Qaradağ qaydası

✅اعتراض نمادین به حکم ناعادلانه فعال ملی مدنی آزربایجان جنوبی جناب آقای سیامک میرزایی و حمایت از اعتصاب غذای وی اینبار در مقابل درب اصلی دادگستری اهر

گزارشی تازه از بازداشت دوازده فعال ملی مدنی آزربایجان جنوبی و یک کودک در قلعه بابک

🔹 دیروز جمعه 9 تیر 1396 مقارن با سالروز تولد بابک، تعداد زیادی از فعالین ملی مدنی آزربایجان جنوبی که با تجمع در قلعه بابک در شهر کلیبر اقدام به برپایی میتینگ و مراسم کرده بودند با دخالت نیروهای انتظامی-امنیتی و ضرب شتم حاضرین، 13 نفرشان بازداشت و به مکان نامعلومی انتقال داده شدند.

🔹 حامد رواجی ،سجاد صدقی ،رحیم نوروزی ، مرتضی پروین ، اکبر جهانگیری ، سید آراز قاراداغی، محمد مردی ، میلاد اکبری، رحیم زارعی، حسن قاراداغی، رضا آقایی و مهدی اکبری، 13 نفری هستند که توسط نیروهای امنیتی بازداشت و جهت بازجویی به مکان نامعلوم انتقال داده شده‌اند.

🔹مهدی اکبری از این جمعِ بازداشت شدگان، تنها 11 ساله‌ داشته که پس از پانزده ساعت بازداشت و بازجویی، ساعت چهار صبح امروز شنبه ده تیر توسط نیروهای امنیتی اهر آزاد و تحویل خانواده‌اش گردیده است.

🔹از میان بازداشت شدگان همچنین رحیم نوروزی، حامد رواجی، میلاد اکبری و رحیم زارعی در حال حاضر در زندان اهر محبوس هستند و برای آزادی موقت شان وثیقه 15 میلیون تومانی از طرف دادگاه طلب شده است. آقایان مرتضی پروین و اکبر جهانگیری به بازداشتگاه اداره اطلاعات تبریز منتقل شده اند.

🔹در پیگیری‌های بعمل آمده علت بازداشت‌ها، سخنرانی، دادن شعار، دردست داشتن بنرها و پلاکاردهایی که آزادی سیامک میرزایی را خواسته بودند، اعلام شده است.

🔹سیامک میرزایی فعال ملی مدنی آزربایجان جنوبی است که پس از یک سال بازداشت و بلاتکلیفی در زندان اوین و در اعتراض به مفقود اعلام شدن پرونده‌اش از روز شنبه ۲۷ خرداد ماه سال جاری دست به اعتصاب غذا زده است.

Başın sağolsun Türkiye'm, başımız sağolsun sarsılmaz Türk milleti.
Yene terör çirkin yüzünü gösterip, sivil canlarımıza kıydı, var gücümüzle bu iğrenç saldırıyı kınar, teröre karşı olan mücadelede dimdik sarsılmaz iradeyle, hain ellerin kesildiğine kadar dayanmadan var gücümüzle vurmalıyız.
Türk'e kefen biçenin ölümü korkunç olur!

تاریخ قره داغ
بخش 1:

نگاهی به آثار تاریخی شهرستان ورزقان :
۱ . كتيبه ­ی سیغندل



کتیبه سیغندل ازکتیبه های سنگی دوران اورارتویی در آذربایجان هست که در ۲ کیلومتری روستای سیغندیل و تقریبا ۱۵ کیلومتری ورزقان قرار دارد.

اورارتویي نام حكومت مقتدري بوده كه از مركز فلات آناتولي و كناره­یِ درياچه­ی وان از اتحاد طوايف مختلف ايجاد شده­بود. و بعدها در اثر حملات و كشورگشایي­ها قلمرو آنها تا كناره­هاي دریای خزر كشيدهشد.

اورارتویيان جنگها و پيروزيهاي خود را در كتيبه­هاي سنگي مي­نوشتند. از جمله كتيبه­هاي نوشته شده توسط اورارتویيان ، كتيبه­ي سغندل است. این کتیبه در نزديكي روستاي سغندل در بالاي كوهي به نام زاغي و در پنج كيلومتري ورزقان قرار دارد. طول آن 115 و عرض آن 47 سانتي متر است و مشتمل بر 10 سطر است. كتيبه­ي سيغندل از آثار مهم دوران اورارتویي است كه در سال 1330( ه.ش) توسط محمد جواد مشكور كشف شده­است و بر اساس مطالعات انجام شده اين كتيبه به « ساردوري دوم ( 33-750 ق.م ) پسر آرگيشي اول تعلق دارد و در آن از حمله به ناحيه اي كوهستاني پولوآدي و گشودن 21 دژ و تصرف 45 يا 44 شهر در يك روز سخن مي رود.» [1]مليكيشولي دانشمند و اورارتوشناس گرجي كه اين كتيبه را ترجمه كرده است از وجود قلعه­هاي مختلفي در اطراف آن خبر داده و نيز وجود طايفه­اي كوه­نشين در اين منطقه را محتمل مي­داند.

هيأت باستان شناس آلماني در سال 1967 و 1971 در اطراف سيغندل به پژو هشهايي مقدماتي دست زده­اند و از وجود دو قلعه در این محل خبر داده­اند كه يكي به دوران پيش از تاريخ كه به دست ساردوري دوم تسخير شده­است و ديگري متعلق به اورارتویي­هاست و«اين قلعه به دست ساردوري دوم در جوار قلعه­ي قديمي ساخته شده­است و قلعه­ي مذكور در سيغندل از جمله بزرگترين استحكامات در ايران است.» [2]

در روزگاران قديم در بالاي كتيبه­ي سنگي قلعه­اي ارمني نشين [ در حوالي كتيبه ي سيغندل] وجود داشته كه مردم كارهاي آهنگري خود را به آنها مراجعه مي­كردند.»[3] اين مورد را سالمندان سيغندل نيز تصديق مي­كنند و نيز به دليل آشنایي ارامنه و اوراتویي­ها به فن آهنگري وجود ارمني نشينان در اين قلعه بعيد به نظر نمي رسد( بخصوص که در زمانهایی ارمنی ها بر آذربایجان مسلط بوده اند.) محمد جواد مشكور كاشف كتيبه­ي سيغندل، اورارتویيان را ازمدنیتهای دنياي قديم مي­شمارد.

- ترجمه و تفسیر کتیبه سیغندل



1 - ارابه جنگی خدای خالدی به راه افتاد

2 - آن به کادیا اونی پادشاه پولو آدی حمله کرد

3 - ناحیه ای کوهستانی است به یاری خالدی توانا

4 - در ارابه جنگی نیرو مند خالدی این لشکر کشی

5 - ساردوری پسر آرگیشتی صورت گرفت

6 - ساردوری گوید من 21 قلعه را گرفتم

7 - من در یک روز 45 ( یا 44 ) شهر را تصرف کردم ، لیب لی اونی

8 - شهر پادشاه و شهر مستحکم را در جنگ گرفتم

9 - ساردوری پادشاه مقتدر شاه بزرگ

10- شاه کشور شاه مملکت بیا اونی و فرمانروای شهر توشپا

در سطر اول از كتيبه، سخن از خالدي است. خا لدي يكي از خداوندان اورارتویي بوده و در معابد بزرگ در صدر خدايان اورارتوي قرار داشت. وي خداي جنگ بوده كه در مقایسه با ساير مجسمه­ها و كتيبه­ها­ی كشف شده ا ز اورارتویيان به « شكل انسان که گاهي با ريش و گاهي بدون ريش و ايستاده بر روي يك شير، نشان داده شده­است.» [4] آنها براي جنگ از خالدي اجازه مي­گرفتند و آنچه در سطر سوم مي خوانیم نشان مي دهد اورارتوییان معتقد بوده­اند كه پيروزي در جنگ حاصل توانايي خالدي است.

در سطر دوم از شخصي به نام كاديااوني نام مي برد كه پادشاه منطقه پولودآدي بوده است و مي نويسد ، خالدي به راه افتاد و به آنجا حمله كرد.

در سطر سوم به توصیف ناحيه ي پولوآدي مي­پردازد و مي­گويد منطقه­ای كوهستاني است و شایداورارتوییها به منطقه­ی قره­داغ پولوآدی می­گفتند.

در سطر چهارم منظوراز ارابه شايد مجموع لشكركشي­هايي باشد كه معتقد بوده­اند از طرف خالدي انجام مي­شده و از قدرت زياد آن یاد ­شده­است و در سطر پنجم از ساردوري پسر آرگيشتي به عنوان فرمانده ياد مي­كند.

سطر ششم از قول ساردوری به تصرف 21 قلعه در منطقه اشاره کرده و در ادامه ودر سطر هفتم از 45 شهر ياد مي كند كه در عرض يك روز آنها را متصرف شده است و از ليب لي اوني به عنوان يكي از شهرهاي مهم و محكم ياد مي كند كه در سطر بعدي از تصرف آن سخن به میان آورده­است. سپس به تعریف و تمجید از خود به عنوان شاه مقتدر و شاه كشورهاي فتح شده مي پردازد .

اوراتوئي ها خود را ( بيااي ني ) مي گفتند وپايتخت آنها شهر توشپا بوده است.

اينكه اورارتوییان چهل و چهار شهر و بيست ويك قلعه را فتح كرده­اند نشان مي­دهد كه در منطقه­ي ورزقان و منطقه­ی منتهی به سیغندل شهرهاي زيادي بوده­است و شايد قلعه ها ي كاسين، زرآوا، وتپه هاي نقاره داشي سكي اوستي، مازار دالی سی و روستاهای لَه لَلّو، کیقال و غيره از يادگارهاي آن دوران باشد. آنچه در کتیبه­ی سیغندل می­خوانیم و به نتیجه می­رسیم این است که منطقه­ی ورزقان و قره­داغ در آن زمان از شکوه و عظمت و رونق بسیاری برخوردار بوده­است.

بی شک كاوشهاي باستانشناسي اگر صورت پذيرد (!) به يافته هاي مهمي دست پيدا خواهيم كرد

1 آذربايجان در سير تاريخ ايران – رحيم رئيس نيا

2 گزارش ياستانشناسي در ايران

3 تاريخ اوراتو

۴ تاريخ ايرات – ترجمه كشاورز ص 109

چرخش کند چرخ توسعه در اهر/لزوم احیای مسیر تاریخی باکو به تبریز

شهرستان اهر با داشتن پروژه‌های نیمه تمامی همچون بزرگراه اهر – تبریز، مسکن مهر، استادیوم ۵ هزار نفری، جاده کمربندی غربی و شرقی، دانشکده کشاورزی و اصلاح شبکه آب شرب شهر اهر جزو شهرهای دارای بیشترین تعداد پروژه نیمه تمام استان آذربایجان شرقی است.

بزرگراه اهر – تبریز را می‌توان به عنوان یکی از پروژه‌های مهم شهرستان اهر و آذربایجان شرقی نامبرد، این جاده باریک هرساله منجر به مرگ بیش از ۱۵۰ نفر از اهالی منطقه ارسباران می‌شود و نام جاده مرگ را به خود اختصاص داده است.

اعتبار ۱۲۲ میلیارد تومانی برای اتمام پروژه‌های نیمه تمام اهر

فرماندار شهرستان اهر در خصوص پروژه‌های نیمه تمام و رها شده این شهرستان به خبرنگار مهر گفت: بیشتر پروژه‌های عمرانی و خدماتی بصورت نیمه تمام مانده و نبود اعتبار کافی مورد بی‌مهری قرار گرفته است.

سید محمدعابدی افزود: قطعه نخست بزرگراه اهر – تبریز در مراحل پایانی قرار گرفته که بعد از سالها انتظار، مسیر اهر به طرف گویجه بئل به پایان می‌رسد.

وی با بیان اینکه بیش از هزار و ۸۰۰ واحد مسکونی مسکن مهر و مسکن شهری ناتمام مانده است، ادامه داد: از این تعداد ۱۰۲۵ واحد مربوط به مسکن مهر بوده و ۶۰۰ واحد مسکونی در حوزه اختیارات بنیاد مسکن قرار دارد.

فرماندار اهر به نیمه تمام ماندن دانشکده کشاورزی اهر نیز اشاره کرد و گفت: دانشکده کشاورزی اهر با اعتبار اولیه ۲۵ میلیارد ريال که از اردیبهشت ماه سال ۹۱ کلنگ زنی شده تاکنون به اتمام نرسیده، این دانشگاه بدلیل بروز برخی از مشکلات عمرانی و خدماتی بوجود آمده که امیدواریم تا سال آینده مورد بهره‌برداری قرار گیرد.

عابدی با اشاره به اینکه مجتمع آبرسانی یخفروزان از جمله پروژه های نیمه تمام در شهرستان اهر است، اضافه کرد: اصلاح شبکه آب شرب شهر اهر با اعتبار ۱۷ میلیارد ريال از سال ۹۱ آغاز شده و متاسفانه با وجود اعتبار کم مورد بهره برداری قرار نگرفته است.

وی با انتقاد از اینکه استادیوم ۵ هزار نفری اهر روند لاک پشتی دارد، بیان داشت: این پروژه طی سفر اول رئیس جمهور به شهرستان اهر جزو مصوبات هیات دولت بود و متاسفانه تا امروز احداث این استادیوم به کندی پیش می‌رود.

عابدی خواستار تسریع در ساخت جاده‌های کمربندی غربی و شرقی شد.

فرماندار اهر در پایان خاطر نشان کرد: طبق برآوردهای اولیه حدود ۱۲۲ میلیارد تومان اعتبار برای اتمام پروژه‌های عمرانی نیمه تمام شهرستان اهر نیاز است.

برای بهره‌برداری از جاده اهر-تبریز ۶۰۰ میلیارد ريال نیاز است

رئیس اداره راه و شهرسازی شهرستان اهر نیز در گفتگو با خبرنگار مهر، با اشاره به اینکه پروژه‌های نیمه تمام نیازمند تزریق اعتبار بیشتری است، اظهار داشت: جاده اهر – تبریز بطول ۹۱ کیلومتر در چهار قطعه درحال اجرا است.

علی سلطانی ادامه داد: این جاده در سال ۱۳۸۷ با حضور مسئولان استانی و شهرستانی کلنگ‌زنی شده و امیدواریم طبق قول داده شده رئیس جمهور تا پایان سال آینده به اتمام برسد.

وی افزود: قطعه نخست جاده اهر – تبریز بطول ۲۱ کیلومتر از اهر به سمت گویجه بئل، قطعه دوم بطول ۱۰ کیلومتر از گویجه بئل بسمت بیلوردی و قطعه سوم بطول ۲۳ کیلومتر از سمت تبریز به خواجه و قطعه آخر از بیلوردی تا خواجه بطول ۳۷ کیلومتر به دست چهار پیمانکار سپرده شده و درحال اجرا است.

رئیس اداره راه و شهرسازی شهرستان اهر از تحقق ۵۰ درصدی اعتبار تخصیص یافته برای جاده اهر – تبریز خبر داد و گفت: حدود ۴۵۰ میلیارد ريال اعتبار مصوب در سفر اخیر هیات دولت به آذربایجان شرقی برای سال جاری محقق شده است.

سلطانی با بیان اینکه ۹۰۰ میلیارد ريال برای اتمام پروژه جاده اهر – تبریز کافی نیست، تصریح کرد: برای اتمام صد درصدی بزرگراه اهر – تبریز با درنظر گرفتن ۴۵۰ میلیارد ريال اعتبار امسال تقریباً به ۶۰۰ میلیارد ريال دیگر اعتبار نیاز است.

وی اضافه کرد: باتوجه به اینکه روزانه بیش از ۲۰ هزار خودرو در این جاده تردد می‌کنند یکی از حساس ترین محورهای مواصلاتی استان بوده، علی رغم اینکه جاده اهر – تبریز تنها شاه‌راه رفت و آمد مردم شش شهرستان منطقه ارسباران، شهرهای استان اردبیل و حتی اتباع کشورهای همسایه مانند جمهوری آذربایجان و نخجوان و ارمنستان است.

رئیس اداره راه و شهرسازی شهرستان اهر همچنین در خصوص مسکن مهر این شهرستان نیز گفت: تعداد ۴ هزار و ۲۶۷ واحد مسکن مهر مسکونی و خودمالک در شهرستان اهر احداث شده تاکنون از این تعداد بیش از ۳ هزار واحد مسکونی تحویل داده شده است.

سلطانی تعداد واحدهای باقی مانده را بیش از یک هزار واحد اعلام کرد و بیان داشت: علت وقفه بوجود آمده در اتمام این واحدها سوء مدیریت هیات مدیره و تعاونی‌ها بوده و برای بهره‌برداری از این واحد دولت بطور کامل اعتبار را پرداخت کرده و مابقی برعهده مالکان است.

تخصیص ۸۰۰ میلیارد ريال اعتبار برای اتمام پروژه‌های راه و شهرسازی اهر

وی همچنین به پروژه‌های آسفالت‌ریزی راه‌های روستایی شهرستان اهر نیز اشاره کرد و اظهار داشت: حدود ۳۰ راه ارتباطی روستایی بطول ۱۵۰ کیلومتر از طریق اعتبارات دولتی و مشارکت‌های مردمی آماده آسفالت‌ریزی شده و در صورت انعقاد قرارداد با پیمانکار عملیات اجرایی آغاز می‌شود.

رئیس اداره راه و شهرسازی شهرستان اهر ادامه داد: از ۲۰۳ روستای شهرستان اهر تاکنون راه ارتباطی ۱۰۲ روستا آسفالت‌ریزی شده و ۲۰ روستای دیگر در آینده نزدیک از نعمت راه آسفالته بهره‌مند خواهند شد.

سلطانی تصریح کرد: از کل جمعیت روستایی شهرستان اهر که ۶۵ درصد از راه آسفالت، ۲۰ درصد از راه شنی و ۱۵ درصد روستائیان از نعمت راه دسترسی مطلوب برخوردار هستند.

رئیس اداره راه و شهرسازی شهرستان اهر در پایان سخنان خود به ضرورت افزایش اعتبارات پروژه‌های عمرانی این شهرستان تاکید کرد و یادآور شد: برای اتمام پروژه‌های راه و شهرسازی اعتباری بالغ بر ۸۰۰ میلیارد ريال مورد نیاز است.

توسعه و پیشرفت شهرستان اهر بستگی به اتمام پروژه‌های نیمه تمام دارد

بخشدار مرکزی اهر نیز در گفتگو با خبرنگار مهر گفت: تکمیل و ساخت پروژه‌های نیمه تمام در اولویت کاری دولت یازدهم در شهرستان اهر است.

کامل نصیری ادامه داد: توسعه و پیشرفت شهرستان اهر بستگی به اتمام پروژه‌های نیمه تمام و رهاشده دارد.

وی با بیان اینکه برای تکمیل پروژه‌های نیمه تمام بیش از ۱۲۰۰ میلیارد ريال اعتبار نیاز دارد، تصریح کرد: یکی از مهمترین پروژه‌های این شهرستان که در عمران و آبادانی منطقه نیز اثرگذار خواهد بود اتمام بزرگراه اهر – تبریز است.

بخشدار مرکزی اهر اضافه کرد: کمبود و نبود اعتبار کافی مانع نیمه تمام مانده پروژه‌هاست، دولت براین اساس تنها برای پروژه‌های بالای ۸۰ درصد رشد فیزیکی، اعتبار تخصیص می‌دهد.

نصیری از نیمه تمام ماندن فاز دوم مجتمع آبرسانی يخفروزان خبر داد و گفت: فاز نخست این پروژه در سال ۹۲ به بهره برداری رسید و تاکنون عملیات اجرایی فاز دو پیشرفت چندانی ندارد.

وی افزود: با اتمام فاز دوم مجتمع آبرسانی يخفروزان جمعیت بیش از ۷۰ روستای شهرستان اهر از آب سالم برخوردار می‌شوند.

بخشدار بخش مرکزی اهر در پایان بر اتمام پروژه‌های عمرانی و خدماتی توسط دستگاه های مختلف تاکید کرد.

نیاز ۱۵ میلیارد تومانی بخش ورزش شهرستان اهر برای تکمیل پروژه‌های نیمه تمام

رئیس اداره ورزش و جوانان شهرستان اهر گفت: برای تکمیل پروژه‌های نیمه تمام بخش ورزش شهرستان ۱۵ میلیارد تومان اعتبار نیاز است.

رئیس اداره ورزش و جوانان شهرستان اهر نیز در گفتگو با خبرنگار مهر، در مورد پروژه‌های در دست اقدام این مجموعه در شهرستان اظهار داشت: پروژه زورخانه اهر که اعتبار آن از طرف اداره ورزش و جوانان استان تامین می‌شود و تاکنون نیز ۸۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشته و در صورت تامین اعتبار ۳۰۰ میلیون تومانی بزودی به بهره برداری خواهد رسید.

جابر اسدی افزود: متاسفانه استادیوم فوتبال پنج هزار نفری شهرستان نیز که جزو طرح‌های ملی است تنها ۳سه درصد پیشرفت فیزیکی دارد و فعلا راکد مانده و طبق اعلام دولت یازدهم فقط به طرح‌هایی که بالای ۸۵ درصد پیشرفت فیزیکی دارند اعتبار اختصاص می‌یابد که بنابراین این مجموعه را شامل نمی‌شود.

رئیس اداره ورزش و جوانان شهرستان اهر ادامه داد: با تلاشهای انجام گرفته توسط نماینده مردم اهر و هریس در مجلس و فرماندار شهرستان، در جلسه ای که با دکتر نوبخت معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی و معاون توسعهٔ مدیریت و سرمایهٔ انسانی رئیس جمهور و وزیر ورزش و جوانان برگزار گردید مقرر شد در سال ۹۴ برای این استادیوم اعتباری در نظر گرفته شود و حداقل زمین چمن و پیست آن احداث شود. این اعتبار در سال گذشته ۱۳ میلیارد تومان بود که با در نظر گرفتن تورم موجود احتمالا این رقم افزایش یابد.

وی اضافه کرد: همچنین پروژه سالن دوطبقه ورزشهای رزمی شهرستان اهر است که کلنگ آن سال گذشته توسط مدیرکل ورزش و جوانان استان و نماینده مردم اهر به زمین زده شد و تاکنون ۲۵ درصد پیشرفت فیزیکی دارد و در صورت تخصیص اعتبار یک و نیم میلیاردی که تاکنون ابلاغ نشده، تکمیل شده و به بهره برداری خواهد رسید.

اسدی با اشاره به اینکه پروژه‌های نیمه تمام در صورت تخصیص اعتبارات استانی و یا ماده ۱۸۰ تکمیل خواهند شد، گفت: طرح پروژه‌های جدید با وضعیت فعلی منابع مالی دولتی مقدور نیست ولی تصمیم داریم با کمک بخش خصوصی به ساخت یک پیست سوارکاری اقدام کنیم که متاسفانه تاکنون نتوانسته ایم زمینی مسطح به ابعاد ۱۳ هکتار در اطراف شهر اهر پیدا کنیم ولی تلاش‌هایی صورت گرفته و جلساتی برگزار شده تا بتوانیم این امر را محقق کنیم.

با همه این اوصاف امیدواریم با تخصیص به موقع اعتبارات شاهد تکمیل پروژه‌های نیمه تمام متعدد شهرستان اهر باشیم چرا که اهر از دیرباز مسیر تاریخی اتصال دو شهر باکو و تبریز بوده و آباد شدن این خطه باعث افزایش صادرات و رونق اقتصادی بخشی از کشور خواهد شد.

خبرنگار: علی دایلاری

باشي اجاليق نان دئييرم قره داغ دي ائليم ائليمه قوربان اولوم

نئچه ديل آراسيندا تورك دي ديليم ديليمه قوربان اولوم

تاريخ لر سينه سينده گزير آدي ستار خانين

نسل لرارگينده گزير يادي ستارخانين

ظلمه چكدي هراي دنياني توتدي فريادي ستار خانين

قهرمانلار دوخوب بويدن اليمه قربان اولوم

نادرم اؤلنجن آتمارام اؤز ائليمي

قانيمنان ياشادارام اورگيمده تورك ديليمي

قره داغ ائليمه باغلي گؤررم بئليمي

بابكلر يوردو آذر ائليمه قوربان اولوم

قره داغ، قراداغ، قاراداغ، قراجه داغ و يا قرجه داغ، يكي از مهمترين ولايتهاي آذربايجان به شمار ميآيد. اين منطقه در جنوب رود ارس قرار دارد و بدين علت در برخي از منابع تاريخي به شكل ارسبار نيز از آن ياد شده است. در دوره پهلوي نيز بيشتر بر عنوان اراسباران تأكيد شد كه البته تفاوت عمدهاي با واژه ارسبار داشت. مردم محلي ارسبار را با شكل «آراز بار» و يا «اَرَز بار» تلفظ ميكنند. قره داغ از امروزه در محدوده شهرستانهاي اهر، كليبر، ورزقان، بخشي از مرند، جلفا و هريس قرار دارد. قره داغ از محالات متعددي چون ديزمار، اوزومدل و... تشكيل شده است. قره داغ در تاريخ به عرفان و موسيقي معروف بوده است. بزرگترين عاشيقهاي آذربايجان همواره از قرهداغ برخاستند. قره داغ به مفهوم كوه بزرگ است و همچنان كه از نامش بر ميآيد منطقه اي كوهستاني با پوشش جنگلي بوده است. در طول تاريخ اهر مركز قره داغ بوده است
..................................................
اطلاعات بيشتر راجب قره داغ (ارسباران)

قره داغ (ارسباران) با وسعت ۸۰۶۵۴ هكتار در شمال شرق استان آذربايجان شرقي، جنوب رودخانه مرزي آراز(ارس) و در ۶۰ كيلومتري شمال شهرستان اهر و غرب شهرستان كليبر در مرز جمهوري آذربايجان و جمهوري ارمنستان واقع است.

قره داغ (ارسباران) منطقه اي است كوهستاني و مرتفع كه ارتفاع آن از ۲۵۶ متر تا ۲۸۹۶ متر از سطح دريا متغير است و از نظر جغرافيايي بخشي از كوه هاي قفقاز را شامل مي شود. ارتفاعات اين منطقه ادامه رشته كوه هاي قفقاز است كه توسط رودخانه ارس از يكديگر جدا شده اند. سايگرام داغي مهمترين رشته كوه هاي منطقه به شمار مي رود كه در سرتاسر ضلع جنوبي منطقه كشيده شده است. از ديگر قلل مهم موجود در منطقه مي توان توپخانه، قندرانباشي، آغداش، جنگ داغي و قارنلار را نام برد.

همچنين دره هاي مهم و بزرگي در منطقه وجود دارد كه دره كلن، دره بزرگ آنزا، دره تاتار، قرانليق دره و بنفشه دره سي از آن جمله اند.

بلندترين نقطه در منطقه «كشيش قلبيسي» ناميده مي شود كه در ارتفاعات سايگرام داغ قرار داشته و پست ترين نقطه با ارتفاع ۲۵۶ متر در قسمت شمالي و حاشيه رودخانه آراز(ارس) واقع شده است.

قره داغ (ارسباران) از نقطه نظر اكولوژيكي، ساختارهاي اجتماعي، سياسي، اقتصادي و تاريخي، منطقه اي منحصربفرد در كشور به شمار مي آيد و از نظر ويژگي هاي طبيعي، اقليمي، اقتصادي و انساني، ايلات و عشاير، فرهنگ و سنن قومي و ملي و مذهبي از ديگر مناطق آذربايجان شرقي متمايز است. قره داغ (ارسباران)به دليل سوابق تاريخي كهن و شيوه هاي زيستي ايلاتي ارزش بسياري دارد.

آثار قديمي مانند سنگ نبشته هايي با خط ميخي، قلاع نظامي استراتژيك و مهمي چون آقچه قلعه سي و قلعه جمهور (بابك) و پل هاي باستاني متعدد برروي آراز مويد جاذبه هاي تاريخي منطقه قره داغ (ارسباران) است.

قره داغ كانون تجمع زيبايي، شكوه و عظمت طبيعت، قدمت تاريخي، تنوع فرم هاي بيولوژيك نباتي و جانوري و ديگر مؤلفه هايي است كه هركدام به تنهايي مي تواند هر منطقه را ممتاز و نامي سازد.

منطقه قره داغ به دليل برخورداري از چشم اندازهاي بكر و منحصربفرد طبيعي و وجود زيستگاه يكي از نادرترين پرندگان دنيا به نام سياه خروس و غناي سرشار گياهي و جانوري در سال ۱۳۵۵ از سوي يونسكو به عنوان ذخيره گاه زيستكره در فهرست مناطق با ارزش طبيعي جهان به ثبت رسيد و در رديف يكي از ۹ ذخيره گاه زيستكره در فهرست مناطق با ارزش طبيعي جهان جاي گرفت.

بررسي ها نشان مي دهد كه ۱/۷۹ درصد از سطح اين ناحيه را تيپ كوه ها تشكيل مي دهند و وسعت اراضي تپه ماهور نيز به ۱۴ درصد مي رسد. بقيه وسعت منطقه را فلات ها و تراس هاي فوقاني (۸/۳ درصد) و دشت هاي واريزه اي، آبرفتي و سيلابي تشكيل مي دهند.

مهمترين ارتفاعات منطقه قره داغ شامل قيزقلعه سي، هشت سر، دوزكند، سرپه دره، قازان داغي، بيگز، قره داغ، ذينگالو، قره موت، شيور داغي، قاباخ تپه، صيدلر، كسبه، زكي داغ، چول داغ، دربند داغي، سربرادران، مشك عنبر، گاميش آباد، قزل داغ، بوغدا داغي، گوره درق، زيدر و كيامكي داغ است كه منشاء شكل گيري رودخانه هاي دائمي و فصلي متعددي مانند اهر چاي، الهرد چاي، گشايش چاي، جاجان چاي، گويجه پل چاي، حاجيلر چاي، مردانقم چاي، ايلگنه چاي، كليبر چاي، خمارلو چاي، سلين چاي، اشتبين چاي و لكان چاي هستند.

ناحيه قره داغ را دو آبراهه اي اصلي زهكشي مي كنند كه يكي ارس در شمال منطقه و ديگري دره رود در مرز شرقي ناحيه است. دره رود نيز خود پس از دريافت اهر چاي و طي مسيري طولاني از جنوب به شمال در نزديكي اصلاندوز به آراز پيوند مي خورد.
به طور كلي پوشش گياهي در منطقه بسيار متنوع است و بيش از ۱۰۰۰ گونه فقط در منطقه حفاظت شده شناسايي شده اند كه ۵۵ گونه آن براي نخستين بار از ايران گزارش شده است.

براساس بررسي هاي به عمل آمده جنگل هاي قره داغ در قالب ۱۴۴ تيپ جنگلي در نواحي قره داغ شمالي و اهر چاي عليا طبقه بندي شده اند.
ياشاسين آتابابك و ستارخان يوردو قاراداغ