Bureau NCDR

Felis Dia di Lucha pa Libertat / Dia di Tula!

Vandaag herdenken en vieren we de strijd voor vrijheid, en eren we Tula, de vrijheidsstrijder die 230 jaar geleden op Curaçao de grootste opstand van tot slaaf gemaakte mensen in de Nederlandse geschiedenis leidde. De moed van Tula om op te staan tegen onderdrukking, ongelijkwaardigheid en onrecht vormt tot op de dag van vandaag een bron van inspiratie. Zijn leiderschap laat ons zien dat het gevecht voor menselijke waardigheid altijd actueel blijft. Dat de Nederlandse regering na lang wegkijken en ontkennen inmiddels Tula officieel heeft gerehabiliteerd, betekent meer dan erkenning van een historisch onrecht. Het is een principiële stap in de strijd tegen discriminatie, racisme, koloniale machtsstructuren en systemische ongelijkwaardigheid in het heden. Het laat zien dat we bereid moeten zijn om het verleden recht in de ogen te kijken, het onrecht te benoemen, en actief te werken aan herstel en rechtvaardigheid.

Als Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme zie ik in Tula’s erfenis een krachtige oproep: het werk is nog niet af. Structurele uitsluiting en racistische denkbeelden bestaan nog steeds in het Koninkrijk, en dus ook in Nederland. Het is onze gezamenlijke verantwoordelijkheid om die muren van ongelijkheid af te breken, en een samenleving te bouwen waar ieders rechten en waardigheid onbetwist zijn. Vooral in een land dat prat gaat op het Gelijkheidsbeginsel dat verankerd is in Artikel 1 van onze Grondwet.

Tula’s strijd is ons kompas. Zijn moed is onze opdracht. Laten wij vandaag, en elke dag, vasthouden aan de overtuiging dat vrijheid en gelijkheid voor iedereen geen ideaal, maar een werkelijkheid moeten zijn.



Beeld: ANP

Canal Pride Amsterdam: Vrijheid die je voelt, ziet en viert.

Vandaag had ik de eer om op uitnodiging van het bestuur van de Canal Pride mee te varen op de Bestuursboot tijdens een van de meest kleurrijke, inclusieve en betekenisvolle evenementen die ons land rijk is.

De Canal Pride is geen gewone optocht. Het is een levend symbool van vrijheid. Van het recht om zichtbaar te zijn. Van de kracht om te bestaan zoals je bent, zonder schaamte, zonder angst, maar met trots.

Het was prachtig om te zien hoe honderdduizenden mensen langs de grachten van Amsterdam samenkwamen in een sfeer van liefde, acceptatie en verbondenheid. Jong en oud, q***r en ally, wit en zwart, trans en cis, gelovig en niet-gelovig; allemaal samen, dansend en vierend, in solidariteit.

Wat vandaag zichtbaar werd, is waar we als samenleving voor zouden moeten staan. Niet alleen op 2 augustus, maar elke dag van het jaar.

Mijn boodschap aan samenleving en politiek:
Viering zonder bescherming is leeg. Tolerantie zonder beleid is fragiel. En zichtbaarheid zonder gelijkwaardigheid is niet genoeg.

We zien nog steeds te veel mensen in de lhbtiqa+ gemeenschap die te maken krijgen met uitsluiting, intimidatie, discriminatie, op school, op de werkvloer, in de zorg, op straat.

Daarom roep ik politiek leiders, beleidsmakers en werkgevers op om verder te gaan dan symboliek. Maak ruimte voor échte verandering. Zorg voor stevige wettelijke bescherming, inclusief trans- en intersekse rechten. Veranker inclusie in onderwijs, zorg, werk en veiligheid. Investeer in zichtbaarheid én bestaanszekerheid. Luister naar de gemeenschap en betrek hen in het beleid dat hen raakt. Zo bouwen we samen aan een samenleving waarin iedereen zichzelf kan zijn, niet ondanks maar dankzij wie ze zijn.

Dank aan het bestuur van de Canal Pride voor de uitnodiging en het vertrouwen. Het was een eer en een genoegen om naast jullie mee te varen in dit trotse teken van vrijheid.

Gisteren was ik aanwezig bij de Pride Talk ’25 in De Nieuwe Kerk in Amsterdam, met als spreker Petra De Sutter, arts, politica en de eerste transvrouw die vicepremier werd in Europa. Een mijlpaal op zich, maar bovenal is zij een rolmodel, pionier en held voor velen binnen én buiten de lhbtia+-gemeenschap.

Ik vond het een bijzonder indrukwekkende bijdrage. Met kennis van zaken, visie en empathie sprak zij over de kwetsbaarheid van lhbtia+-rechten wereldwijd. Ze benoemde hoe deze rechten onder druk staan, zoals In Hongarije en Polen, waar wetgeving doelbewust rechten terugdraait. En in de VS, waar wetten als “Don’t Say Gay” onderwijs en zorg ondermijnen. En ook internationaal, waar volgens haar zelfs binnen de VN en Raad van Europa sprake is van groeiend verzet tegen lhbtia+-emancipatie.

Haar kernboodschap was dat tolerantie geen natuurwet is, maar een cultuur. Een cultuur die we moeten beschermen, versterken en wettelijk verankeren. “Want wanneer het systeem kraakt, zijn het de kwetsbaren die als eersten geraakt worden”, aldus De Sutter.

Wat me raakte, was haar zichtbaarheid, haar vastberadenheid én haar boodschap van hoop: jongeren komen sneller uit de kast, de gemeenschap is zichtbaarder dan ooit, en internationaal groeit de steun. De netto balans is positief, mits we waakzaam blijven.

Tegelijkertijd miste ik iets belangrijks. De Sutter benoemde dat Nederland inmiddels is weggezakt naar plaats 13 op de ILGA-Europe Index, ver achter België (plek 2). Maar daar bleef het bij.
Wat helaas onbesproken bleef, is dat ook in Nederland fundamentele knelpunten spelen, zoals het van tafel vegen van de behandeling van de Transgenderwet onlangs in de Tweede Kamer met grote steun van diverse politieke partijen, ook uit de huidige coalitie. Juist dát voorbeeld laat zien dat ook hier de emancipatie stagneert en rechten onder druk staan.

Wat mij betreft een gemiste kans in een verder indrukwekkend betoog. Petra De Sutter heeft opnieuw laten zien dat leiderschap ook gaat over kwetsbaarheid, visie en het uitspreken van ongemakkelijke waarheden.
Ze gaf ons hoop, maar ook huiswerk: dat we niet achterover kunnen leunen, maar moeten blijven opstaan.

1 juli: Ketikoti. Vandaag stond het Oosterpark in het teken van herdenking, erkenning en hoop.
Onder een felle zon verzamelden honderden mensen zich voor de nationale herdenking van Ketikoti, een moment van diepe betekenis, van stilte én van stem geven aan het verleden dat nog altijd doorwerkt in het heden.

Ik was onder de indruk van de massale opkomst. Ondanks de hitte, was er een voelbare collectieve kracht. Krachtige woorden klonken, met name uit de mond van burgemeester Femke Halsema, die in haar indrukwekkende speech scherp en eerlijk benoemde wat gezegd moest worden. Haar woorden raakten. En haar stem gaf ruimte aan zoveel anderen wier verhalen te lang zijn genegeerd.

Het was een eer en een groot voorrecht om als Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme samen met Joyce Sylvester, voorzitter van de Staatscommissie, een krans te mogen leggen. Een gebaar van respect, van verbondenheid, van voortzetting van het werk dat nog lang niet af is.

Deze waardige herdenking laat zien hoe belangrijk collectief herinneren is. Maar het werk stopt niet op 1 juli. Ik blijf de wens koesteren dat deze dag in de toekomst een nationale vrije dag wordt; een dag van herdenking én viering, voor iedereen in Nederland. En dat ook de aanwezigheid van de Koning een jaarlijks ritueel mag worden, als symbool van erkenning en nationale betrokkenheid.
Want zolang we niet samen herdenken, kunnen we ook niet echt samen helen.

Iedereen moet gelijk behandeld worden

Op 20 juni is het Wereldvluchtelingendag. Op deze dag wordt aandacht gevraagd voor de solidariteit met vluchtelingen.

Wereldwijd dwingen conflicten en onveiligheid miljoenen mensen om hun huis te verlaten. Ze zoeken steun in de landen die hen opvangen. In Nederland is die steun altijd vanzelfsprekend geweest. Ondanks de harde toon die politici aanslaan, staat de meerderheid van de Nederlanders nog altijd achter het recht om asiel aan te vragen.

Discriminatie en racisme nemen echter toe. Steeds vaker uiten mensen openlijk vijandigheid, zowel online als in de openbare ruimte. Soms gaan mensen zelfs zo ver dat ze anderen beoordelen op uiterlijk of afkomst, bijvoorbeeld bij grensovergangen of op straat. Dit is racistische profilering en staat haaks op onze democratische rechtsorde.

Voor sommige vluchtelingen is de situatie nog kwetsbaarder. LHBTIQA+ vluchtelingen worden niet alleen geconfronteerd met de trauma’s van oorlog en ontheemding, maar ook met vervolging vanwege hun seksuele oriëntatie of genderidentiteit. Zelfs in opvanglocaties in Nederland zijn zij regelmatig slachtoffer van intimidatie, uitsluiting of geweld. In 2025 zijn enkele LHBTIQA+ vluchtelingen in ons land zelfs overleden aan de gevolgen van die kwetsbare positie. Dat is onacceptabel.

Artikel 1 van de Grondwet is glashelder: in Nederland wordt iedereen in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie is altijd en overal verboden. Vluchtelingen hebben recht op bescherming, ongeacht hun achtergrond, afkomst of identiteit. Ze verdienen een eerlijke kans om mee te doen in de samenleving, vrij van angst en uitsluiting.

Juist daarom is het belangrijk dat zoveel mogelijk mensen zich blijven inzetten voor vluchtelingen: als taalcoach, maatje, begeleider of door simpelweg een veilige plek te bieden. Deze betrokkenheid is onmisbaar. Waar mensen zich welkom voelen en de ruimte krijgen om zich te ontwikkelen, nemen zij actief deel aan de samenleving.

Zo bouwen we samen aan een Nederland waarin iedereen – ongeacht herkomst, geloof, huidskleur, gender of seksuele oriëntatie – kan leven in vrijheid, veiligheid en met gelijke kansen.

Gisteren stonden we stil bij én vierden we Áparwási Diwas, een dag van diepe betekenis voor de Hindustaanse gemeenschap, ook hier in Den Haag. Het markeert de aankomst van de eerste Indiase contractarbeiders in het koloniale Suriname in 1873, en daarmee het begin van een diaspora die uiteindelijk velen naar Nederland en specifiek Den Haag bracht.

Hoe symbolisch werkte het weer mee, met regen en zonneschijn. Vieren en herdenken. Na een enorme hoosbui brak het tijdens het leggen van de kransen opeens de zon door. Zo toepasselijk.

Áparwási Diwas staat symbool voor veerkracht, doorzettingsvermogen en het behoud van cultuur en identiteit over generaties heen. De Hindustaanse gemeenschap heeft een onmiskenbare en waardevolle bijdrage geleverd aan de culturele en sociale diversiteit van Den Haag. Deze dag herinnert ons aan de rijke geschiedenis en de verbindingen die onze stad en ons land zo uniek maken. Laten we deze dag gebruiken om stil te staan bij de reis die is afgelegd en de voortdurende bijdrage van de Hindustaanse gemeenschap aan onze samenleving.

Gisteren organiseerde Kleur de Kamer een prachtige bijeenkomst: de Toekomst van ons Slavernijverleden. We stonden stil bij de diepgaande en nog altijd voelbare doorwerking van het slavernijverleden.

De doorwerking van het slavernijverleden is een realiteit die we niet mogen negeren. Het is geen verleden tijd, maar een levende erfenis die doorwerkt in structuren, stereotypen en ongelijkheden van vandaag. Als individu en als professional is het mijn verantwoordelijkheid om me bewust te zijn van deze geschiedenis en actief bij te dragen aan het helen van de wonden die zijn geslagen. Dit betekent:
* Leren en reflecteren: Het continu verdiepen in de geschiedenis en de impact ervan.
* De dialoog aangaan: Ruimte bieden voor verhalen en perspectieven die vaak onderbelicht blijven.
* Actie ondernemen: Streven naar diversiteit, inclusie en gelijkwaardigheid in onze organisaties en gemeenschappen.

De rol van het onderwijs is hierbij onmisbaar. Door een rijk en veelzijdig beeld van het slavernijverleden te presenteren, inclusief de verhalen van de tot slaaf gemaakten en de gevolgen voor het heden, kunnen we jongeren de instrumenten bieden om kritisch na te denken en bij te dragen aan een rechtvaardiger samenleving. Laten we investeren in goed lesmateriaal en de training van docenten.

Daarnaast is het maatschappelijk middenveld een drijvende kracht achter verandering en bewustwording. Van historische verenigingen tot culturele centra en belangenorganisaties: zij zijn vaak de initiators van essentiële debatten en projecten. Ze organiseren herdenkingen, bieden platforms voor gedeelde ervaringen, voeren onderzoek uit en lobbyen voor erkenning en herstel. Hun werk is cruciaal om de stemmen van degenen wier voorouders geleden hebben, te laten horen en om maatschappelijke vooruitgang te boeken.

Laten we samen bouwen aan een toekomst waarin iedereen dezelfde kansen krijgt, ongeacht achtergrond. Waar kunnen we beginnen bij onszelf en in onze eigen omgeving om deze dialoog te stimuleren en bij te dragen aan positieve verandering?

Zijne Majesteit de Koning aanwezig bij het Nationaal Congres tegen Discriminatie en Racisme

We zijn erg trots dat Zijne Majesteit de Koning heeft laten weten aanwezig te willen zijn bij het Nationaal Congres tegen Discriminatie en Racisme. Het Congres is op donderdag 26 juni in het NBC Congrescentrum in Nieuwegein.

De aanwezigheid van de Koning onderstreept het grote maatschappelijke belang van dit congres en van de gezamenlijke inzet voor een samenleving waarin iedereen zich vrij, veilig en gelijkwaardig voelt.

Het congres staat in het teken van het thema ‘Een samenleving voor allen’. Een dag waarop we in dialoog gaan, kennis en ervaring delen, en met elkaar bouwen aan een inclusiever Nederland. De aanwezigheid van de Koning, naast inspirerende bijdragen van onder meer minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Judith Uitermark, en de federale onafhankelijke commissaris tegen discriminatie in Duitsland Ferda Ataman, maakt de derde editie van het Nationaal Congres extra bijzonder. Niemand minder dan schrijver en columnist Sheila Sitalsing leidt de dag.

Met elf deelsessies, verhalen uit de praktijk en betrokken deelnemers vanuit alle hoeken van de samenleving, wordt dit een belangrijke stap in de aanpak van discriminatie en racisme. Dat we dit samen mogen doen, met zoveel bevlogenheid en betrokkenheid, is veelzeggend.

Wil je erbij zijn? Meld je dan nu aan en doe mee! Samen bouwen we aan een samenleving voor allen. Aanmelden kan via de link in bio.

Vijf jaar na BLM – waar staan we nu?

Vijf jaar geleden stroomden de pleinen vol in Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en Den Haag. De laatste woorden van George Floyd galmden wereldwijd – ook in onze straten. Maar dat moment was geen beginpunt, en wat we nu doen, is allerminst het einde.

Vandaag organiseerden we samen met het Zwart Manifest een indringende bijeenkomst in een volle Melkweg. We stonden stil bij wat is bereikt, benoemden wat nog nodig is, en deelden de kracht van een gemeenschap die blijft opstaan.

Ik keek om me heen en zag hoop: nieuwe stemmen, sterke verhalen, mensen die niet opgeven. Niet omdat het eenvoudig is, maar omdat het noodzakelijk is. De strijd tegen anti-Zwart racisme is nog lang niet gestreden.

Institutioneel racisme bestaat. Ongelijkheid is verweven met systemen en structuren. Daarom moeten we blijven spreken, blijven bouwen, blijven strijden.

Zoals ik vandaag zei:
We zijn hier dankzij hen. Zij gingen ons voor. Wij dragen het verder. Vrijheid is geen bezit – het is een opdracht.

Vanuit Amsterdam Zuidoost, Caribisch Nederland en talloze grassroots-bewegingen hoorde ik vandaag inspirerende voorbeelden. Er zijn stappen gezet, maar ook terechte kritieken gedeeld. Herstel vraagt om meer dan woorden – het vraagt om concrete daden.

Daarom stelt de NCDR vanaf 1 juli anti-Zwart racisme structureel centraal in ons werk: in onze adviezen, in gesprekken met beleid en in het aanjagen van verandering. Eind dit jaar volgt een landelijk symposium. Op 21 maart 2026 staat de Internationale Dag tegen Racisme volledig in het teken van anti-Zwart racisme.

Wat ik vandaag voelde: kracht, verbondenheid en de overtuiging dat we dit samen moeten doen. Niet eenmalig, maar duurzaam. Niet voor de bühne, maar voor de toekomst.

Ik geloof in de kracht van de gemeenschap.
De strijd tegen discriminatie en racisme stopt niet vandaag.
Voor onszelf. En voor wie nog komt.

Gisteren was ik op werkbezoek bij het Aida College. De eerste islamitische middelbare school in Den Haag.

Ik heb verschillende indrukwekkende gesprekken gevoerd met leerlingen over discriminatie en racisme. Zo heb ik met de leerlingenraad gesproken en een maatschappijles mogen volgen met een Havo 2 klas. Schrijnend om te horen dat alle kinderen geboren in Nederland zichzelf niet geaccepteerd zien als volwaardige Nederlandse burgers. In hun ogen zijn dat mensen met blond haar en met blauwe ogen. Mijn hart breekt als ik dat hoor. We doen toch echt iets verkeerd als we zoveel kinderen niet het gevoel kunnen geven dat ze erbij horen.

Dank aan Erik en zijn team voor de hartelijke ontvangst. Veel respect voor al het werk wat zij verzetten. Kinderen zijn de toekomst. Laten we ons met zijn allen inzetten om voor hun discriminatie en racisme uit te bannen.

“I can’t breathe.” Sinds 5 jaar kent bijna iedereen deze laatste, verschrikkelijke woorden van George Floyd. De moord op hem door politiegeweld, bracht de wereldwijde Black Lives Matter protesten op gang. Vandaag dachten we aan George Floyd.

Tijdens een bijeenkomst in Stadsschouwburg in Utrecht, georganiseerd door Anthony Heidweiller, keken we terug op de afgelopen 5 jaar. Waar waren we op 25 mei 2020 en wat ging er door ons heen? En wat is er sindsdien gebeurd en veranderd? Hoe gaan we verder vanaf hier? Op deze vragen reflecteerden we met verschillende deskundigen die zich in hun werk bezighouden met discriminatie en racisme.

Mijn conclusie is deze: 5 jaar na de moord op George Floyd zijn we wel iets verder gekomen. Het heeft in ieder geval een gesprek op gang gebracht. Niemand kan nog zeggen dat racisme niet bestaat. Wat staat ons nog te doen? We moeten de norm blijven bevragen. Racisme is een kwestie van macht en dat moeten we doorbreken. En dat moeten we samen doen, met alle 18,1 miljoen Nederlanders.

Ik haalde de woorden aan van de 19e eeuwse dichter Willem Bilderdijk.

Wat verschijne
Wat verdwijne
‘t Hangt niet aan een los geval
In’t verleden
Ligt het heden
In het nu dat worden zal

Het verleden werkt door, of we dat nu leuk vinden of niet. Maar het gaat erom hoe we daar mee omgaan en wat we er mee doen. Daar ligt onze opdracht. Ik heb hoop als ik kijk naar mensen in de Zwarte gemeenschap en als ik kijk naar het maatschappelijk middenveld. Ik ben vrij somber, maar dat geeft me hoop. Dus, let’s assemble and unite!