គសប ខេត្តព្រះវិហារ

សំណេរលោកពូ🙏🙏🙏
គេនិយាយគេចង់ឃើញខ្មែររួបរួមគ្នា គេមិនចង់ឃើញខ្មែរបែកបាក់គ្នា បើខ្មែរបែកគ្នាខ្មែរនឹងខ្សោយ សត្រូវជិះជាន់ធ្វើបាបខ្មែរបាន បើខ្មែររួបរួមគ្នាខ្មែរនឹងខ្លាំង សត្រូវដែលចង់ធ្វើបាបខ្មែរនឹងបរាជ័យ។ ពូឃើញមនុស្សច្រើនណាស់ដែលស្តាប់អាអ្នកនិយាយពាក្យហ្នឹង គេថាគាត់និយាយត្រូវណាស់ គេគាំទ្រ។ សំរាប់ផ្លូវអារម្មណ៍គិតហេតុផលយល់ ពូយល់ថាអាអ្នកនិយាយនេះ គឺអាខ្វាក់ខួរ ងងឹតខួរសូន្យឈឹង ល្ងង់ធ្វើចេះ ចិត្តក៏មិនល្អ ព្រោះនិយាយយកមុខ ខួរក៏ខ្វាក់គឺអត់បញ្ញា កុំថាទៅដឹកនាំមនុស្ស ដឹកនាំតែខ្លួនឯងក៏ងងឹតមិនដឹងជាដើរទៅណាផង ចុះទំរាំដឹកនាំមនុស្សទាំងហ្វូងទៅទៀត តើវាទៅដឹកស្អីកើត។ អារឿងខ្មែររួបរួមគ្នាខ្មែរនឹងខ្លាំងហ្នុងវាត្រូវហើយ តែអ្នកណាយល់ពីវិធីធ្វើអោយខ្មែររួបរួមគ្នាបាននោះទៅវិញទេ ដែលជាអ្នកខ្លាំងពិតប្រាកដ អង្គុយនិយាយធ្វើឯងគ្រាន់បើហ្នឹងទេតើ ដែលជាហេតុធ្វើអោយខ្មែរបែកបាក់រួបរួមគ្នាមិនបានហ្នុង ព្រោះស្តាប់ទៅអ្នកចេះគិតហេតុផលកើតចិត្តក្តៅរួបរួមគ្នាមិនបានជាមួយអាមនុស្សធុនហ្នឹង។ មានតែពន្យល់ហេតុផលទៅមនុស្សទេ ដែលជាការដឹកនាំមនុស្សដ៏ត្រឹមត្រូវនោះ ព្រោះមនុស្សគឺវិញ្ញាណ វិញ្ញាណគឺជាមនុស្ស ដូច្នេះមានតែពន្យល់មនុស្សអោយមានការយល់ហេតុផលអោយវិញ្ញាណគិតយល់ស្របគ្នាទេដែលជាហេតុធ្វើអោយមនុស្សរួបរួមគ្នាបាននោះ។ មនុស្សយល់ត្រឹមត្រូវគឺសម្មាទិដ្ឋិក្នុងរឿងធ្វើអោយខ្មែរខ្លាំងហ្នុងទេ ទើបសក្តិសមជាអ្នកដឹកនាំមនុស្ស។ មនុស្សមានសមត្ថភាពអាចពន្យល់មនុស្សអោយយល់ហេតុផលបាន តើងាយរកណាស់ទៅឬ? បើគ្រាន់តែស្រែកឡែៗដូចទិដ្ឋិដែលពូលើកមកខាងដើមនោះ គឺមនុស្សអាចម៍សុទ្ធហើយ។ តែមនុស្សអាចម៍អញ្ចឹងសោះ តែមានមនុស្សគាំទ្រច្រើនណាស់។ អ្នកគាំទ្រអាចម៍គឺមានតម្លៃមិនលើសអាចម៍ទេ៕

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/p/17kccvby6g/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
រឿងគ្រោះថ្នាក់នៅចាំខាងមុខ។ និយាយហេតុផលអោយយល់ថាគ្រោះថ្នាក់នឹងកើតចំពោះអ្នកគ្រប់គ្នានៅក្នុងពេលដ៏ខ្លីខាងមុខនេះ តែពន្យល់ហេតុផលបែបណាក៏យល់គ្នាមិនបាន តើមានអ្វីត្រូវធ្វើទៀត? ពួកអ្នកពន្យល់ហេតុផលអោយគិតដឹងថាគ្រោះថ្នាក់នឹងមានចំពោះមនុស្សលោកនាពេលដ៏ខ្លីខាងមុខ ស្ដាប់ហើយយល់គ្នាមិនបាន អ្នកចាំមើលចុះ អ្នកនឹងជួបផលអាក្រក់យ៉ាងម៉េចខ្លះ អ្នកគង់តែភ្លឺភ្នែកក្នុងពេលដ៏ខ្លីខាងមុខនេះទេ!!!

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/p/1CyHVZZ5U2/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
អស់ពីអ្នកម្តាយទៅ ពូមានភារៈមើលថែក្រុមគ្រួសារ។ លុយកាក់ពូមិនបានផ្គត់ផ្គង់ក្រុមគ្រួសារច្រើនទេ ព្រោះពួកគេមានលទ្ធភាពចិញ្ចឹមជាជីវិតមិនលំបាកហើយ តែអ្វីដែលចិត្តពូនៅតាមមើលបងប្អូនក្រុមគ្រួសារខ្លួន គឺការពន្យល់ហេតុផលទៅដល់ពួកគេ។ ចិត្តពូស្រឡាញ់បងប្អូនក្រុមគ្រួសារខ្លាំងណាស់ គឺចង់អោយពួកគេបានយល់នូវអ្វីដែលពូកំពុងពន្យល់សព្វថ្ងៃនេះ តែជាអកុសលខ្លាំងណាស់ ពួកគេស្ទើរតែទាំងអស់យល់ថាអ្វីដែលពូកំពុងពន្យល់មនុស្សជារឿងអត់តម្លៃអត់ប្រយោជន៍សំរាប់ពួកគេ។ គេឃើញភពមានតម្លៃខ្លាំងណាស់ លុយ ដំណែង ការងារល្អៗមានចំណូលច្រើន សុខភាពល្អ រស់សុខស្រួល មានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ចំពោះអារម្មណ៍ជាពួកគេ។ ញាតិវង្សានុវង្សរបស់ព្រះពុទ្ធរង់ចាំមើលរតនៈសម្បត្តិដែលព្រះពុទ្ធនឹងសំរេចអោយរាហ៊ុល នៅចំពោះមុនក្រុមគ្រួសារញាតិវង្សានុវង្ស ព្រះអង្គអោយរាហ៊ុលទៅបួស។ ញាតិវង្សានុវង្សស្ទើរតែទាំងអស់មានការងឿងឆ្ងល់និងស្រងាកចិត្តយ៉ាងខ្លាំងចំពោះសំរេចចិត្តរបស់ព្រះពុទ្ធចំពោះរាហ៊ុល។ អ្វីៗដែលអារម្មណ៍ថាខ្ពង់ខ្ពស់ថ្លៃថ្លាខ្លាំងណាស់ក្នុងជីវិតពួកគេគ្រប់គ្នា តាមពិតវាមានតម្លៃស្មើសូន្យក្នុងអារម្មណ៍គិតហេតុផលដែលព្រះពុទ្ធពន្យល់ពីដំណើរកម្មបង្កើតលោកិយ។ ពួកគេក៏ដូចមនុស្សយ៉ាងច្រើនស្ទើរតែទាំងអស់ក្នុងលោក កំពុងតែវង្វេង គិតមិនយល់សេចក្តីពិតនៃធម្មជាតិនេះ។ ក្នុងពេលដ៏ខ្លីខាងមុខនេះ ពួកគេនឹងជួបគ្រោះមហន្តរាយធំធេងណាស់។ គ្មានអ្វីក្រៅពីសង្វេគនឹងជីវិតទេ នៅទល់មុខគ្នា និយាយស្តាប់គ្នាបាន តែយល់គ្នាមិនបានទេ។ ពូនឹងសំរេចឈានក្នុងពេលឆាប់នេះហើយណាក្មួយ៕

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/1DBWBACTWi/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
ពូគិតពីអារម្មណ៍មនុស្សខ្លះចិញ្ចឹមឆ្កែអោយយាមនេះយាមនោះអញ្ចឹងទៅ ខ្លះចិញ្ចឹមឆ្កែគ្រាន់កំដរអផ្សុកជាដើមអញ្ចឹង។ ពូគិតយល់ពីអារម្មណ៍ទាំងពីរហ្នឹងសុទ្ធតែអារម្មណ៍មានខ្លួនជាសត្វ ទោះចិញ្ចឹមឆ្កែស្រឡាញ់ពួកវា ប៉ុន្តែដើម្បីកំដរអារម្មណ៍អផ្សុករបស់ចិត្តអត្តា ក៏មិនអាចបំបាត់អារម្មណ៍អផ្សុកដែលជាអារម្មណ៍មានខ្លួនជាសត្វហ្នឹងដែរ ព្រោះជាអារម្មណ៍ច្រឡំថាមានខ្លួនជាសត្វតែតាមពិតសត្វមិនមានទេ ដូច្នេះអារម្មណ៍តណ្ហាក៏មិនត្រូវមាន ចុះបើមាន បើមានគឺបំពេញមិនបានហ្នឹងហើយ។ ពូគិតយល់ពីអារម្មណ៍អផ្សុកនៃចិត្តសត្វអត្តា ហើយក៏ចិញ្ចឹមឆ្កែ ព្រោះឆ្កែចេះធ្វើអោយបាត់អផ្សុក ពូនឹងកហួសតែចិត្ត សត្វគ្នាមិនអាចជួយខ្លួនឯងបានផង ស្រាប់តែត្រូវមកជួយមនុស្សអោយបាត់អផ្សុកទៅវិញ នឹកឡើងចង់តែសើច គ្នាជួយខ្លួនឯងមិនទាំងបានផង តើយើងត្រូវមានអារម្មណ៍ទាមទារអ្វីពីគ្នាទៀត? យកវាមកជួយយើងអោយបាត់អផ្សុក? យី! ចេះមានអារម្មណ៍អញ្ចឹងកើត? ចិត្តពូចំពោះពួកវា ពូរស់បានជាទីពឹងអោយពួកវា សំលឹងពួកវាដោយទ្វារមនោ យល់ថាពួកវាកំសត់ណាស់ ត្រូវឆ្លងកាត់វាលវដ្តសង្សារដូចតែសត្វដទៃទៀតដែរ ជួយវាយ៉ាងណានៅតែមិនស្កប់ចិត្តចង់ជួយវា តែធ្វើម្តេចទៅ ព្រោះវាជាសត្វ តើពូជួយពន្យល់វាយ៉ាងម៉េចបាន? ពិតណាស់ថា បានការងារជួយពួកវា មិនអោយពូយល់ថារស់អត់ប្រយោជន៍ តែមិនមែនចិត្តចង់បានវាមកសំរាលការអផ្សុកនៃចិត្តអត្តាឡើយ។ គ្មានត្រូវការអ្វីពីពួកវាទេ ពួកវាត្រូវតែបានពូជាទីពឹងទាំងសព្វទាំងគ្រប់ សូម្បីតែដើម្បីបំបាត់ការអផ្សុកក៏គ្មានចិត្តចង់បានពីពួកវាដែរ អាណិតពួកវាណាស់។ ពូជឆ្កែជប៉ុនអាគីតា Akita ក្មួយៗកំពុងយកពួកវាមកពីភ្នំពេញមកនៅសៀមរាបក្រោមការមើលថែរបស់ពូហើយនៅពេលនេះ៕

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/p/1YuaN955LY/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
វិញ្ញាណវង្វេងគឺដឹងថ្នាក់ពាល់ត្រូវ ដូច្នេះអារម្មណ៍គិតយល់ត្រូវជំនួសអារម្មណ៍ពាល់ត្រូវអោយបាន គឺពាល់ត្រូវជារូបដឹងដោយអារម្មណ៍យល់។ កងទុក្ខទីបួនរូប ទុកត្រឹមតែសំរាប់ធ្វើសឡាយតនៈនិងផស្សៈបានហើយ តែអារម្មណ៍ត្រូវតែជាអារម្មណ៍យល់ កុំអោយមានអារម្មណ៍យល់ថារូបជាវិញ្ញាណ ត្រូវគិតយល់ដំណើរត្រឹមត្រូវរបស់វិញ្ញាណថា វិញ្ញាណយល់សប្តិ គឺកម្លាំងសុទ្ធប្រែជាដឹងបានទៅតាមក្នុងរូបដែលវិញ្ញាណដឹងខុសការពិត គឺដឹងថ្នាក់ពាល់ត្រូវតែប៉ុណ្ណោះ មិនមែនរូបជាវិញ្ញាណទេ គឺរូបនៅតែអត់មាន ដែលមានគឺមកពីវិញ្ញាណយល់សប្តិដឹងខុសការពិតទេតើ គ្រាន់តែទទួលស្គាល់ការពិតថ្នាក់ពាល់ត្រូវរបស់វិញ្ញាណបានហើយ គឺទទួលស្គាល់រូបគឺជាដឹងថ្នាក់ពាល់ត្រូវ តែខុសការពិតទេ គឺរូបនៅតែអត់មានដែលទេក្នុងអារម្មណ៍យល់ កុំវង្វេងតាមការដឹងថ្នាក់ពាល់ត្រូវរបស់វិញ្ញាណអោយសោះ គឺវិញ្ញាណនៅតែមានអត្ថិភាពជាខ្សែកម្លាំងសុទ្ធប្រែជាដឹង តាមរូបដែលជាដឹងថ្នាក់ពាល់ត្រូវរបស់វិញ្ញាណជាប់រហូតមិនដាច់អត្ថិភាពវាសោះឡើយបានត្រឹមត្រូវ៕

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/p/1Equ92bqX7/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
បើគិតយល់ពីបដិច្ចសមុប្បាទ នោះទីមួយស្គាល់ខ្លួនឯងជាស្អី និងទីពីរយល់តំលៃនៃភព គឺទទេ។ បើគិតយល់ហើយនោះ នឹងពាល់អរិយសច្ចទីមួយ គឺជីវិតទទេសោះសូន្យ ព្រោះភពមានតម្លៃទទេ។ គិតមើលទៅ បើគិតហេតុផលតក្កៈយល់ភពមានតម្លៃទទេ ចុះមនុស្សពុលនឹងលោកិយ តើក្នុងចិត្តរបស់គេ វង្វេងនឹងភពដែលទទេថាមានដែរឬទេ? វង្វេងគឺទោសណា។ នេះហើយគឺមោហៈនោះ។ ហ្កេមគិតហេតុផលតក្កៈរកអារម្មណ៍យល់ត្រូវ សម្មាទិដ្ឋិ ចុះបើវង្វេងគិតហេតុផលតក្កៈ ត្រូវឃើញថាភពគឺទទេ ស្រាប់តែគិតទៅឃើញថាភពមាន តើធ្វើចំណោទដោះកងទុក្ខចេញទេ? តើការវង្វេងនឹងភព ភវតណ្ហាមានទោសប៉ុណ្ណា? លិចទឹកងាប់អស់ហ្នឹងហើយក្មួយ៕

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/14SEcJuQrxQ/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
រតនា វានៅមិនអស់ចិត្តសង្ស័យថាពូដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល មានបញ្ហាខួរក្បាល។ គិតហេតុផលទៅក្មួយ ពូនិយាយពន្យល់ក្មួយៗសព្វថ្ងៃសុទ្ធតែជាសម្តីបូកហេតុផលតក្កៈ ក្បាលដែលបូកហេតុផលតក្កៈបានជាក្បាលអន់ ឬក្បាលមានបញ្ហាក្បាលកើតដែរឬ? ពូមិនមែននិយាយអំពីតណ្ហាដូចមនុស្សទូទៅលើផែនដីនេះនិយាយទេណា សំដីពូជាសម្មាវាចា ជាអារម្មណ៍គិតហេតុផលយល់ថាត្រូវហេតុផល ឬហេតុនិងផលមិនត្រូវគ្នាទេ ពូវែកញែកហេតុផលតក្កៈអោយមនុស្សអាចគិតឃើញថាខុសថាត្រូវបានយ៉ាងច្បាស់លាស់រហូតដល់មនុស្សក្នុងលោក អត់អ្នកណាមានសមត្ថភាពវែកញែកពន្យល់ហេតុផលតក្កៈស្មើពូបាន។ ប៉ុណ្ណឹងហើយ រតនាវាស្តាប់ការពន្យល់របស់ពូហើយ វានៅសង្ស័យថាពូមានបញ្ហារឿងខួរក្បាលទៀត? បើវាជាអ្នកគ្មានជំនាញខាងពេទ្យ នៅគ្រាន់បើទៀត តែនេះវាជាដុកទ័រ គួរអីដែលភ្លើរហូតមើលពូមិនដឹងថាពូមានបញ្ហារឿងខួរក្បាលឬអត់នោះ? តើវាល្ងង់ប៉ុណ្ណាទៅក្មួយ?

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/17BdJ6w9M2/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
គួរអោយហួសចិត្តណាស់ គេថាអាតូមទាំងអស់មិនមែនជាធាតុទេ គឺជាកម្លាំង ប៉ុន្តែគេមិនគិតបន្ថែមទៀតទៅថាតើកម្លាំងដែលបង្កើតបានជាអាតូមនោះ វាមានប្រភពចេញមកពីណា? ម៉េចក៏ឈប់ត្រឹមអាតូមជាធាតុគឺមិនពិតទេ គឺកម្លាំងទេមិនមែនជាធាតុទេ ចុះម្តេចមិនគិតបន្តថា ចុះកម្លាំងនោះកើតមានព្រោះអីទៅវិញហ្ន? ត្រង់ហ្នឹងគិតយល់ពីភាពល្ងង់របស់បុគ្គលនោះទេ?

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/p/1KWzdzV4WR/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
កុំចង់ស្រាវជ្រាវដោយខ្លួនឯងមិនបានដាច់ខាត គឺមិនយល់ការពិតដាច់ខាត ហើយក៏គ្មានស្រាវជ្រាវតាមអ្នកណាផ្សេងដូចជាអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រក៏ទេដែរ គឺមិនអាចរកឃើញថាពិភពលោកហ្នឹងកើតមានរបៀបណាទេ គឺអត់រកឃើញដាច់ខាត ដាច់ខាតគឺរកមិនឃើញទេ បើអ្នកផ្សេងអាចរកឃើញបាន ម្លេះមិនចាំបាច់ហៅព្រះពុទ្ធថាជាអ្នកត្រាស់ដឹងទេ គឺត្រូវតែគិត គឺគិតណាមិនមែនវិបស្សនាទេ គឺគិតអំពីរូបមន្តដែលព្រះពុទ្ធប្រាប់ រូបមន្តគឺបដិច្ចសមុប្បាទ អោយតែមានចិត្តចង់ស្រាវជ្រាវខ្លួនឯង ហែកអាតូមមើលតើមានស្អីៗជាដើម ហ្នុងគឺស្រាវជ្រាវខ្លួនឯងហើយ ហើយមមើមមាយថាប្រហែលពូអាចពន្យល់ពីបដិច្ចសមុប្បាទបាន គឺមកពីពូវិបស្សនាហើយហ្នុង ហ្នុងគឺយល់ឆ្កួតទេ ពូយល់បានរហូតដល់ពន្យល់ប្រាប់ក្មួយៗបានគឺមកពីពូអង្គុយគិត តាមពិតអញដេកគិតដែរ អញដើរគិតដែរ មិនមែនអង្គុយគិតសុទ្ធទេ ប៉ុន្តែពេលអញនិយាយថាអញដេកគិតទៅ អ្ហែងមមើថាប្រហែលអញយល់ហ្នឹងដោយវិបស្សនាហើយហ្នឹង គឺអត់ទេណា គឺដោយសារអញអង្គុយបើកភ្នែកគិតពីបដិច្ចសមុប្បាទហ្នឹង ពីកងទុក្ខមួយទៅកងទុក្ខមួយ តើហេតុវាយ៉ាងម៉េចបានជាកងទុក្ខទីមួយនាំអោយមានកងទុក្ខទីពីរ និងកងទុក្ខទីបី កងទុក្ខបួនរហូតទៅដល់កងទុក្ខទីដប់ពីរ គឺគិតហេតុផលរកអារម្មណ៍យល់អំពីបដិច្ចសមុប្បាទ តើមួយកងជាហេតុនាំអោយកើតមួយកងបន្ទាប់ហ្នុង តើដំណើរវាកើតយ៉ាងម៉េចហ្ន? ប្រាប់អោយហើយ អត់មានបានយល់មកពីវិបស្សនាទេណា ហើយព្រះពុទ្ធក៏អញ្ចឹងដែរ មិនមែនព្រះអង្គបានយល់ពីបដិច្ចសមុប្បាទកម្មបង្កើតលោកិយយ៉ាងម៉េចដោយវិបស្សនាទេ គឺដោយគិត វិបស្សនាគឺបានពីលោកិយចិត្តទៅជាលោកុត្តរចិត្ត ចំណែកយល់ពីបដិច្ចសមុប្បាទគឺបានមកពីការគិត។ បើអាចសាវជ្រាវដោយខ្លួនឯងដូចជាមើលគម្ពីរ មើលយូធូបស្រាវជ្រាវតាមនេះតាមនោះ គឺសុទ្ធតែឡប់ទាំងអស់ គឺគ្រាន់តែសញ្ជឹងពីកងទុក្ខបដិច្ចសមុប្បាទ កងទីមួយនាំអោយកើតកងទីពីរ និងហេតុនាំកើតកងបន្ទាប់អោយយល់ទៅ គឺយល់ហើយថាពិភពលោកនេះកើតមានយ៉ាងម៉េចនោះ។ អោយតែឮអ្នកណានិយាយ ចាំខ្ញុំទៅសិក្សាបន្ថែមស្រាវជ្រាវបន្ថែមទៀតមើលសិន គ្រាន់តែឮពាក្យនេះភ្លាម ពូគិតយល់ពីអារម្មណ៍យល់របស់វាហើយ ពូចង់តែស្រែកថា នែ!អាភ្លើ អីក៏ភ្លើមិនល្មមអញ្ចេះ អាភ្លើល្មមនៅចង់និយាយពន្យល់ អានេះភ្លើលែងចង់និយាយរកហ្មង៕

ប្រភព÷
https://www.facebook.com/share/p/1BNWs6ugYF/

សំណេរលោកពូ 🙏🙏🙏
បើនៅតែយល់ឃើញថាលោកិយនេះពិតទេ គឺមិនមែនការត្រាស់ដឹងរបស់ព្រះពុទ្ធទេ។ ការត្រាស់ដឹងរបស់ព្រះពុទ្ធ គឺការគិតយល់ថា អូ!ពិភពលោកដែលមនុស្សមើលឃើញនេះ ការពិតគិតឃើញទៅ គឺទទេសូន្យឈឹង អត់មានពិភពលោកនេះផង នោះទើបជាការត្រាស់ដឹងរបស់ព្រះពុទ្ធ ហើយព្រះអង្គពន្យល់មនុស្សអោយមនុស្សគិតឃើញដែរថា ពិភពលោកដែលមនុស្សមើលឃើញនេះ តាមពិតគឺទទេ អត់មានពិភពលោកនេះទេ អារម្មណ៍មនុស្សនឹងសង្វេគពីជីវិតខ្លួននិងជីវិតគ្រប់តែសត្វដែលវង្វេងថាពិភពលោកនេះមាន។ នេះគឺអារម្មណ៍អ្នកដែលស្តាប់ការពន្យល់ពីដំណើរធម្មជាតិរបស់ព្រះពុទ្ធយល់។ នេះគឺអារម្មណ៍ពាល់ត្រូវអរីយសច្ចៈទីមួយ បើមិនយល់ដំណើរធម្មជាតិទេ អារម្មណ៍នឹងត្រេកត្រអាលនឹងពិភពលោកនេះ គឺតណ្ហាហើយ គឺអរិយសច្ចៈទីពីនោះហើយ។ បើមនុស្សចង់យល់ពីរឿងហ្នឹង គេត្រូវតែទៅស្តាប់សំលេងដែលពូពន្យល់កន្លងហើយផុសក្នុងផេកពូហ្នុងទៅ បើគេនៅតែប្រកាន់ថាគេយល់ត្រូវហើយពីធម៌ដែលព្រះពុទ្ធត្រាស់ដឹង ក៏បន្តយល់បែបហ្នុងទៀតទៅ រឿងអោយពូពន្យល់គេឡើងវិញ គឺពូខ្ជិលណាស់ ពូគ្មានចិត្តចង់ពន្យល់មនុស្សដែលនាំយកតែទិដ្ឋិរបស់គេ ដោយមិនហើបអារម្មណ៍យកហេតុផលអ្នកដទៃទៅគិតនោះទេ៕