អគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា General Department of Customs and Excise

ចាប់ពីថ្ងៃទី២ ដល់ថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦, ឯកឧត្តមបណ្ឌិត គុណ ញឹម រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី អគ្គនាយក នៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា (អគរ) បានដឹកនាំកិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ានលើកទី៣៥ នៅសណ្ឋាគារ Raffles Le Royal រាជធានីភ្នំពេញ។ កិច្ចប្រជុំនេះ មានការចូលរួមពីគណៈប្រតិភូរដ្ឋបាលគយ នៃប្រទេសសមាជិកអាស៊ានទាំងអស់ រួមទាំងគណៈប្រតិភូរដ្ឋបាលគយនៃប្រទេសទីម័រឡេស្តេ ដែលជាសមាជិកអាស៊ានថ្មីទី១១របស់អាស៊ាន និងតំណាងលេខាធិការដ្ឋានអាស៊ាន។ ដោយឡែក​គណៈប្រតិភូនៃរដ្ឋបាលគយថៃ បានចូលរួមកិច្ចប្រជុំតាមប្រព័ន្ធវីដេអូ។ គួររំលឹកផងដែរថា នេះជាលើកទី៣ ដែល អគរ បានទទួលធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ាន ចាប់តាំងពីកម្ពុជាបានចូលជាសមាជិកអាស៊ានក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩ ដោយការទទួលធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះលើកទី១ នៅឆ្នាំ២០០៦ និងលើកទី២នៅឆ្នាំ២០១៦។
ថ្លែងក្នុងពិធីបើក, ឯកឧត្តមអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចនិងហិរញ្ញវត្ថុ បានកោតសរសើរសមិទ្ធផល ដែលសម្រេចបានក្រោមអាណត្តិដឹកនាំរបស់រដ្ឋបាលគយព្រុយណេ ព្រមទាំងបានលើកទឹកចិត្តរដ្ឋបាលគយអាស៊ាន ឱ្យបន្តកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងអនុវត្តនូវវិធានការ ក្នុងយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍គយឆ្នាំ ២០២៦-២០៣០ ក្រោមអាណត្តិដឹកនាំបន្តរបស់រដ្ឋបាលគយកម្ពុជា ទោះបីស្ថិតក្នុងស្ថានភាពប្រឈមនៃភាពតានតឹងភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ភាពមិនប្រាកដប្រជា ស្ថានភាពថាមពលសកលមានភាពប្រែប្រួលខ្លាំង ដែលរំខានដល់លំហូរពាណិជ្ជកម្ម និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់សកលក៏ដោយ។ ឯកឧត្តមអគ្គ-បណ្ឌិតសភាចារ្យ បានស្នើដាក់ចេញអនុសាសន៍គន្លឹះចំនួន ៥ ជូនអង្គប្រជុំ រួមមាន៖ (១)ជំរុញឌីជីថលនីយកម្មក្នុងអាស៊ាន តាមរយៈការអនុវត្តប្រព័ន្ធបញ្ជរតែមួយអាស៊ានឱ្យបានពេញលេញស្របតាមផែនទីចង្អុលផ្លូវជំនាន់២.០ ឆ្នាំ២០២៦–២០៣០; (២)បង្កើនកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្មនិងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ក្នុងតំបន់ តាមរយៈការពង្រីកវិសាលភាព នៃការទទួលស្គាល់គ្នាទៅវិញទៅមកនៃកម្មវិធីប្រតិបត្តិករសេដ្ឋកិច្ចទទួលបានការអនុញ្ញាត (AEO-MRA) រវាងអាស៊ាន និងដៃគូអាស៊ាន; (៣)ពង្រីកការអនុវត្តប្រព័ន្ធឆ្លងកាត់គយអាស៊ាន (ACTS) តាមផ្លូវដែក, តាមច្រករបៀងប៉ូណេអូ និងពិនិត្យលទ្ធភាពតភា្ជប់ជាមួយប្រទេសចិន ដើម្បីត្រៀមទាញយកប្រយោជន៍ពីកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីអាស៊ាន-ចិន ដែលនឹងចូលជាធរមាននៅឆ្នាំ២០២៧; (៤)ពង្រឹង​កិច្ចសហប្រតិបត្តិការគយលើការបង្ការនិងបង្ក្រាបបទល្មើស តាមរយៈការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មានសម្ងាត់គយ និងចូលរួមប្រតិបត្តិការគយរួមគ្នា និង (៥)វិនិយោគជាអតិបរមាលើការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស និងសមត្ថភាពស្ថាប័ន។
អង្គប្រជុំបានស្តាប់របាយការណ៍ (១)វឌ្ឍនភាពនៃការអនុវត្តផែនការយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍គយឆ្នាំ២០២៦-២០៣០ ដែលបានសម្របសម្រួលអនុវត្តដោយគណៈកម្មាធិការសម្របសម្រួលកិច្ចការគយអាស៊ាន ក្រោមអាណត្តិដឹកនាំរបស់រដ្ឋបាលគយព្រុយណេ និង (២)វឌ្ឍនភាពនៃប្រព័ន្ធបញ្ជរតែមួយអាស៊ាន ដែលបានសម្របសម្រួលអនុវត្តដោយគណៈកម្មាធិការដឹកនាំប្រព័ន្ធបញ្ជរតែមួយអាស៊ាន។ អង្គប្រជុំបានកត់សម្គាល់លើការងារ និងឯកសារសំខាន់ៗ ដែលបានអនុវត្តដោយក្រុមការងារតាមវិស័យក្រោមក្របខ័ណ្ឌអគ្គនាយកគយអាស៊ាន ដូចជា៖ ផែនការសកម្មភាពតាមដំណាក់កាលប្រចាំឆ្នាំ២០២៦, ឯកសារទស្សនទានស្តីពីការសិក្សាលទ្ធភាពតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធឆ្លងកាត់គយអាស៊ាន​(ACTS) ជាមួយប្រទេសចិន, របាយការណ៍វាយតម្លៃស្តីពីលទ្ធភាពនៃការចរចា AEO-MRA រវាងរដ្ឋបាលគយអាស៊ាននិងរដ្ឋបាលគយដៃគូ, ឯកសារទស្សនទានស្តីពីការស្នើបង្កើតកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងរដ្ឋបាលគយអាស៊ាន និងវិស័យឯកជនលើការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មានការរត់គេចពន្ធផលិតផលថ្នាំជក់និងពាណិជ្ជកម្មខុសច្បាប់, ឯកសារទស្សនទានស្តីពីមគ្គុទ្ទេសក៍នៃការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្សប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព ជាដើម។
​អង្គប្រជុំបានអនុម័តលើឯកសារចំនួន ៤ រួមមាន៖ (១)លក្ខខណ្ឌយោងសម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ​រវាងរដ្ឋបាលគយអាស៊ាននិងរដ្ឋបាលគយជប៉ុន ស្តីពីការចែករំលែកព័ត៌មានពាក់ព័ន្ធករណីរឹបអូសទំនិញ, (២)លក្ខខណ្ឌយោងសម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងរដ្ឋបាលគយអាស៊ាន និងរដ្ឋបាលគយកូរ៉េ ស្តីពីការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មានពាក់ព័ន្ធការបង្ក្រាបការជួញដូរគ្រឿងញៀនខុសច្បាប់ឱ្យបានទាន់ពេល (៣)មគ្គុទ្ទេសក៍ស្តីពីការកែទម្រង់និងទំនើបកម្មគយអាស៊ាន និង(៤)ផែនទីបង្ហាញផ្លូវនៃប្រព័ន្ធបញ្ជរតែមួយស៊ានជំនាន់២.០ សម្រាប់​ឆ្នាំ២០២៦-២០៣០។ ជាមួយនេះ អង្គប្រជុំបានអនុម័តលើ (១)អាណត្តិថ្មីរបស់ប្រធានអនុក្រុមការងារស្តីពីប្រព័ន្ធឆ្លងកាត់គយអាស៊ាន (SWG-ACTS) សម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៦-២០២៨ ដែលត្រូវដឹកនាំដោយរដ្ឋបាលគយម៉ាឡេស៊ី, (២)ពន្យារអាណត្តិប្រធានអនុក្រុមការងារបច្ចេកទេសស្តីពីចំណាត់ថ្នាក់ទំនិញ (TSWGC) សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦-២០២៧ ដែលត្រូវដឹកនាំដោយរដ្ឋបាលគយឥណ្ឌូណេស៊ី និង(៣)កាលវិភាគកិច្ចប្រជុំនានាក្រោមឆ័ត្រកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគយអាស៊ានសម្រាប់រយៈពេលពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ ដល់ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៧។
កិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ានលើកទី៣៥ បានចេញនូវសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួម ដោយបានគូសបញ្ជាក់ពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់រដ្ឋបាលគយអាស៊ានក្នុងការពង្រឹងកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្មក្នុងតំបន់ ភាពធន់នៃខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ និងការធ្វើទំនើបកម្មគយ ស្របពេលពិភពលោកកំពុងប្រឈមនឹងបញ្ហាថ្មីៗ ដូចជា ភាពតានតឹងភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ជម្លោះនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ជាដើម ដែលបានបន្តប៉ះពាល់ដល់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ។ អគ្គនាយកគយអាស៊ាន បានបញ្ជាក់ជាថ្មីនូវការខិតខំប្រឹងប្រែងពង្រីកឌីជីថលភាវូបនីយកម្មនីតិវិធីគយ តាមរយៈប្រព័ន្ធបញ្ជរតែមួយអាស៊ាន, បានស្វាគមន៍វឌ្ឍនភាពនៃគំនិតផ្តួចផ្តើមសំខាន់ៗក្នុងតំបន់ រួមមាន៖ ការរៀបចំ AEO MRA ក្នុងចំណោមរដ្ឋបាលគយតំបន់ និងបន្តពង្រីក AEO-MRA ជាមួយរដ្ឋបាលគយដៃគូអាស៊ាន, ពង្រីកវិសាលភាពប្រព័ន្ធឆ្លងកាត់គយអាស៊ានទាំងក្នុងតំបន់ និងពិនិត្យលទ្ធភាពតភ្ជាប់ជាមួយប្រទេសចិន។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍ ក៏បានកត់សម្គាល់អំពីវឌ្ឍនភាពនៃរៀបចំតារាងពន្ធគយស៊ីចង្វាក់អាស៊ានជំនាន់ថ្មី ឆ្នាំ២០២៨ (ASEAN Harmonised Tariff Nomenclature 2028), កោតសរសើរប្រតិបត្តិការគយរួមគ្នាលើកទី៣ ដើម្បីប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងការក្លែងបន្លំដើមកំណើតទំនិញ ដែលបានដឹកនាំដោយរដ្ឋបាលគយកម្ពុជា, និងបន្តលើកកម្ពស់ការវិនិយោគលើការកសាងសមត្ថភាពធនធានមនុស្ស។ លើសពីនេះ អគ្គនាយកគយអាស៊ាន បានស្វាគមន៍ការបញ្ចប់ការចរចាកិច្ចព្រមព្រៀងក្របខ័ណ្ឌសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថលអាស៊ាន (DEFA), ការចុះហត្ថលេខា​លើពិធីសារទី២ ដើម្បីធ្វើវិសោធនកម្មកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មទំនិញអាស៊ាន (ATIGA) និងការចុះហត្ថលេខាការដំឡើងកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីអាស៊ាន-ចិន ៣.០ និងការបន្តចរចាដើម្បីធ្វើវិសោធនកម្មកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីអាស៊ានបូក ផ្សេងទៀត។
អគ្គនាយកគយអាស៊ាន ក៏បានប្រជុំពិគ្រោះយោបល់ដោយឡែកពីគ្នាជាមួយ​គណៈប្រតិភូនៃ​រដ្ឋបាល​​គយ​អូស្រ្តាលី, រដ្ឋបាល​​គយចិន, រដ្ឋបាល​​គយជប៉ុន, រដ្ឋបាល​​គយកូរ៉េ និងអង្គការគយ​ពិភពលោក​ (WCO) ដើម្បីបន្តពង្រឹង និងលើកកម្ពស់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការងារគយ ដូចជា៖ ការចែករំលែកឧត្តមានុវត្តន៍ និងជំនួយបច្ចេកទេសសម្រាប់រដ្ឋបាលគយអាស៊ាន, ប្រតិបត្តិការគយរួមគ្នាដើម្បីទប់ស្កាត់ការជួញដូរគ្រឿងញៀនខុសច្បាប់ និងបទល្មើសឆ្លងដែន, ការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មានសម្ងាត់ និងគំនិតផ្តួចផ្តើមថ្មីៗ សម្រាប់គាំទ្រគ្នាទៅវិញទៅមករវាងរដ្ឋបាលគយអាស៊ាននិងរដ្ឋបាល​​គយជាដៃគូ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងបរិបទស្ថានភាព​សេដ្ឋកិច្ច និងពាណិជ្ជកម្ម ដែលមានការប្រែប្រួលយ៉ាងឆាប់រហ័សនាពេលចុងក្រោយនេះ។ គួរបញ្ជាក់ថា លោកជំទាវ Meijun Sun រដ្ឋមន្ត្រីនៃរដ្ឋបាលគយចិន, លោក Mitsuhiro Teraoka អគ្គនាយកនៃរដ្ឋបាលគយជប៉ុន ​និងលោក Mr. Antony William Smith អគ្គនាយករងនៃរដ្ឋបាលគយអូស្ត្រាលី បានផ្តល់កិត្តិយសដល់អគ្គនាយកគយអាស៊ាន ដោយបានអញ្ជើញចូលរួមដោយផ្ទាល់ក្នុងកិច្ចប្រជុំពិគ្រោះយោបល់នេះ។ លោក Ian Saunders អគ្គលេខាធិការនៃអង្គការគយ​ពិភពលោក ក៏បានឆ្លៀតឱកាសដ៏មានតម្លៃចូលរួមកិច្ចពិគ្រោះយោបល់តាមប្រព័ន្ធវីដេអូ ពីទីស្នាក់ការកណ្តាលនៃ WCO នៅទីក្រុងព្រុចសែល ផងដែរ។ ចំពោះកិច្ចពិគ្រោះយោបល់ជាមួយរដ្ឋបាល​គយកូរ៉េ, ​លោកអគ្គនាយករង ចាន់ សុភាព តំណាងរដ្ឋបាលគយកម្ពុជា បានធ្វើជាសហប្រធានជាមួយលោក Min Han អគ្គនាយក នៃការិយាល័យកិច្ចការអន្តរជាតិ រដ្ឋបាលគយកូរ៉េ លើប្រធានបទស្តីពីគម្រោងផ្លាស់ប្តូរវិញ្ញាបនបត្រដើមកំណើតទំនិញអេឡិចត្រូនិក, ប្រតិបត្តិការគយរួមគ្នាក្នុងការបង្ក្រាបការរត់ពន្ធគ្រឿងញៀនឆ្លងកាត់ព្រំដែន និងការចែករំលែកចំណេះដឹង និងបទពិសោធការងារគយ និងកម្មវិធីជំនួយបច្ចេកទេសនាឆ្នាំខាងមុខ។

គួរទាញចំណាប់អារម្មណ៍ផងដែរថា កិច្ចប្រជុំពិគ្រោះយោបល់ជាមួយរដ្ឋបាលគយចិន និងរដ្ឋបាលគយ​កូរ៉េ នាកិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ានលើកទី៣៥ បានឯកភាពចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួម ផ្សេងដាច់ដោយឡែកពីគ្នា ដោយឆ្លុះបញ្ចាំងពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយ៉ាងជិតស្និទ្ធរវាងរដ្ឋបាលគយអាស៊ានជាមួយរដ្ឋបាលគយដៃគូអាស៊ាន។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមទាំងពីរនេះ ជាសេចក្តីថ្លែងការណ៍លើកដំបូងបង្អស់ ដែលកិច្ចប្រជុំពិគ្រោះយោបល់​ជាមួយរដ្ឋបាលគយដៃគូ ពុំធ្លាប់បានរៀបចំនាកិច្ចប្រជុំពិគ្រោះយោបល់នាពេលកន្លងមក។
អគ្គនាយកគយអាស៊ាន ក៏បានប្រជុំ​ពិគ្រោះ​យោបល់​​​​ជាមួយសមាគមធុរកិច្ចនៃវិស័យឯកជនសំខាន់ៗ រួមមាន៖ ក្រុមប្រឹក្សា​ធុរកិច្ច​​​អាស៊ាន (ABAC), ក្រុមប្រឹក្សា​ធុរកិច្ច​​​អាស៊ាន-អឺរ៉ុប (EU-ABC) និងក្រុមប្រឹក្សាធុរកិច្ចអាស៊ាន-អាម៉េរិក (US-ABC) ដើម្បី​ពង្រឹង​ទំនាក់ទំនង​និង​កិច្ច​សហការរវាងរដ្ឋបាលគយអាស៊ាននិងវិស័យឯកជន ស្តាប់អនុសាសន៍និងពិភាក្សាស្វែងរកដំណោះស្រាយលើបញ្ហាមួយចំនួន ដែលវិស័យឯកជនបានលើកឡើង ក្នុងន័យ​លើក​កម្ពស់​កិច្ច​សម្រួល​ពាណិជ្ជកម្ម និងធ្វើឱ្យកាន់តែប្រសើរឡើងនូវបរិយាកាស​វិនិយោគ និងពាណិជ្ជកម្មក្នុងតំបន់។
ឆ្លៀតក្នុងឱកាសដ៏មមាញឹក ក្រៅពីដឹកនាំកិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ាន, ឯកឧត្តមបណ្ឌិត រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានដឹកនាំគណៈប្រតិភូនៃរដ្ឋបាលគយកម្ពុជា បានជួបប្រជុំទ្វេភាគីដាច់ដោយឡែកជាមួយ (១) រដ្ឋបាលគយអូស្ត្រាលី ដោយបានចុះហត្ថលេខាលើសេចក្តីថ្លែងហេតុ​បង្ហាញពីឆន្ទៈរបស់ភាគីទាំងពីរក្នុងការរៀបចំចរចាបង្កើតអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នាលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ​ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមរួម និងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន, (២) រដ្ឋបាលគយជប៉ុន ដោយបានវាយតម្លៃខ្ពស់លើជំនួយបច្ចេកទេសនិងការកសាងសមត្ថភាព ដែលបានផ្តល់ជូនកម្ពុជា ​ នាពេលកន្លងមក និងបន្តពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងរដ្ឋបាលគយទាំងពីរ និង (៣) រដ្ឋបាលគយឡាវ ដោយបានពិភាក្សាលើការសម្រួលការដឹកជញ្ជូនទំនិញឆ្លងកាត់ និងការត្រៀមធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពនៃអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នាលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគយ។
នៅថ្ងៃបញ្ចប់នៃកិច្ចប្រជុំ រដ្ឋបាលគយកម្ពុជា និងរដ្ឋបាលគយចិន បានចុះហត្ថលេខាលើ AEO MRA សំដៅសម្រួលការធ្វើពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីដូចជា៖ ការផ្តល់អាទិភាពក្នុងការបំពេញបែបបទបញ្ចេញទំនិញពីគយ, ការកាត់បន្ថយការត្រួតពិនិត្យរូបវន្តនិងតម្រូវឯកសារពាណិជ្ជកម្ម, ការយកទំនិញចេញពីគយមុនពេលបង់ពន្ធនិងអាករ, រួមទាំងផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍នៃកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម ជាច្រើនផ្សេងទៀត។ ការចុះ AEO MRA ជាមួយរដ្ឋបាលគយចិននេះ គឺជាការចុះ AEO MRA ទ្វេភាគីលើកទី១ របស់រដ្ឋបាលគយកម្ពុជា។ ក្រៅពីចូលរួមកិច្ចប្រជុំពិគ្រោះយោបល់ជាមួយរដ្ឋបាលគយអាស៊ាន និងកិច្ចប្រជុំជាមួយរដ្ឋបាលគយកម្ពុជា លោកជំទាវរដ្ឋមន្ត្រី នៃរដ្ឋបាលគយចិន ក៏បានជួបប្រជុំដោយឡែកជាមួយ ឯកឧត្តមអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចនិងហិរញ្ញវត្ថុ និង ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ផងដែរ។
គណៈប្រតិភូកម្ពុជា បានជួបប្រជុំជាមួយក្រុមប្រឹក្សា​ធុរកិច្ច​​​អាស៊ាន-អឺរ៉ុប (EU-ABC) និងក្រុមប្រឹក្សាធុរកិច្ចអាស៊ាន-អាម៉េរិក (US-ABC) ដើម្បីបន្តពង្រឹងកិច្ចសហការរវាងរដ្ឋបាលគយនិងផ្នែកឯកជន, ស្តាប់អនុសាសន៍ និងសំណូមពររបស់ផ្នែកឯកជនពាក់ព័ន្ធសាមញ្ញកម្មនីតិវីធីគយចំពោះពាណិជកម្មតាមប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិកនិងបញ្ញើរហ័ស, សំណើរសុំរដ្ឋបាលគយកម្ពុជាសម្របសម្រួលជាមួយស្ថាប័នរដ្ឋាភិបាលពាក់ព័ន្ធអនុវត្តប្រព័ន្ធបញ្ជរតែមួយជាតិឱ្យកាន់តែប្រសើរ និងជំរុញការទប់ស្កាត់បទល្មើសគេចបន្លំពន្ធនិងបទល្មើសឆ្លងដែន សំដៅបង្កើតបរិយាកាសប្រកួតប្រជែង ដោយស្មើភាព។
កិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ានលើកទី៣៥ បានបញ្ចប់ប្រកបដោយជោគជ័យ លើសពីការរំពឹងទុក និងទទួលបានការកោតសរសើរពីរដ្ឋបាលគយអាស៊ាន រដ្ឋបាលគយដៃគូអាស៊ាន និងផ្នែកឯកជនប្រចាំតំបន់អាស៊ាន។ បន្ថែមពីលើនេះ គណៈប្រតិភូចូលរួមទាំងអស់បានអបអរសាទរចំពោះការរៀបចំកិច្ចប្រជុំដ៏ឥតខ្ចោះ របស់ អគរ និងបានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រៀលជ្រៅ ចំពោះបដិសណ្ឋារកិច្ចយ៉ាងកក់ក្តៅ និងស្និទ្ធស្នាលក្នុងនាមជាម្ចាស់ផ្ទះ។

នារសៀលថ្ងៃទី ៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ អគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានរៀបចំពិធីចុះហត្ថលេខាទទួលស្គាល់គ្នាទៅវិញទៅមក នៃកម្មវិធីប្រតិបត្តិករសេដ្ឋកិច្ចបានទទួលការអនុញ្ញាត របស់អគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា និង រដ្ឋបាលគយចិន (Cambodia-China Authorized Economic Operator Mutual Recognition Arrangement : Cambodia-China AEO MRA) ។ ពិធីនេះចុះហត្ថលេខានេះ បានដឹកនាំរៀបចំនិងចុះហត្ថលេខាដោយ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត គុណ ញឹម រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា ជាមួយលោកជំទាវ Sun Meijun រដ្ឋមន្ត្រីនៃអគ្គរដ្ឋបាលគយនៃសាធារណៈរដ្ឋប្រជាមានិតចិន។
​ការរៀបចំទទួលស្គាល់គ្នាទៅវិញទៅមក នៃកម្មវិធីប្រតិបត្តិករសេដ្ឋកិច្ចបានទទួលការអនុញ្ញាតកម្ពុជា-ចិន នឹងជួយគាំទ្រសម្រួលដល់វិស័យធុរៈកិច្ចពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ នៃប្រទេសទាំងពីរ នូវភាពសាមញ្ញនីតិវិធីគយ តាមរយៈការកាត់បន្ថយការត្រួតពិនិត្យរូបវន្តទំនិញ និងការពន្លឿនការបំពេញបែបបទគយ សម្រាប់ក្រុមហ៊ុនដែលមានអនុលោមភាពខ្ពស់។ បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាមានក្រុមហ៊ុនជា AEO ចំនួន ១១ ហើយកម្ពុជាមានគោលដៅបង្កើនក្រុមហ៊ុន AEO ឲ្យបានចំនួន៣០ មុនបញ្ចប់ឆ្នាំ២០២៦នេះ។ ការរៀបចំយន្តការទទួលស្គាល់គ្នាទៅវិញទៅមកលើកម្មវិធី AEO នាពេលនេះ គឺមានសារៈសំខាន់ជាយុទ្ធសាស្ត្រ ក្នុងការបន្តជំរុញទំហំពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគឱ្យកាន់តែរីកចម្រើនបន្ថែមទៀត តាមរយៈការកាត់បន្ថយពេលវេលានិងថ្លៃដើម, ការពង្រឹងភាពប្រកួតប្រជែងរបស់ធុរជន, និងការធានាសុវត្ថិភាពខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់នៃប្រទេសទាំងពីរ។
​ព្រឹត្តិការណ៍នាថ្ងៃនេះ គឺជាសក្ខីភាពមួយទៀត ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីស្មារតីនៃ «មិត្តភាពដែកថែប» និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រោយរវាង កម្ពុជានិងចិន ជាពិសេសការជំរុញសហគមន៍វាសនារួម កម្ពុជា-ចិន ក្នុងយុគសម័យថ្មី ឱ្យកាន់តែរឹងមាំ និងមានផ្លែផ្កា។ស្របតាមស្មារតីនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រោយនេះ សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន មិនត្រឹមតែជាមិត្តដ៏ល្អនោះទេ ប៉ុន្តែគឺជាដៃគូពាណិជ្ជកម្ម និងជាប្រភពទុនវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស (FDI) ដ៏ធំបំផុត និងសំខាន់បំផុតរបស់កម្ពុជា ដែលបាននិងកំពុងរួមចំណែកយ៉ាងធំធេង ដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅកម្ពុជា។

នាព្រឹកថ្ងៃអង្គារ ២រោច ខែជេស្ឋ ឆ្នាំមមី អដ្ឋស័ក ពុទ្ធសករាជ ២៥៧០ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦, នៅសណ្ឋាគារ Raffles Le Royal, ឯកឧត្តមអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ បានអញ្ជើញជាអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ក្នុងពិធីបើក “កិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ាន លើកទី ៣៥ (The 35th Meeting of the ASEAN Directors-General of Customs)” ដែលកម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ ។ កិច្ចប្រជុំនេះ មានការអញ្ជើញចូលរួមដោយផ្ទាល់ពីថ្នាក់ដឹកនាំ គណៈប្រតិភូនៃរដ្ឋបាលគយអាស៊ាន និងតំណាងលេខាធិការដ្ឋានអាស៊ាន។ ដោយឡែក, រដ្ឋបាលគយថៃ បានចូលរួមកិច្ចប្រជុំតាមប្រព័ន្ធអនឡាញ ។
ឯកឧត្តម Azizil Hakim Brahim អគ្គនាយកស្តីទី នៃរដ្ឋបាលគយប្រ៊ុយណេ និងជាប្រធានផុតអាណត្តិនៃកិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ាន បានថ្លែងអំណរគុណចំពោះការទទួលស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្តៅរបស់កម្ពុជា និងបានជម្រាបជូនពីវឌ្ឍនភាពការងារសំខាន់ៗ ដែលរដ្ឋបាលគយអាស៊ានសម្រេចបានក្នុងអាណត្តិដែលលោកបានទទួលជាប្រធាន “កិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ាន លើកទី ៣៤” កន្លងមក ។ ឯកឧត្តម ក៏បានបញ្ជាក់ថា លទ្ធផលទាំងនេះបង្ហាញពីស្មារតីសាមគ្គីរបស់អាស៊ានក្នុងការបង្កើតសហគមន៍គយអាស៊ានទំនើប ដែលត្រៀមខ្លួនជាស្រេចសម្រាប់អនាគត។ ឯកឧត្តម ប្តេជ្ញាបន្តការគាំទ្រពេញទំហឹងដល់កម្ពុជា ដែលជាប្រធានថ្មី ក្នុងការបន្តដឹកនាំកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគយអាស៊ានឱ្យមានភាពរីកចម្រើន និងសម្រេចបានលទ្ធផលកាន់តែប្រសើរ ។
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត គុណ ញឹម រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី អគ្គនាយក នៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា និងជាប្រធានប្តូរវេននៃ “កិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ាន លើកទី ៣៥” បានសម្តែងនូវសេចក្តីសោមនស្សរីករាយដែល កម្ពុជា បានទទួលធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះរៀបចំកិច្ចប្រជុំដ៏មានសារៈសំខាន់នេះជាលើកទី ៣ ចាប់តាំងពីកម្ពុជាបានចូលជា សមាជិកអាស៊ានក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៩ ។ ក្នុងបរិការណ៍ដែលពិភពលោកកំពុងប្រឈមនឹងភាពស្មុគ្រស្មាញ និងការប្រែប្រួលយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម, កិច្ចសហប្រតិបត្តិការគយរួមគ្នាក្នុងចំណោមរដ្ឋបាលគយអាស៊ាន និងអាស៊ានដៃគូ កាន់តែដើរតួនាទីសំខាន់ ដើម្បីពង្រឹងការតភ្ជាប់ និងបង្កើតភាពធន់ តាមរយៈការជំរុញកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម ការពង្រឹងសមាហរណកម្មតំបន់ ការលើកកម្ពស់តម្លាភាព និងការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធ បច្ចេកវិទ្យាក្នុងវិស័យគយ ស្របតាមផែនការយុទ្ធសាស្ត្រសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន ២០២៦–២០៣០ និងផែនការយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍គយ ២០២៦–២០៣០ ។ ឯកឧត្តម បានបញ្ជាក់ថា, ក្នុងនាមជាប្រធានកិច្ចប្រជុំ, កម្ពុជា ប្តេជ្ញានឹងបន្តដឹកនាំការអនុវត្តផែនការយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍គយឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព ព្រមទាំងពង្រឹងកិច្ចសហការជិតស្និទ្ធជាមួយប្រទេសសមាជិក និងដៃគូសន្ទនា ដើម្បីធានាថាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគយអាស៊ានអាចឆ្លើយតបនឹងបញ្ហាប្រឈមថ្មីៗ ។
ថ្លែងនៅក្នុងពិធីបើកកិច្ចប្រជុំ, ឯកឧត្តមអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានមានប្រសាសន៍ថា “កិច្ចប្រជុំអគ្គនាយកគយអាស៊ាន លើកទី ៣៥” នេះ គឺជាវេទិកាដ៏សំខាន់ដែលបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរួមក្នុងការពង្រឹងសមាហរណកម្មតំបន់ និងការប្តេជ្ញាចិត្តរួមក្នុងការរក្សាភាពធន់ ភាពប្រកួតប្រជែង និងភាពរឹងមាំរបស់អាស៊ាន ចំពោះមុខបញ្ហាប្រឈមសកលនានា ។ ខណៈដែលពិភពលោក កំពុងប្រឈមនឹងភាពមិនប្រាកដប្រជាបណ្តាលមក ពីភាពតានតឹងភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ជម្លោះប្រដាប់អាវុធ និងការប្រែប្រួលសេដ្ឋកិច្ច, ការពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងស្ថិរភាពស្ថាប័ន គឺជាកត្តាមូលដ្ឋានសម្រាប់ធានាភាពធន់ និងចីរភាពនៃការអភិវឌ្ឍរបស់អាស៊ាន ។ ឯកឧត្តមអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ ក៏បានគូសបង្ហាញថា ការកសាងទីផ្សាររួម បរិវត្តកម្មឌីជីថល និងការអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយនិរន្តរភាព ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃការអភិវឌ្ឍសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន គឺតម្រូវឱ្យមានកំណែទម្រង់និងកិច្ចសហការយ៉ាងជិតស្និទ្ធដើម្បីឆ្ពោះទៅសម្រេចបានគោលដៅអាស៊ានជាសេដ្ឋកិច្ចធំទី៤ នៅលើពិភពលោកក្នុងឆ្នាំ ២០៤៥ ។ លើសពីនេះ, ឯកឧត្តមអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានស្នើដាក់ចេញទិសដៅគោលនយោបាយគន្លឹះ ជូនរដ្ឋបាលគយអាស៊ានពិចារណា ចំនួន ៥ចំណុចសំខាន់ៗ រួមមាន ៖ ១. ជំរុញសមាហរណកម្មឌីជីថលក្នុងអាស៊ាន រួមមាន ការអនុ-វត្តឱ្យបានពេញលេញនូវប្រព័ន្ធបញ្ជរតែមួយជាតិ តាមផែនទីចង្អុលផ្លូវជំនាន់ថ្មី ២០២៦–២០៣០; ២. ពង្រឹងគំនិតផ្តួចផ្តើមកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្មនិងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ក្នុងតំបន់ ជាពិសេស ពង្រីកការទទួលស្គាល់គ្នាទៅវិញទៅមកនៃកម្មវិធីប្រតិបត្តិករសេដ្ឋកិច្ចបានទទួលការអនុញ្ញាត (AEO-MRA) ទៅកាន់ដៃគូសន្ទនាអាស៊ាន; ៣. ពង្រឹងការតភា្ជប់ការដឹកជញ្ជូនក្នុងតំបន់ដើម្បីធានាបាននូវការធ្វើពាណិជ្ជកម្មឆ្លងព្រំដែនដោយរលូន រួមទាំង ការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធឆ្លងកាត់គយអាស៊ាន (ASEAN ACTS) ឱ្យបានទូលំទូលាយ; ៤. ពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគយលើការអនុវត្តច្បាប់ តាមរយៈការចែករំលែកព័ត៌មានទាន់ពេលនិងការអនុវត្តប្រតិបត្តិការគយរួមគ្នា និង ៥. វិនិយោគលើការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស និងសមត្ថភាពស្ថាប័ន ។
នាឱកាសនោះដែរ, អគ្គនាយកគយអាស៊ាន ក៏មានប្រជុំពិគ្រោះយោបល់ដោយឡែកពីគ្នាជាមួយគណៈប្រតិភូនៃ អង្គការគយពិភពលោក រដ្ឋបាលគយអូស្រ្តាលី រដ្ឋបាលគយចិន រដ្ឋបាលគយជប៉ុន និងរដ្ឋបាលគយកូរ៉េ ដើម្បីបន្តពង្រឹង និងលើកកម្ពស់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការពាក់ព័ន្ធនឹងការងារគយ ព្រមទាំងប្រជុំពិគ្រោះយោបល់ជាមួយសមាគមធុរកិច្ចនៃ វិស័យឯកជន សំខាន់ៗ រួមមាន៖ ក្រុមប្រឹក្សាធុរកិច្ចអាស៊ាន (ABAC) ក្រុមប្រឹក្សាធុរកិច្ចអាស៊ាន-អឺរ៉ុប (EU-ABC) ក្រុមប្រឹក្សាធុរកិច្ចអាស៊ាន-អាម៉េរិក (US-ABC) ដើម្បីពង្រឹងទំនាក់ទំនង និងកិច្ចសហការរវាងរដ្ឋបាលគយ និងវិស័យឯកជន ក្នុងន័យលើកកម្ពស់កិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម និងធ្វើឱ្យកាន់តែប្រសើរឡើងនូវបរិយាកាសវិនិយោគ និងពាណិជ្ជកម្មក្នុងតំបន់ ។

អបអរសាទរខួបលើកទី៧៧ ទិវាកុមារអន្តរជាតិ​ ក្រោមប្រធានបទ «សន្តិភាពជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃការគោរព និងកិច្ចគាំពារសិទ្ធិកុមារ» ( ១ មិថុនា ១៩៤៩ - ១ មិថុនា ២០២៦)

នៅថ្ងៃទី៣០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ លោក សែ សុឃន អគ្គនាយករង នៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានចុះពិនិត្យវឌ្ឍនភាពនៃការអនុវត្ត “វិធានការមុតស្រួចក្នុងការបង្ការនិងបង្ក្រាបអំពើរត់គេចពន្ធ និងការពង្រឹងអភិបាលកិច្ច របស់អគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា” នៅសាខាគយនិងរដ្ឋាករខេត្តតាកែវ។ ក្នុងដំណើរនេះ លោកអគ្គនាយករង អមដោយលោក ស៊ុន ឆាយ ប្រធានសាខាគយនិងរដ្ឋាករខេត្តតាកែវ និងលោក ទន់ ចាន់ធី អនុប្រធាននាយកដ្ឋានបង្ការនិងបង្ក្រាបបទល្មើស ទទួលបន្ទុកការិយាល័យស្រាវជ្រាវនិងបង្ក្រាបអំពើរត់ពន្ធតំបន់២ បានចុះពិនិត្យស្ថានភាពជាក់ស្តែងនៅច្រករបៀងមួយចំនួន ស្ថិតក្នុងភូមិសាស្ត្រស្រុកកោះអណ្តែត និងស្រុកគិរីវង្ស ខេត្តតាកែវ។ បន្ទាប់មក លោកអគ្គនាយករងបានប្រជុំជាមួយតំណាងរដ្ឋបាលខេត្ត ស្នាក់ការនគរបាលអន្តោប្រវេសន៍ ជើងសាគយ និងអាជីវករនាំចូល-នាំចេញតាមមាត់ច្រកទ្វារអន្តរជាតិភ្នំឌិន ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយនិងពិភាក្សាអំពីការអនុវត្តវិធានការមុតស្រួច រួមទាំងការពង្រឹងកិច្ចសហការក្នុងការបង្ការនិងបង្ក្រាបអំពើរត់គេចពន្ធ។

ក្នុងកិច្ចប្រជុំនេះ លោកអគ្គនាយករងបានគូសបញ្ជាក់ពីភាពចាំបាច់ នៃការចូលរួមអនុវត្តវិធានការនេះពីគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ រួមមានអង្គភាពគយ អាជ្ញាធរដែនដី សមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធ ជើងសាគយ និងអាជីវករ ដើម្បីធានាប្រសិទ្ធភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងការនាំចូល-នាំចេញ និងទប់ស្កាត់បទល្មើសគយ។ លោកអគ្គនាយករងក៏បានលើកឡើងថា វឌ្ឍនភាពសំខាន់មួយនៃការអនុវត្តវិធានការមុតស្រួច គឺការរំសាយទីតាំងឈរជើងនានារបស់បណ្តាសាខាគយនិងរដ្ឋាករខេត្ត ដែលបានចូលរួមពង្រឹងតម្លាភាព និងកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម។ ជាមួយគ្នានេះ លោកអគ្គនាយករងបានផ្តល់ការណែនាំដល់សាខាគយនិងរដ្ឋាករខេត្តតាកែវ ការិយាល័យគយនិងរដ្ឋាករភ្នំឌិន និងជើងសាគយ/អាជីវករពាក់ព័ន្ធ ដោយផ្តោតលើចំណុចសំខាន់ៗមួយចំនួន រួមមាន៖
១. មន្ត្រីគយត្រូវផ្តល់សេវាសាធារណៈប្រកបដោយគុណភាព តម្លាភាព និងអនុលោមតាមកម្រៃផ្លូវការ។
២. មន្ត្រីគយត្រូវជំរុញការទប់ស្កាត់ និងបង្ក្រាបបទល្មើសរត់គេចពន្ធ ជាពិសេសសាខាគយនិងរដ្ឋាករខេត្តតាកែវត្រូវចាត់កម្លាំងប្រចាំការទប់ស្កាត់ការរត់គេចពន្ធ នៅតាមច្រករបៀង ដូចជា ច្រកព្រៃយុថ្កា ច្រកកំណប់ និងច្រកព្រៃតាម៉ៅ ជាដើម។
៣. ជើងសាគយ/អាជីវករត្រូវចូលរួមបំពេញកាតព្វកិច្ចពន្ធនិងអាករនាំចូលឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ស្របតាមយថាប្រភេទ និងបរិមាណទំនិញ។
៤. សាខាគយនិងរដ្ឋាករខេត្ត ព្រមទាំងការិយាល័យគយនិងរដ្ឋាករមាត់ច្រក ត្រូវបន្តផ្សព្វផ្សាយវិធានការមុតស្រួចឱ្យបានទូលំទូលាយបន្ថែមទៀត។

ជាចុងក្រោយ លោកអគ្គនាយករងបានស្នើសុំកិច្ចសហការជិតស្និទ្ធពីរដ្ឋបាលខេត្ត និងសមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធ ក្នុងការគាំទ្រដល់ការអនុវត្តតួនាទីនិងភារកិច្ចរបស់មន្ត្រីគយ ព្រមទាំងចូលរួមទប់ស្កាត់និងបង្ក្រាបបទល្មើសគយឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព សំដៅធានាបរិយាកាសពាណិជ្ជកម្មប្រកបដោយសមធម៌ តម្លាភាព និងការប្រកួតប្រជែងដោយស្មើភាព៕

ចាប់ពីថ្ងៃទី២៧ ដល់ថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ លោក គាំ ច័ន្ទកុសល អគ្គនាយករង នៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា តំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ ឯកឧត្ដមបណ្ឌិត គុណ ញឹម រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានបន្ដចុះផ្សព្វផ្សាយ ណែនាំ និងជំរុញការអនុវត្តវិធានការមុតស្រួច ក្នុងការបង្ការនិងបង្ក្រាបអំពើរត់គេចពន្ធ និងការពង្រឹងអភិបាលកិច្ច របស់ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចនិងហិរញ្ញវត្ថុពាក់ព័ន្ធនឹងសមត្ថកិច្ចគយសម្រាប់អនុវត្តក្នុងឆ្នាំ២០២៦ ដល់មន្ដ្រីគយនិងរដ្ឋាករ អាជីវករនាំចូល ប្រតិបត្តិករដឹកជញ្ជូន និងជើងសាគយ នៅតាមបណ្ដាមាត់ច្រកនាំចូលនានាក្នុងភូមិសាស្ដ្រខេត្តស្វាយរៀង សរុបចំនួន ៨០រូប និងខេត្តព្រៃវែងចំនួន ៣៩ រូប។

កញ្ចប់វិធានការមុតស្រួចនេះ ត្រូវបានទទួលការអនុញ្ញាតនិងឯកភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតពី សម្តេចមហាបវរធិបតីនាយករដ្ឋមន្ត្រី ជាមួយនឹងអនុសាសន៍ដ៏ថ្លៃថ្លា និងម៉ឺងម៉ាត់បំផុតសម្រាប់អនុវត្ត ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព និងប្រសិទ្ធផលខ្ពស់។ វិធានការមុតស្រួចនេះ មាន ៣ ផ្នែកសំខាន់ៗ រួមមាន : ផ្នែកទី១- វិធានការទប់ស្កាត់អំពើរត់គេចពន្ធនិងបន្លំពន្ធ និងកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម, ផ្នែកទី២-ការពង្រឹងអភិបាលកិច្ចក្នុងរដ្ឋបាលគយ និង ផ្នែកទី៣- យន្តការតាមដានការអនុវត្ត ដែលមានសកម្មភាពលម្អិតសរុបចំនួន ៣១ សកម្មភាព។ កញ្ចប់វិធានការនេះ មានគោលបំណងបង្ការនិងបង្ក្រាបអំពើរត់គេចពន្ធគ្រប់ទម្រង់ ដើម្បីពង្រឹងអនុលោមភាពកាតព្វកិច្ចពន្ធនិងអាករ បង្កើនចំណូលជាតិ និងលើកស្ទួយបរិយាកាសប្រកួតប្រជែងដោយស្មើភាពក្នុងការធ្វើពាណិជ្ជកម្មនៅកម្ពុជា។

ទន្ទឹមនឹងការពង្រឹងអនុលោមភាពកាតព្វកិច្ចពន្ធនិងអាករ កញ្ចប់វិធានការនេះ បានផ្តោតលើការជំរុញកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្មបន្ថែមទៀត តាមរយៈការលុបបំបាត់ទីតាំងឈរជើងត្រួតគ្នា, ការលុបបំបាត់កម្រៃត្រួតពិនិត្យកុងតឺន័រទំនិញដោយម៉ាស៊ីនស្គែនគ្រប់ប្រភេទ, ការត្រួតពិនិត្យចោះៗតែតាមព័ត៌មានហានិភ័យ, ការបង្កើនចំនួនធុរជនល្អ និងការអភិវឌ្ឍមុខងារបន្ថែមទៀតក្នុងប្រព័ន្ធស្វ័យប្រវត្តិកម្មគយ​ ជាដើម។ លោកអគ្គនាយករង ​ក៏បានរំលេចផងដែរអំពីផលវិបាកនៃការអល់អែក ឬការរារាំង មិនអនុវត្តកញ្ចប់វិធានការនេះ ដែលជាកម្មវត្ថុនៃការដាក់ទោសទណ្ឌ ដោយគ្មានការលើកលែង និងអាចឈានដល់នីតិវិធីតុលាការក្នុងករណីចាំបាច់។ កន្លងមក ការផ្សព្វផ្សាយដូចគ្នានេះ ត្រូវបានអនុវត្តរួចហើយនៅក្នុងភូមិសាស្រ្តខេត្តត្បូងឃ្មុំ និងខេត្តក្រចេះ កាលពីពាក់កណ្ដាលខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦។

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ នៅសាលាជាតិគយ អគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានរៀបចំកម្មវិធីផ្សព្វផ្សាយវិធានការមុតស្រួចខាងលើនេះ ក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត គុណ ញឹម រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា ដោយមានការចូលរួមពីតំណាងសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា, សមាគមធុរកិច្ច, ធុរជននាំចេញ-នាំចូល, ប្រតិបត្តិករដឹកជញ្ជូន, ជើងសាគយ, មន្ត្រីគយនិងរដ្ឋាករមួយចំនួន សរុបប្រមាណ ៥១០ រូប។

អគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា សូមផ្សព្វផ្សាយសេចក្តីជូនដំណឹងចុះថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ស្តីពីបទបញ្ញត្តិថ្មីរបស់អគ្គរដ្ឋបាលគយនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិនស្តីពី "គោលនយោបាយគ្រប់គ្រងការចុះបញ្ជីសហគ្រាសបរទេសដែលផលិតចំណីអាហារ ដើម្បីនាំចូលទៅកាន់ប្រទេសចិន"។ សូមអរគុណ

ចាប់ពីថ្ងៃទី១៧ ដល់ថ្ងៃទី២០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ គណៈប្រតិភូនៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា ដឹកនាំដោយលោក ចាន់ សុភាព អគ្គនាយករង នៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា តំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត គុណ ញឹម រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានចូលរួមសន្និសីទអគ្គនាយកគយតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិករបស់អង្គការគយពិភពលោក​លើកទី២៧ ដែលបានប្រព្រឹត្តទៅនៅទីក្រុងហុងកុង សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន។ សន្និសីទនេះ មានការចូលរួមផ្ទាល់ពីលោកអគ្គលេខាធិការនៃអង្គការគយពិភពលោក, តំណាងរដ្ឋបាលគយក្នុងតំបន់ ព្រមទាំងតំណាងពីស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធនានា សរុបប្រមាណជាង ១២០ រូប ហើយក៏មានការចូលរួមពីបណ្តារដ្ឋបាលគយមួយចំនួនទៀតតាមប្រព័ន្ធវីដេអូផងដែរ។

​ថ្លែងក្នុងពិធីបើកសនិ្នសីទ លោក CHAN Tsz-tat អគ្គនាយករដ្ឋបាលគយហុងកុង និងជាអនុប្រធានអង្គការគយពិភពលោកប្រចាំតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក បានស្វាគមន៍ និងថ្លែងអំណរគុណដល់វត្តមានរបស់គណៈប្រតិភូទាំងអស់ក៏ដូចជាដល់អង្គការគយពិភពលោក ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ និងវិស័យឯកជននានាដែលតែងតែផ្ដល់កិច្ចគាំទ្រដល់រដ្ឋបាលគយក្នុងតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក។ លោកបានគូសបញ្ជាក់ថា សន្និសីទនេះជាវេទិកាដ៏សំខាន់សម្រាប់ការពិភាក្សាលើគោល-នយោបាយនៃរដ្ឋបាលគយ ដើម្បីកសាងអនាគតនៃសហគមន៍គយក្នុងតំបន់ តាមរយៈការចែករំលែកទស្សនវិស័យ បទពិសោធ និងគំនិតផ្តួចផ្តើមដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងបញ្ហាក្នុងតំបន់ និងសកលរួមគ្នា។ លោក Ian Saunders អគ្គលេខាធិការនៃអង្គការគយពិភពលោក បានកោតសរសើរ និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះសមិទ្ធផលសំខាន់ៗដែលរដ្ឋបាលគយក្នុងតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិកសម្រេចបាន ស្របតាមពាក្យស្លោករបស់អង្គការគយពិភពលោកឆ្នាំ២០២៦​ “គយការពារសង្គម តាមរយៈការបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្ន និងការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់”។

​អង្គសន្និសីទបានដំណើរការទៅតាមរបៀបវារៈសំខាន់ៗមួយចំនួនរួមមាន៖ (១) ការពិនិត្យរបាយការណ៍ការងាររបស់ស្ថាប័នតំបន់៖ អង្គសន្និសីទបានស្តាប់ និងពិនិត្យរបាយការណ៍វឌ្ឍនភាពសំខាន់ៗ រួមមាន របាយការណ៍របស់ការិយាល័យអនុប្រធានតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក, របាយការណ៍ការិយាល័យកសាងសមត្ថភាពប្រចាំតំបន់, របាយការណ៍ការិយាល័យទំនាក់ទំនងបណ្ដាញព័ត៌មានសម្ងាត់ប្រចាំតំបន់ និងរបាយការណ៍របស់ក្រុមការងារវិស័យឯកជនប្រចាំតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក, (២) ការពិនិត្យរបាយការណ៍វឌ្ឍនភាពនៃផែនការយុទ្ធសាស្ត្រតំបន់ ២០២៤-២០២៦ ដែលត្រូវបានបែងចែកទៅតាមវិស័យផ្ដោតអាទិភាព ៤, (៣). ការអនុម័តនិងការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងតំបន់៖ អង្គសន្និសីទបានរៀបចំយុទ្ធនាការនិងនីតិវិធីបោះឆ្នោតជ្រើសរើសបេក្ខភាពសម្រាប់តំណែងតំណាងតំបន់អាណត្តិ ២០២៦-២០២៨ រួមមាន តំណែងអនុប្រធានតំបន់, RILO A/P, គណៈកម្មាធិការសវនកម្ម, គណៈកម្មការគោលនយោបាយ, ព្រមទាំងការសម្រេចអនុម័តជាផ្លូវការលើផែនការយុទ្ធសាស្ត្រតំបន់អាណត្តិថ្មី ២០២៦-២០២៨, និង (៤). ការពិភាក្សាលើហិរញ្ញវត្ថុប្រកបដោយចីរភាព៖ ឯកសារទស្សនទានរបស់សហភាពអឺរ៉ុប ស្តីពីហិរញ្ញប្បទានប្រកបដោយចីរភាពរបស់អង្គការគយពិភពលោក។

​នៅក្នុងសន្និសីទនេះ លោកអគ្គនាយករង តំណាងរដ្ឋបាលគយកម្ពុជា បានធ្វើបទអន្តរាគមន៍លើរបៀបវារៈមួយចំនួន រួមមាន ការគាំទ្រលើការអនុម័តក្រុមការងារផែនការយុទ្ធសាស្ត្រតំបន់ ២០២៦-២០២៨ និងការគាំទ្ររបាយការណ៍នៃការអនុវត្តផែនការសកម្មភាពកសាងសមត្ថភាពប្រចាំតំបន់របស់ ROCB/AP ជាដើម។ ឆ្លៀតក្នុងឱកាសនោះដែរ លោកអគ្គនាយករង បានជួបពិភាក្សាទ្វេភាគីជាមួយជាមួយតំណាងរដ្ឋបាលគយចិន និងអគ្គនាយកគយឥណ្ឌា ដើម្បីធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី ជាពិសេសពាក់ព័ន្ធនឹងការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងទទួលស្គាល់គ្នាទៅវិញទៅមកសម្រាប់កម្មវិធីប្រតិបត្តិករសេដ្ឋកិច្ចបានទទួលការអនុញ្ញាត (AEO MRA) រវាងរដ្ឋបាលគយកម្ពុជានិងរដ្ឋបាលគយចិន និងការកសាងអនុស្សរណៈយោគយល់ស្តីពីការជួយគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងវិស័យគយរវាងរដ្ឋបាលគយកម្ពុជានិងរដ្ឋបាលគយឥណ្ឌា។

អគ្គនាយកដ្ឋាន​គយ​និង​រដ្ឋាករ​កម្ពុជា​ សូមផ្សព្វផ្សាយសេចក្តីប្រកាសជូនដំណឹង​ ស្តីពីការទទួលស្គាល់ក្រុមហ៊ុនមានគុណវុឌ្ឍិ​ ដែលអាចនាំចូលមុខទំនិញសាច់បង្កក​ ជំហានទី៧​ ចំនួន​ ៥ក្រុមហ៊ុនបន្ថែមទៀត​ ដូចមានលម្អិតក្នុងតារាង។ សូមអរគុណ

អគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា សូមផ្សព្វផ្សាយសេចក្តីជូនដំណឹងលេខ ២៦៩០/២៦ អគរ ចុះថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ស្តីពីការដាក់ឱ្យអនុវត្តមុខងារទូទាត់តាមមធ្យោបាយអេឡិចត្រូនិក ជាមួយធនាគារ ហត្ថា ម.ក។ សូមអរគុណ