10/10/2026
Danjiraha Soomaaliya u qaabilsan Qaramada Midoobay ee Deegaanka oo ka hadlay khataraha ka dhalan kara faragelinta cimilada
Danjiraha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ahna Wakiilka Joogtada ah ee Soomaaliya u fadhiya Hay’adda Qaramada Midoobay u qaabilsan Deegaanka, Danjire Jabril Ibrahim Cabdulle, ayaa ka qaybgalay Shirka Caalamiga ah ee Cimilada iyo Amniga oo ka dhacay magaalada Berlin ee dalka Jarmalka, kaas oo diiradda lagu saaray xiriirka ka dhexeeya isbeddelka cimilada iyo tekhnaloojiyadda , amniga caalamka iyo qaabka wax looga badalayo shucaaca Qoraxda.
Danjire Jabril oo loo doortay inuu shirka ku matalo Qaaradda Africa, gaar ahaan ka hadalka mowqifka Qaaradda Afrika ee Maareynta Shucaaca Qorraxda - Solar Radiation Management (SRM), ayaa shirka ka muujiyey walaaca ay dalalka Afrika ka qabaan farsamooyinka loo adeegsado wax ka beddelka shucaaca qorraxda si loo yareeyo kulaylka adduunka, isagoo xusay in farsamooyinkaas ay yeelan karaan saameyn ballaaran oo la xiriirta amniga caalamka, iskaashiga dowladaha iyo maamulka arrimaha cimilada.
Maareynta Shucaaca Qorraxda - Solar Radiation Management (SRM) waa hab la soo jeediyey oo lagu qaboojin karo Dhulka, iyadoo qayb yar oo iftiinka qorraxda ah dib loogu celinayo hawada sare. Waxa kale oo loo yaqaan farsamaynta cimilada iyadoo la adeegsanayo shucaaca qorraxda. Fikradaha waxaa ka mid ah in walxo yaryar oo iftiinka celiya lagu sii daayo lakabyada sare ee jawiga addunka, ama in daruuraha qaarkood ee badaha dul jooga laga dhigo kuwo iftiin badan celiya.
Ganacsatada maalqabeynka ee dalalka horay u maray ayaa Rumeysa in tiknaloojiyadda SRM ay hoos u dhigi kartaa heerkulka aduunka, laakiin k**a saarayso jawiga gaasaska aqalka dhirta lagu koriyo, mana joojinayso kororka aash*tada badaha.
Dalalka Afrika oo ka soo horjeestay teknaloojiyadan cusub ayaa rumysan inay keeni kartoin is-badal ku yimaado qaababka roobka dhulka ku soo gaaro. Dhanka kale, haddiiba isticmaalkka SRM si baaxadda leh si kedis ah loo joojiyo, heerkulka Dhulku si degdeg ah u kici karo. Arintaan waa waa mid ay cilmi-baaris iyo dooda socoto, mana aha xal la xaqiijiyey oo wax looga qabanayo isbeddelka cimilada.
Danjire Jabril ayaa isagoo ka hadlayey mowqifka ay qaateen Wasiirrada Deegaanka Afrika, ayuu Danjire Jabril adkeeyey baahida loo qabo heshiis caalami ah oo lagu joojinayo, laguna xakameynayo adeegsiga farsamooyinka wax ka beddelka shucaaca qorraxda, si loo ilaaliyo deegaanka loogana hortago khataraha ka dhalan kara faragelinta nidaamka cimilada adduunka.
Waxa uu sidoo kale ka hadlay in go’aannada caalamiga ah ee la xiriira cimilada lagu saleeyo caddaalad, hufnaan, ka-qaybgal loo dhan yahay iyo isla-xisaabtan, iyadoo si gaar ah loo tixgelinayo danaha dalalka nugul oo ay ka mid tahay Soomaaliya ee ay saameynta isbeddelka cimiladu sida weyn u taaban karto.
Danjiruhu waxa uu intaa ku daray muhiimadda ay leedahay in taxaddar weyn laga muujiyo adeegsiga farsamooyinkan, lana dhowro shuruucda caalamiga ah, si looga hortago hubanti la’aanta deegaanka, xiisadaha siyaasadeed ee dalalka dhexdooda iyo khataraha amni ee ka dhalan kara faragelinta cimilada adduunka.
Danjire Jabril ayaa la wadaagay walaaca uu Wasiirka Arrimaha Dibadda ee dalka Jarmalka, Mudane Johann Wadephul, ka muujiyey khataraha amni iyo caqabadaha maamulka ee la xiriira farsamooyinkan, waxaana uu Danjire Jabril ku baaqay in la xoojiyo wadatashiga iyo iskaashiga caalamiga ah, si loo helo hannaan cad oo lagu maareeyo arrimahan. Soomaaliya waxay muhiimad weyn siinaysaa ilaalinta deegaanka iyo xaqiijinta in go’aannada saameynaya cimilada adduunka ay ku dhisnaadaan iskaashi, caddaalad iyo tixgelinta danaha dhammaan dalalka, gaar ahaan dalalka Afrika iyo kuwa nugul.
