26/09/2026
मजिपा लाखे (मञ्जिपा लाखे) को कथा
मजिपा लाखे काठमाडौं उपत्यकाको नेवार समुदायमा प्रचलित एक प्रसिद्ध लाखे परम्परा हो। विशेषगरी इन्द्रजात्राका अवसरमा मजिपा लाखेको नाच देखाइन्छ। लाखेलाई सामान्यतया डर लाग्दो रूपको रक्षकका रूपमा प्रस्तुत गरिए पनि यसको मूल भाव समुदायको रक्षा, दुष्ट शक्तिमाथि विजय र सांस्कृतिक संरक्षणसँग जोडिएको मानिन्छ।
जनश्रुतिअनुसार, काठमाडौंको मजिपा टोलमा बस्ने मानिसहरूलाई एउटा भयानक दैत्य वा दुष्ट शक्तिले दुःख दिन थालेको थियो। त्यस समयमा एउटा शक्तिशाली लाखे प्रकट भयो। ऊ बाहिरबाट हेर्दा डरलाग्दो र उग्र देखिन्थ्यो, तर उसको उद्देश्य मानिसहरूलाई हानि पुर्याउनु नभई दुष्ट शक्तिबाट उनीहरूको रक्षा गर्नु थियो।
लाखेले आफ्नो शक्ति प्रयोग गरेर मानिसहरूलाई सताउने दुष्ट शक्तिहरूलाई परास्त गर्यो। त्यसपछि स्थानीय मानिसहरूले उसलाई रक्षक देवताको प्रतीकका रूपमा सम्मान गर्न थाले। यही विश्वास र परम्परा क्रमशः लाखे नाचका रूपमा विकसित भएको मानिन्छ।