungsstätte. Diese wechselvolle Geschichte spiegelt sich bis heute im Baubestand wider. Die Anlage vereint historische Gebäude wie das barocke Marienhaus und das klassizistische Dormitorium mit späteren Ergänzungen und bildet, eingebettet in die Landschaft des Eischtals, ein außergewöhnliches Ensemble aus Natur und Architektur im Sinne eines „Site mixte“.

---

Seit 2016 wird im Großherzogtum Luxemburg eine wissenschaftliche Inventarisierung des gebauten Kulturerbes durchgeführt. Das Institut national pour le patrimoine architectural - INPA hat seither zahlreiche Gemeinden erfasst und in der Publikationsreihe „Inventar der Baukultur im Großherzogtum Luxemburg“ dokumentiert. Verantwortlich dafür ist der Service de l’inventaire im INPA. Ein interdisziplinäres Team aus Fachleuten der Architektur und Kunstgeschichte dokumentiert und analysiert systematisch das bauliche Erbe. Auf dieser Grundlage entsteht ein Inventar schützenswerter Bauwerke, das im öffentlichen Interesse und innerhalb eines klar definierten gesetzlichen Rahmens erstellt wird. Ziel ist es, bedeutende Gebäude und Stätten langfristig zu bewahren und gemeinsam mit Eigentümer*innen und Gemeinden ein nachhaltiges Bewusstsein für das gebaute Kulturerbe zu fördern.

Heute und in den kommenden Wochen werden ausgewählte Objekte vorgestellt – beginnend mit dem Kloster Marienthal in der Gemeinde Helperknapp.

🇱🇺 E Réckbléck op eis pädagogesch Atelieren 🏰🧱

De 5. a 6. Mee hate mir déi grouss Freed, zwou Schoulklassen aus dem Cycle 2 an aus dem Cycle 4 an eiser Annexe um Rousegäertchen ze begréissen. Am Kader vun eisen pädagogeschen Aktivitéite hu mir zesumme mat bricks4kidz Luxembourg zwee Atelieren organiséiert, mam Zil d‘ Kanner op eng spilleresch Aart a Weis fir eise Patrimoine ze sensibiliséieren an ze begeeschteren.

• Mat LEGO®️-Steng hu si a Gruppen Monumenter an historesch Gebaier aus Lëtzebuerg exploréiert an nogebaut
• Dobäi hu si vill iwwer d’Architektur an d’Geschicht geléiert – vum Mëttelalter bis zur industrieller Revolutioun

Eng flott Manéier bei där d‘ Kanner duerch Kreativitéit, Observatioun an Teamwork eise Patrimoine ganz nei konnten entdecken.

🇱🇺

D’mëttelalterlech Buerg vu Beefort gouf a véier verschidde Phase gebaut. Déi éischt Ernimmung geet zréck op d’Joer 1050. Tëschent 1050 a 1650 gouf de Site ëmmer erëm ëmgebautan erweidert, bis de Baron Jean de Beck, Gouverneur vun der Festung Lëtzebuerg,de Site 1639 keeft a beschléisst, sech en neit Schlass am Stil vun der Renaissance um Plateau iwwert der mëttelalterlecher Buerg ze bauen. Dëst Schlass gëtt 1649 no 6 Joer Bauzäit fäerdeg gestallt, allerdéngs net sou wéi de Baron Jean de Beck sech dat virgestallt huet. Dëse stierft nämlech 1648 an et ass säi Jong deen de Chantier vum Schlass ofwéckelt. Wisou net alles fäerdeggestallt ginn ass, kënne mir haut just vermuten. Et deit awer villes drop hin, dat Suen an enger onsécherer Zäit gefeelt hunn. Mir wëssen haut, dass d’Schlass ursprénglech als Wunnresidenz vum Baron geplangt war, dëst an engem repräsentativen Erscheinungsbild, wat fir den Adel an där Zäit de normale Standard war. Als Referenz fir säi Schlass zu Beefort, huet de Baron Jean de Beck sech ouni Zweifel um Mansfeldschlass a Clausen orientéiert. Well d’Schlass awer nëmmen zu engem Deel als Residenz fäerdeg gebaut ginn ass, sinn déi aner Fligelen, nach wärend der Bauphase, an eng aner Funktioun ëmgewandelt ginn: Ställ fir Béischten a Kasäre fir Zaldoten.

De Lëtzebuerger Staat ass haut Proprietär vun der Buerg a vum Schlass, an den INPA ass zoustänneg fir all Bauaarbechten. Aktuell lafen och verschidde Chantier‘en um Site vun der Buerg an dem Renaissanceschlass Beefort. Nieft Consolidéierungsaarbechte vun de Maueren an der Buerg an am Schlass, enger neier Heizung mat den dozou gehéiere Kanal- a Réseauxaarbechten, ass den INPA zënter 2024 amgaangen d’Diecher vum Nord, Ost- a Westfligel vum Renaissanceschlass nei ze maachen. Dës Aarbechte ginn dëst Joer ofgeschloss.

Haut zielt de Site des Châteaux de Beaufort mat 40.000 Visiteuren d’Joer zu de meeschtbesichte Buergen am Land. D’Gerance an d’Bespillung vum kulturellen an touristesche Volet mécht de Centre des Monuments du Grand-Duché de Luxembourg

Copyright Foto Loftopnam: Seyler

🇱🇺

Mir invitéieren Iech ganz häerzlech op déi éischt Editioun vun eiser Konferenzrei INPA talks mat Presentatiounen an Diskussiounen ronderëm de Lëtzebuerger Patrimoine.

De Programm:
📅 04. Juni um 18h30: „Lëtzebuerg – e Buergeland?“ mam Michel Margue

📅 10. Juni um 18h30: „Handel, Wandel, Patrimoine?“ mam Robert L. Philippart

📅 02. Juli um 18h30: „Bauanalyse – Grundlage jeder Restaurierung“ mam Thomas Lutgen.

📍 Wou? INPA, Annexe um Rousegäertchen - 7, rue du Plébiscite, L-2341 Lëtzebuerg

Umeldung: Schéckt eng E-Mail mam Titel vum Virtrag un [email protected]

Mir freeën eis op Iech!

📍 Den 22. Abrëll 2026 hu sech den Direkter vum Institut national pour le patrimoine architectural - INPA, den Här Patrick Sanavia, mam Schäfferot vun der Gemeng Cliärref gesinn. Den Austausch huet sech baséiert op déi aktuell Projeten, d'Klärung vun nach oppe Froen an d'gemeinsam Koordinatioun vun de nächsten Schrëtt fir déi zukünfteg geplangte Moossnamen.

----------------------

📍 Le 22 avril 2026, le directeur de l'Institut national du patrimoine architectural (INPA), M. Patrick Sanavia, a rencontré le collège des bourgmestre et échevins de la commune de Clervaux. La discussion a principalement porté sur les projets en cours, la clarification des questions en suspens ainsi que la coordination des prochaines étapes concernant les mesures prévues.