Aye Chan Say

" သီတင်းကျွတ် လပြည့်နေ့ " တွင်
မြန်မာပြည်သူ ပြည်သား အပေါင်းနှင့်
ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသား အပေါင်းတို့
စိတ်၏ချမ်းသာခြင်း ကိုယ်၏ကျန်းမာခြင်းများ ပြည့်စုံနိူင်ကြပါစေ

မိခင်ကြီး ဒေါ်ကျင်စန်း ၏
(၇၇)နှစ်ပြည့် မွေးနေ့အလှူ
အေးချမ်းစေ မိသားစု နှင့်
သင်တန်းသူ သင်တန်းသားများ အမှတ်တရ

🚨 ခြင်ကျား အန္တရာယ် ကြိုတင်ကာကွယ် 🚨

ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန (မြန်မာနိုင်ငံ) မှ Aedes mosquito (ခြင်ကျား- သွေးလွန်တုတ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကိုသယ်ဆောင်) ခြင်ကျားများ ပေါက်ဖွားမှုကို ထိထိရောက်ရောက်ကာကွယ်နိုင်ရန် (ဖုံး၊ သွန်၊ လဲ၊ ခပ်၊ စစ်) ဆိုသည့် (၅ ချက်) အရေးကြီးကြောင်းကို သတိပေးထားပါသည်။

ဤအချက် (၅) ချက်သည် ခြင်ကျား‌ ပေါက်ဖွားခြင်းကိုတားဆီးရာတွင် အထူးအရေးပါတဲ့ ကာကွယ်မှုများဖြစ်ပြီး၊ အလွယ်တကူ မှတ်မိစေရန်အတွက် စကားလုံးတစ်လုံးစီဖြင့်ဖော်ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။

🛡️ ခြင် ပေါက်ဖွားခြင်း ကာကွယ်ရေး ၅ ချက် – (ဖုံး၊ သွန်၊ လဲ၊ ခပ်၊ စစ်)

1️⃣ ဖုံး

🚫 ရေရှိတဲ့အိုးခွက်များ၊ ဗူးများ၊ ရေလှောင်ကန်များ၊ ရေအိုးရေခွက်များကို ဖုံးအုပ်ထားရန်
(အပေါက်ဖွင့်ခြင်းမရှိအောင် ပိတ်ထားခြင်းသည် ခြင်မပေါက်ဖွားနိုင်အောင်ကာကွယ်ပေးသည်။)

2️⃣ သွန်

🛢️ ရေပုံး၊ ရေတိုင်ကီ၊ အိုး၊ ဗူးများကို အနည်းဆုံး တစ်ပါတ်တစ်ကြိမ် သွန်ပြီး သန့်ရှင်းအောင် ဆေးကြောပေးပါ။
(ပိုးလောက်လန်းများကို သေစေနိူင်သည်။)

3️⃣ လဲ

🏺ဘုရားပန်းအိုးများ၊ အလှပန်းအိုးများရှိ ရေကို မကြာခဏ လဲလှယ်ပေးပါ။

4️⃣ ခပ်

📢 အသုံးမပြုသောအိုး‌ဟောင်းများ၊ အမှိုက်ပုံးများ မှရေကို ခပ်ပြီး ဖယ်ရှားပေးပါ။
(ခြင် ပေါက်ဖွားနိုင်သောရေအရင်းအမြစ်များ ကို ဖျက်စီးခြင်း)

5️⃣ စစ်

🔍 မိမိအိမ်နှင့်အိမ်ခြံဝန်းတွင် ရေတွေတင်နေသောနေရာများ၊ ခြင်ဖွားနိုင်သောနေရာများကိုစဉ်ဆက်မပြတ်စစ်ဆေးခြင်း
(လတ်တလောတွင်ခြင်အမြောက်အများဖြစ်နေသလားစစ်ရန်)

---

📌 အရေးကြီးချက်

ထိုအချက် (၅) ချက်သည် ခြင်ကြောင့်ဖြစ်သော သွေးလွန်တုတ်ကွေးရောဂါ ၊ ဆင်တုတ်ကွေးရောဂါ (Chikungunya)၊ Zika virus စသည့် ခြင်မှတဆင့် ကူးစက်နိူင်သောရောဂါများကို ကာကွယ်ရန်အတွက် အသုံးဝင်သော နေ့စဉ်သုံး လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများဖြစ်ပါသည်။

🦟 မိုးရာသီတွင် အဖြစ်များသော သွေးလွန်တုတ်ကွေးရောဂါ (Dengue Fever)

သွေးလွန်တုတ်ကွေးရောဂါသည် Aedes mosquito (ခြင်ကြား) ကိုက်ခံရခြင်း‌ကြောင့် Dengue virus ကူးစက်သော ဗိုင်းရပ်စ်ရောဂါတစ်ခုဖြစ်သည်။ များသောအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ၌ မုတ်သုန်မိုးရာသီ အတွင်း ရောဂါပျံ့နှံ့ဖြစ်ပွားမှု မြင့်မားသည်။
👶👶 ကလေးများတွင် ဖြစ်ပွားမှုများပြားသည်။

---

✅ ပုံမှန်ကူးစက်ပြီးနောက် ပေါ်လာနိုင်သော ရောဂါလက္ခဏာများ (Symptoms)

(သတိပြုရန် - လက္ခဏာများသည် ဗိုင်းရပ်စ်ဝင်သွားပြီး 4-10 ရက်အတွင်း ပေါ်လာလေ့ရှိသည်)

🌡️🤒 အဖျားအရမ်းကြီးခြင်း (ကိုယ်အပူချိန်သည် 39°C/102°F ကျော်ပြီး
တောက်လျှောက် ဖျားတတ်သည်)
🤢 ခေါင်းကိုက်ခြင်း

👁️ မျက်စိ ကိုက်ခဲနာကျင်ခြင်း

💪🦴 ကြွက်သား နှင့် အရိုးများ နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်း

ဗိုက်‌အောင့်၊ ဗိုက်နာခြင်း

❌🥣 အစား‌သောက်ပျက်ခြင်း (loss of appetite)

အရေပြားတွင် အဖုအပြောက်များ၊ အနီစက်များ ထွက်ခြင်း (rashes)

😟 ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

⚠️ အန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင်သောလက္ခဏာများ (Danger Signs) ⚠️

(ဤလက္ခဏာများ‌ တွေ့ရှိရပါက နီးစပ်ရာ ဆေးခန်း၊ဆေးရုံ များတွင် ချက်ခြင်းပြသပြီး ကုသမှုခံယူရမည်။)

⚠️ မခံမရပ်နိူင်အောင် ဗိုက်နာခြင်း (ကလေးသည် ဗိုက်ကိုအထိမခံနိူင်ခြင်း)

⚠️ ဆိုးဆိုးရွားရွား အဆက်မပျက်အန်ခြင်း (serious vomiting)

⚠️ ကော်ဖီရောင် ကဲ့သို့ အညိုရောင်များအန်ခြင်း (coffee ground vomiting)

⚠️ ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း သွေးယိုစိမ့်သည့် လက္ခဏာများ တွေ့ရခြင်း
(ဥပမာ- နှာခေါင်းသွေးလျှံခြင်း၊ သွားဖုံးသွေးယိုခြင်း၊ ချောင်းဆိုးသွေးပါခြင်း)

⚠️ ဝမ်းမည်းမည်း ပျစ်ချွဲချွဲသွားခြင်း (malena stool)

⚠️ ခြေဖျား၊ လက်ဖျား အေးပြီး အသားအရေဖြူဖျော့ခြင်း

⚠️ အရမ်းနှုံးခြင်း၊ နွမ်းနယ်ခြင်း၊ အရမ်းမှိန်းလွန်းခြင်း

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

🏡 အိမ်တွင် ပြုစုစောင့်ရှောက်ရန်အချက်များ (Take Home Care Tips)

သွေးလွန်တုတ်ကွေးရောဂါ မပြင်းထန်သော ကလေးငယ်များကို အိမ်တွင်လည်း ပြုစုစောင့်ရှောက်နိူင်ပါသည်။

💦 ရေနဲ့ ဆားဓါတ်များ များများပြန်လည်ဖြည့်ဆည်းပေးပါ။
(ဥပမာ- ဓါတ်ဆားရည် များများတိုက်ပါ)

🌡️🤒 အပူချိန်ကြီးပြီးဖျားလျှင် Paracetamol ဆေးကိုသာသုံးပါ။
(Aspirin, Ibuprofen စသော ဆေးများမသုံးပါနှင့် (သွေးယိုမှုပိုဆိုးနိုင်သည်))

💧 ရေပါတ်သေချာတိုက်ပေးပါ။

🛌 ပြည့်ပြည့်ဝဝ အနားယူပါ။

🍵 ကလေး အစာမစားချင်လဲ အရည်များပြီး အာဟာရဖြစ်စေသော အစာများကို
နည်းနည်းနှင့် အကြိမ်ရေများများ တိုက်ကျွေးပေးပါ။
(ဥပမာ- ဆန်ပြုတ်၊ ကြက်ပေါင်းရည်)

❌ အရောင် ညိုမဲသော အစာများမကျွေးပါနှင့်။ (ဥပမာ- ချောကလက်၊ ကော်ဖီ)
(ကလေးအန်လျှင် အစာအိမ်သွေးကြောပေါက်ပြီး အန်သော အညိုရောင်အရည်
များ နှင့် ခွဲခြားရ ခက်ခဲစေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။)

⚠️ အန္တရာယ်ဖြစ်စေသော လက္ခဏာများ ရှိ၊မရှိ မကြာခဏ စစ်ဆေးကြည့်ပါ။

လက္ခဏာအပြင်းအထန်ဖြစ်ပါက နီးစပ်ရာ ဆေးရုံသို့ ပြသ၍ ချက်ခြင်းကုသပါ။

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

🛡️ ဆောင်ရန် / ရှောင်ရန်အချက်များ (Prevention Tips)

ဆောင်ရန် –

🔔 အိမ်မှာ ရေထည့်ထားတဲ့ အိုး၊ ဗူး၊ ရေပန်းများအား ဖုံးပိတ်ထားပါ။

🔔 ကလေးများ ဘယ်အချိန်အိပ်အိပ် ခြင်ထောင် ထောင်၍ သိပ်ပေးပါ။

🔔 အိမ်အနီး ခြင်ခိုအောင်းနိူင်သော ခြုံပုတ်များ၊အမှိုက်များ ကိုရှင်းလင်းဖယ်ရှားပါ။

🔔 မိသားစုဝင်များအား ခြင်ကင်းရှင်းစေရန် DEET ပါသော ခြင်ဆေးများကို ဖျန်းပါ။

ရှောင်ရန် –

❌ ရေစီးရေစက်ကျန်နေစရာ မထားပါနှင့်။

❌ မနက်ခင်းနဲ့ ညနေမှာအပြင်ထွက်လျှင် သတိထားပါ (ခြင် အများဆုံးအချိန်)

❌ ကလေးများကို အနက်ရောင် စသော အရောင်မှိန်သောအဝတ်အစား ဝတ်ဆင်ပေးခြင်းမှ ရှောင်ပါ (အနက်ရောင်သည် ခြင်များကို ဆွဲဆောင်နိူင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။)

📌 သတိပေးချက် – သွေးလွန်တုတ်ကွေးသည် ကလေးသေဆုံးမှုကိုဖြစ်စေနိုင်သောရောဂါတစ်ခုဖြစ်သောကြောင့် လက္ခဏာများပေါ်လာလျှင် ချက်ချင်း ကျွမ်းကျင်သော ဆရာဝန်၊ ဆရာမ၊ ကျန်းမရေးဝန်ထမ်းများကို ပြသ၍ ကုသမှုခံယူပါ။

အေးချမ်းစေ
သူနာပြုအကူ သင်တန်း (မိသားစု)
သင်တန်းသူ၊ သင်တန်းသားများ
နှင့် (၇) ရက် သားသမီးများ၏
ငလျှင်ဘေးသင့်ဒေသရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်းများ၊ သီလရှင်ကျောင်းများ၊ ပရဟိတဂေဟာများအတွက်
လှူဒါန်းမှုစာရင်း နှင့် မှတ်တမ်းပုံများ
(မေတ္တာပါရမီ- သီလရှင်ကျောင်း ဆရာလေးများ
မှတဆင့် လှူဒါန်း)

" မိဘမေတ္တာဆရာတော် "
(ရွှေပြည်သာ) ထံသို့
အေးချမ်းစေ-သူနာပြုအကူသင်တန်း (မိသားစု) မှ
ငလျှင်ဘေးသင့် ‌ဒေသများသို့
အလှူငွေ နှင့် ဓါတ်ဆားထုပ်များ လှူဒါန်း

" စစ်ကိုင်း နှင့် မန္တလေး မြို့များ" ရှိ
ငလျှင်ဒဏ်ခံရသော ရဟန်း၊ရှင်လူများအတွက်

အေးချမ်းစေ- အထူးကုဆေးခန်း
နှင့်
အေးချမ်းစေ- သူနာပြုအကူ သင်တန်း
မိသားစုများမှ
ဓါတ်ဆားမှုန့်ထုပ်များ လှူဒါန်း။

(အားလုံး ဘေးဒုက္ခ အန္တရယ်များမှ အမြန်ဆုံးကင်းစင် ပြေပျောက်ကြပါစေ)

အေးချမ်းစေ
သူနာပြုအကူ သင်တန်းမှ
ငလျှင်ဒဏ်ခံရသော
သီလရှင်ကျောင်းများအတွက်
အရေးပေါ် ရေစုပ်စက်လှူဒါန်း

#အပါတ်စဉ်တိုင်း
ပရဟိတ ဆေးကု #

# # # လစဉ် တန်းခွဲသစ်များ ဖွင့်လှစ်သင်ကြားလျှက်ရှိပါသည်။ # # #

အေးချမ်းစေ (ACS) မှ

👨‍⚕ အထူးကုဆရာဝန်ကြီးများနှင့် ဝါရင့်အငြိမ်းစား ဆရာမကြီးများကိုယ်တိုင် ဦးစီးသင်ကြားပေးနေသော
- သူနာပြု အကူကျွမ်းကျင် သင်တန်းနှင့်
👩‍⚕ ဆေးဆိုင်ဖွင့်လှစ်လိုသူများအတွက် ဆေးဝါးဗေဒပါရဂူ ဆရာဝန်ကြီးများကိုတိုင်ကြားပေးနေတဲ့
- ဆေးဝါး ကျွမ်းကျင် သင်တန်း များကို
စာတွေ့လက်တွေ့ သင်ကြားပေးနေပါသည်။

# ဘယ်လိုလူတွေ တတ်သင့်လဲ❓
မိသားစု ကျန်းမာရေးအတွက် စောင့်ရှောက်ပေးလိုသူများ၊ ဆေးပညာဝါသနာပါသူများ၊ ကိုယ်ပိုင်ဆေးခန်း ဖွင့်လိုသူများ၊ အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းသစ်များကို ဖန်တီးလိုသူများ အားလုံး တတ်ရောက်သင့်ပါတယ်။

# သင်တန်းကာလတွေက ဘယ်လိုရှိမလဲ❓
သူနာပြု အကူကျွမ်းကျင် သင်တန်း
--------------
သင်တန်းကာလ (၃)လ
{စာတွေ့ (၂)လ၊ လက်တွေ့ (၁)}

ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သင်တန်း
--------------
သင်တန်းကာလ (၂လ)

# ပို့ချမည့် ဘာသာရပ်တွေကရော ဘာတွေပါဝင်လဲ❓
သူနာပြု အကူကျွမ်းကျင် သင်တန်း
--------------
(၁) သူနာပြု အဓိဌာန်နှင့် သူနာပြုကျင့်ဝတ်များ၊
(၂) ခန္ဓာဗေဒ (Anatomy) နှင့် ဇီဝကမ္မဗေဒ (Physiology)
(၃) အခြေခံ သူနာပြုစုမှုပညာ (Basic Nursing Science)
(၄) မိခင်နှင့်ကလေး ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု (Maternal & Child Health Care)
(၅) သက်ကြီးရွယ်အိုနှင့် နာတာရှည်လူနာများ ပြုစုမှုပညာ (Elderly & Chronic ill Patient Care)
(၆) အခြေခံဆေးဝါးပညာ (Basic Pharmacology)
(၇) ရှေးဦးသူနာပြုစုခြင်းပညာ (First Aid Training)
- သင်တန်းတက်ရန် ဝတ်စုံ (၁)စုံ ပေးမည်။
- လက်တွေ့ဆင်းရန်အတွက် BP Cuff, Sthetoscope, Thermometer ပါပြီး။

ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သင်တန်း
--------------
(၁) မြန်မာနိုင်ငံ ဆေးဝါးဥပဒေ (Myanmar Drugs Laws)
(၂) ဆေးဝါးများ၏ အခေါ်အဝေါ်နှင့် အဓိပ္ပါယ်များ (Terminlogy)
(၃) ရောဂါအလိုက် ဆေးဝါးများ ခွဲခြားပုံ၊ ဆေးအုပ်စု အမျိုးအစား (Medicines Clasification)
(၄) ဆေးဝါးများ၏ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ (Side Effects)
(၅) ဆေးဝါးများထိန်းသိမ်းမှုပညာ
(၆) ဆေးဆိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ
- ပညာအရည်အချင်း (၈)တန်းမှ ဘွဲ့ရအထိ တတ်ရောက်နိုင်ပါသည်။
- မိမိအဆင်ပြေရာ သင်တန်းချိန်များကို ညှိနှိုင်းအပ်နှံနိုင်ပါသည်။

# ဘယ်လိုသင်ကြားပေးမှာလဲ❓
* သင်တန်းများအားလုံးကို အင်္ဂလိပ်၊ မြန်မာ နှစ်ဘာသာဖြင့် စာတွေ့ရော လက်တွေ့ သင်ကြားပေးသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။
* သင်ထောက်ကူ ပစ္စည်းများ စုံလင်စွာဖြင့် လွယ်ကူစွာ နားလည်သဘောပေါက်စေဖို့ ရှင်းလင်းပြသပေးသွားမှာပါ။

# သင်တန်းပြီးဆုံးလျှင် ဘယ်လိုအကျိုးအမြတ်တွေရနိုင်သလဲ❓
- ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပတွင် အသုံးပြု၍ရသော သင်တန်းဆင်းလက်မှတ် (Certificate) ပေးမည်။
- ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပမှ အလုပ်အကိုင်များကို လွယ်ကူစွာ ရရှိစေဖို့အတွက် ကူညီ ဆောင်ရွက်ပေးသွားပါမည်။
- ဆေးဝါးကျွမ်းကျင် သင်တန်းပြီးပါက ဆေးဆိုင် ချက်ချင်း ဖွင့်နိုင်သည်အထိ ကူညီပေးသွားပါမည်။
- ဆေးဝါးများအကြောင်းကို အမှန်အကန် နားလည်စေရမည်။

🏠 သင်တန်းလိပ်စာ - အေးချမ်းစေ-အထူးကုဆေးခန်း၊ အမှတ် (၁၂၃၇)၊ ဇွဲကပင်လမ်း၊ (၁၀)ရပ်ကွက်၊ ပုလဲလမ်းဆုံအနီး၊ ရွှေပြည်သာမြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့။
☎ ဆက်သွယ်ရန်ဖုန်း - ၀၉-၅၄၁၆၆၈၅, ၀၉-၇၆၅၄၁၆၆၈၅

၁၉ ဇူလိုင် မမေ့နိူင်။
အာဇာနည်မျိုးမသေရိုး။

ပြင်းထန် ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှောရောဂါ
မဖြစ်စေရန်
သန့် (၄) သန့်။
၁။ သောက်သုံးရေသန့်ခြင်း၊
၂။ အစားအစာသန့်ခြင်း၊
၃။ လက် သန့်ရှင်းခြင်း၊
၄။ အိမ်သာသန့်ခြင်း။