Επίτροπος Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρώπινων Δικαιωμάτων-Cyprus Ombudsman

Το Γραφείο της Επιτρόπου Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, υπό την αρμοδιότητα της Επιτρόπου ως Εθνικός Μηχανισμός Πρόληψης των Βασανιστηρίων (NPM), συμμετείχε στην 1η Ετήσια Συνάντηση του Δικτύου Εθνικών Μηχανισμών Πρόληψης Νοτιοανατολικής Ευρώπης [South-East Europe (SEE) NPM Network], η οποία πραγματοποιήθηκε στη Σόφια της Βουλγαρίας το διήμερο 26-27 Μαΐου 2026.

Η συνάντηση φιλοξενήθηκε από την Επίτροπο Διοικήσεως της Βουλγαρίας και συμμετείχαν εκπρόσωποι ΝΡΜ από την Κύπρο, την Ελλάδα, τη Σερβία, το Μαυροβούνιο, την Κροατία, τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη, τη Σλοβενία και την Αυστρία. Στη συνάντηση συμμετείχαν, επίσης, ο κ. Jonas Grimheden, Fundamental Rights Officer της FRONTEX, εκπρόσωπος της UNHCR στη Βουλγαρία και εκπρόσωπος του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Η Επίτροπος εκπροσωπήθηκε στη συνάντηση από τον Λειτουργό Α΄ του Γραφείου της, Κυριάκο Κυριακού.

Το θέμα της συνάντησης ήταν «Protection of Fundamental Rights of Detained Migrants - Problems and Solutions. Alternatives to Detention and Forced Return to the Country of Origin».

Κατά τη διάρκεια των συζητήσεων παρουσιάστηκαν οι κοινές προκλήσεις σε σχέση με τις συνθήκες κράτησης, την προστασία ευάλωτων προσώπων και την εφαρμογή διαδικασιών επιστροφών, ως επίσης και η ανάγκη για την προώθηση εναλλακτικών μέτρων κράτησης.

Στο πλαίσιο της συνάντησης, πραγματοποιήθηκε επίσκεψη στο Κέντρο Προσωρινής Φιλοξενίας Αλλοδαπών (Special Home for Temporary Accommodation of Foreigners - SHTAF) στη Σόφια, όπου οι συμμετέχοντες ξεναγήθηκαν στους χώρους κράτησης και ενημερώθηκαν για τις διαδικασίες υποδοχής, διοικητικής κράτησης και επιστροφής αλλοδαπών, καθώς και για τις πρακτικές και προκλήσεις που αντιμετωπίζονται στο πλαίσιο λειτουργίας του Κέντρου.

Υπενθυμίζεται ότι η Επίτροπος, υπό την αρμοδιότητά της ως Εθνικός Μηχανισμός Πρόληψης των Βασανιστηρίων, έχει καταστεί επίσημο μέλος του SEE NPM Network.

Το Δίκτυο ιδρύθηκε το 2013 και αποτελεί σημαντικό περιφερειακό μηχανισμό συνεργασίας μεταξύ των Εθνικών Μηχανισμών Πρόληψης της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Στόχος του Δικτύου είναι η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και της ανεξαρτησίας των Εθνικών Μηχανισμών Πρόληψης μέσω της ανταλλαγής εμπειριών και εμπειρογνωμοσύνης, της ανάπτυξης κοινών προσεγγίσεων και μεθοδολογιών, της διοργάνωσης εκπαιδευτικών δράσεων και επιμορφωτικών επισκέψεων, καθώς και της προώθησης βέλτιστων πρακτικών για την πρόληψη των βασανιστηρίων και άλλων μορφών απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης σε χώρους στέρησης της ελευθερίας, σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα προστασίας ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Η Επίτροπος Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, κα Μαρία Στυλιανού - Λοττίδη, συμμετέχει ως ομιλήτρια, στο Συνέδριο με τίτλο «Civic Protection, Rights and Democratic Innovation”, το οποίο πραγματοποιείται στη Ρώμη από τις 27 έως τις 29 Μαΐου 2026 από το Διεθνές Δίκτυο Διαμεσολαβητών (IOI) και τον Πρόεδρο του Εθνικού Συντονιστικού Οργάνου Ιταλών Διαμεσολαβητών και Διαμεσολαβητή της Περιφέρειας Λάτσιο (National Coordination of Italian Ombudsmen and Ombudsman of the Lazio Region), κ. Marino Fardelli.

Η έναρξη του Συνεδρίου πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη, 27 Μαΐου 2026, με επίσημη ακρόαση (General Audience) με την Αυτού Αγιότητα τον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄ στο Βατικανό, παρουσία αντιπροσωπειών και επικεφαλής ανεξάρτητων θεσμών από ολόκληρο τον κόσμο.

Ακολούθως, οι εργασίες συνεχίστηκαν χθες, 28 Μαΐου, στο Ιταλικό Κοινοβούλιο, με θεματικές συζητήσεις γύρω από τη διαφάνεια, τη χρηστή διοίκηση και την ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών προς τους θεσμούς. Στο πλαίσιο της συνάντησης αναδείχθηκε η σημασία της προστασίας της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, της ενίσχυσης της δημοκρατίας, αλλά και της υπεύθυνης δημόσιας διοίκησης σε μια περίοδο έντονων διεθνών και κοινωνικών προκλήσεων.

Στα πλαίσια του εν λόγω Συνεδρίου επιδιώκεται περαιτέρω η ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας και η ψήφιση της Διακήρυξης της Ρώμης 2026 (Rome Declaration 2026), ως του κοινού πλαισίου για το μέλλον των θεσμών των Διαμεσολαβητών και τη διαθεσμική συνεργασία μεταξύ αυτών.

Ειδικότερα, η Επίτροπος Διοικήσεως συμμετείχε στη θεματική συνεδρία με τίτλο «Building an international protection network: cooperation and exchange of best practices», υπογραμμίζοντας την ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας, τη σημασία της ανταλλαγής εμπειριών και βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των Θεσμών Διαμεσολαβητών, καθώς και στην ανάγκη ανάπτυξης αποτελεσματικών δικτύων προστασίας των δικαιωμάτων των πολιτών σε διεθνές επίπεδο, ως σημαντικών μηχανισμών συλλογικής ανθεκτικότητας απέναντι στις σύγχρονες προκλήσεις.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και από την Ευρωπαία Επίτροπο, κα Teresa Anjinho, στο ρόλο του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαμεσολαβητών (ENO) ως μια κοινότητα θεσμών που συνδέονται μέσα από την κοινή δέσμευση για την προάσπιση του ευρωπαϊκού δικαίου και τη διασφάλιση της ουσιαστικής προστασίας των δικαιωμάτων των πολιτών σε όλα τα επίπεδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στο πλαίσιο των εργασιών παρουσιάστηκαν επίσης πρωτοβουλίες που αφορούν την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης και των νέων τεχνολογιών στη δημόσια διοίκηση και στην εξυπηρέτηση των πολιτών, τονίζοντας ότι η αξιοποίηση της καινοτομίας πρέπει να γίνεται με καθ’ όλα ανθρωποκεντρική προσέγγιση.

Σημειώνεται ότι στη διοργάνωση συμμετέχουν πέραν των 120 Διαμεσολαβητών, που εκπροσωπούν 83 χώρες και 257 αποστολές από την Ευρώπη, την Αφρική, την Ασία και την Αμερική.

Οι εργασίες του Συνεδρίου συνεχίζονται και σήμερα Παρασκευή, 29 Μαΐου.

Πραγματοποιήθηκαν σήμερα σειρά συναντήσεων/ δράσεων, στο πλαίσιο του έργου «Technical support for more effective and resilient National Preventive Mechanisms (NPM)», που υλοποιείται από την Επίτροπος Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρώπινων Δικαιωμάτων-Cyprus Ombudsman σε συνεργασία με το Συμβούλιο της Ευρώπης Council of Europe και το Γραφείο του Επιθεωρητή Φυλακών της Ιρλανδίας, με χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Συμβούλιο της Ευρώπης.

Ειδικότερα, η πρώτη συνάντηση αφορούσε στη δράση του Έργου για καταρτισμό μιας σαφούς και δομημένης μεθοδολογίας για την παρακολούθηση της υλοποίησης των εισηγήσεων/συστάσεων που υποβάλλουμε στις αρμόδιες Αρχές μετά τη διενέργεια επίσκεψης σε χώρους που τελούν υπό τη δικαιοδοσία τους (Methodology on the follow-up to visits cont by the Cypriot NPM).

Στη συνάντηση παρευρέθηκαν ο κ. Paul Blanchard εκ μέρους του Συμβουλίου της Ευρώπης και οι κ.κ. Simone Ginzburg και Θεώνη Κουφονικολάκου, εμπειρογνώμονες που έχει επιλέξει το Συμβούλιο της Ευρώπης για την υλοποίηση της δράσης, καθώς και Λειτουργοί του ΝΡΜ του Γραφείου μας και εκπρόσωποι εμπλεκόμενων υπηρεσιών οι οποίες είναι συνεργάτες μας (stakeholders) στο Έργο.

Κατά τη συνάντηση οι εμπλεκόμενες υπηρεσίες ενημερώθηκαν για τη μεθοδολογία που εκπονήθηκε και έγινε ανταλλαγή απόψεων αναφορικά με το διαδικτυακό ψηφιακό εργαλείο (matrix) που ετοιμάστηκε για την αποτελεσματική καταγραφή και παρακολούθηση της πορείας υλοποίησης των εισηγήσεων/συστάσεών του ΝΡΜ.

Ακολούθησε συνάντηση με την ερευνητική εταιρεία που επέλεξε το Συμβούλιο της Ευρώπης, η οποία παρουσίασε τα ευρήματα της έρευνας που διενήργησε μεταξύ του προσωπικού των εμπλεκομένων υπηρεσιών, σε σχέση με τις συνθήκες διαβίωσης και τη μεταχείριση της οποίας τυγχάνουν τα πρόσωπα που στερούνται της ελευθερίας τους σε χώρους που τελούν υπό τη δικαιοδοσία τους, τις εκπαιδευτικές τους ανάγκες, το επίπεδο ενημέρωσής τους για τις εξουσίες και αρμοδιότητες του Εθνικού Μηχανισμού Πρόληψης (NPM) κλπ..

Εκστρατεία για ισότιμη συμμετοχή στις εκλογές όλων των προσώπων χωρίς διακρίσεις!

«Κανείς δεν μένει πίσω, Δικαιοπρακτική Ικανότητα στην πράξη»

Η Επίτροπος Διοικήσεως ζητά προσβάσιμες και χωρίς αποκλεισμούς εκλογές Η Επίτροπος Διοικήσεως ζητά προσβάσιμες και χωρίς αποκλεισμούς εκλογές

H Επίτροπος Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρώπινων Δικαιωμάτων-Cyprus Ombudsman διοργάνωσε στο εκπαιδευτικό σεμινάριο με θέμα «Ο Ρόλος των Παρατηρητών και των Συνοδών στη Διασφάλιση των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων σε Επιχειρήσεις Αναγκαστικής Επιστροφής» το διήμερο 6-8 Μαΐου 2026, στη Λευκωσιά.

Το σεμινάριο πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο των δράσεων του Εθνικού Μηχανισμού Παρακολούθησης Αναγκαστικών Επιστροφών (ΕΜΠΑΕ), η αρμοδιότητα λειτουργίας του οποίου έχει ανατεθεί στην Επίτροπο Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Ταμείου Ασύλου Μετανάστευσης και Ένταξης (ΤΑΜΕ) με τη συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Κυπριακής Δημοκρατίας European Funds Directorate .

Λαμβάνοντας υπόψη τις αυξημένες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα κράτη μέλη της ΕΕ στον τομέα της μετανάστευσης και των επιστροφών, καθώς και τον ιδιαίτερο ρόλο της Κύπρου ως εξωτερικού συνόρου της ΕΕ στην Ανατολική Μεσόγειο, το σεμινάριο επικεντρώθηκε στην ανάγκη αποτελεσματικής αλλά και ανθρωποκεντρικής διαχείρισης των διαδικασιών επιστροφής, με πλήρη σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και των θεμελιωδών δικαιωμάτων.

Στόχος του σεμιναρίου ήταν η ενίσχυση των γνώσεων και δεξιοτήτων των συμμετεχόντων σε θεσμικά, νομικά και επιχειρησιακά ζητήματα που αφορούν τις επιχειρήσεις αναγκαστικής επιστροφής, καθώς και η ανταλλαγή εμπειριών και βέλτιστων πρακτικών.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε:

- στον ρόλο και τις ευθύνες των Συνοδών και των Παρατηρητών,
- στην προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων κατά τις επιχειρήσεις επιστροφής,
- στη διαχείριση κινδύνων και στη χρήση μέσων δέσμευσης υπό το πρίσμα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων,
- στη σημασία της διαφάνειας και της λογοδοσίας μέσω των Εθνικών Μηχανισμών Παρακολούθησης Αναγκαστικών Επιστροφών,
- καθώς και στις προκλήσεις που προκύπτουν σε εθνικές και ευρωπαϊκά συντονιζόμενες επιχειρήσεις επιστροφής, περιλαμβανομένων επιχειρήσεων που συντονίζονται από τη Frontex.

Το πρόγραμμα περιλάμβανε διαλέξεις, εργαστήρια και ασκήσεις προσομοίωσης με τη συμμετοχή εμπειρογνωμόνων και λειτουργών από εθνικούς και ευρωπαϊκούς φορείς. Μεταξύ άλλων συμμετείχαν εκπρόσωποι του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής Frontex, the European Border and Coast Guard Agency , του Οργανισμού Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης European Union Agency for Fundamental Rights (FRA), της Επιτροπής για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων του Συμβουλίου της Ευρώπης Council of Europe (CPT), της Ελληνική Αστυνομία , του Γραφείου του Έλληνα Συνήγορος του Πολίτη , της Αστυνομία Κύπρου , του Υφυπουργείο Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας
και του Υπουργείο Δικαιοσύνης & Δημοσίας Τάξεως

Η εκπαίδευση και η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων φορέων αποτελούν βασική προϋπόθεση για τη συμμόρφωση με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα προστασίας ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις διαδικασίες επιστροφής.

Η Επίτροπος Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρώπινων Δικαιωμάτων-Cyprus Ombudsman κ. Μαρία Στυλιανού-Λοττίδη συμμετείχε στο Συνέδριο Υψηλού Επιπέδου με θέμα «Συμπερίληψη των Ατόμων με Αναπηρία: Ενδυνάμωση και Υποστήριξη σε μια Κοινότητα για Όλους», το οποίο διοργάνωσε το Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας στη Λεμεσό, στα πλαίσια της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ειδικότερα, η κ. Λοττίδη συμμετείχε ως κύρια ομιλήτρια στην πρώτη ενότητα του Συνεδρίου με θέμα «Θέτοντας το Πλαίσιο: Η Υποστηριζόμενη Λήψη Αποφάσεων ως Βάση για την Αυτοδιάθεση και την Αυτονομία».

Αντικείμενο της ομιλίας της κ. Λοττίδη ήταν η υφιστάμενη κατάσταση στην Κύπρο και το νομικό πλαίσιο που διέπει την δικαιοπρακτική ικανότητα των ατόμων με αναπηρίες, οι νομοθετικές τροποποιήσεις που επιβάλλονται και οι επικείμενες αλλαγές που θα επέλθουν με το σχετικό νομοσχέδιο που ετοίμασε το Υφυπουργείο.