UPLB Sociology Society

We love you JESS the way you are! 🎮💅🏻

Wala nang intro-intro! Happiest birthday, Jess 💙💛 Let's give the mic to one of your friends to give you a meaningful message!

💌: "Guys, gals, and nonbinary pals, we are pleased to announce a special guest today! Our resident member 👩🏻‍🎓, cafe expert ☕️, and birthday diva 🎁, please welcome Jess herself!! Isang malakas malakas na palakpakan naman dyan! 👏

May birthday pub ba ang alum? Ah wala? 🤔 Sige may last pahabol pa si Jess bago siya grumaduate. Ganun kasi pag kilala (tsaka pag yung bday mo bago mag commencement exercises) 🍾

Ano bang nagbago since last year? Parang wala naman, kasi pag perfect wala namang ibabago. Kahit nilulunod na siya ng thesis, makikita mo pa rin siyang fresh as a daisy sa class, campus, and cafes. Tapos may time pa yan sha mag sidequests on top of everything---sobrang stellar lang talaga. 🌟

From your Sok family, we wish you congratulations on all you have achieved on your final year! Abangan niyo na lang yung mga susunod niyang congratulations pub for her achievements 🤪

Ulit, one, two, three — HAPPY BIRTHDAY JESS! 💙💛 Bago ka umalis ng UPLB as an undergraduate student, we pray that you bless us with your brains, beauty, and brilliance ✨

p.s. Parelease rin po ng list of cafes in elbi for the next generation of cafe tambays 🙏🏼 tysm"

UPLB Sociology Society 💙💛
CRITICAL | DYNAMIC | HOLISTIC ✨
Since 1975 🌻

How are you, bes? KEI lang, ikaw? 🐰🍰

Today, we celebrate the birth of the sweetest person in the organization, Kei 💙💛 We appreciate the warmth you bring to the table and your small efforts to make everyone feel a-o-KEI! We hope this day would be extra special for you as you level up to another year in life.

Dahil diyan, KEI-langan mong basahin 'tong mensahe para sa 'yo ng iilang mga residente:

💌: "HAPPY BIRTHDAY EKI KEIII!! as your org mother, sister, and forever friend, I wish u the sweetest and happiest birthday, keii !! :>> May your energy always brighten the days of the people you meet, and may your spark never dwindle despite the odds. Looking forward to working with you more in the future!! heres to more resort shenanigans tgt >♡

𝐀𝐍𝐆 𝐎𝐏𝐈𝐒𝐘𝐀𝐋 𝐍𝐀 𝐏𝐀𝐇𝐀𝐘𝐀𝐆 𝐍𝐆 𝐔𝐏𝐋𝐁 𝐒𝐎𝐂𝐈𝐎𝐋𝐎𝐆𝐘 𝐒𝐎𝐂𝐈𝐄𝐓𝐘 𝐒𝐀 𝐏𝐀𝐆𝐃𝐈𝐑𝐈𝐖𝐀𝐍𝐆 𝐍𝐆 𝐏𝐑𝐈𝐃𝐄 𝐌𝐎𝐍𝐓𝐇 𝟐𝟎𝟐𝟔

Humaharap pa rin ang sangkabaklaang Pilipino ngayong 𝗣𝗿𝗶𝗱𝗲 𝗠𝗼𝗻𝘁𝗵 sa isang masalimuot na realidad—nananatiling may bahid ng diskriminasyon, panghuhusga, at kakulangan sa ligal na proteksyon ang huwad na pagtanggap sa sangkabaklaan. Kaya naman, higit sa pagdiriwang ng dibersidad, mahalagang isipin ang Pride bilang isang pagkilos na pakay itaguyod ang pagkakapantay-pantay ng bawat mamamayan anuman ang kanilang uri at ari.

Hindi makakaila ang nakakaalarmang lebel ng diskriminasyon tungo sa komunidad ng LGBTQIA+. Natagpuang 74% sa kabataang sangkabaklaan ang humarap sa diskriminasyon habang 34% ang nakaranas ng pisikal na pananakit ayon sa pag-aaral ng The Trevor Project noong 2024. Dagdag pa rito, 𝗵𝗶𝗻𝗱𝗶 𝗽𝗮 𝗿𝗶𝗻 𝗻𝗮𝗶𝘀𝗮𝘀𝗮𝗯𝗮𝘁𝗮𝘀 𝗮𝗻𝗴 𝗛𝗼𝘂𝘀𝗲 𝗕𝗶𝗹𝗹 𝗡𝗼. 𝟮𝟭𝟲 𝗼 𝗦𝗢𝗚𝗜𝗘𝗦𝗖 𝗘𝗾𝘂𝗮𝗹𝗶𝘁𝘆 𝗕𝗶𝗹𝗹. 𝗡𝗮𝗻𝗮𝗻𝗮𝘁𝗶𝗹𝗶 𝗶𝘁𝗼𝗻𝗴 𝗻𝗮𝗸𝗮𝗯𝗶𝗻𝗯𝗶𝗻 𝟮𝟲 𝗻𝗮 𝘁𝗮𝗼𝗻 𝗻𝗮 𝗮𝗻𝗴 𝗻𝗮𝗸𝗮𝗹𝗶𝗽𝗮𝘀 𝗺𝘂𝗹𝗮 𝗻𝗮𝗻𝗴 𝘂𝗻𝗮 𝗶𝘁𝗼𝗻𝗴 𝗶𝗵𝗮𝗶𝗻 𝗻𝗼𝗼𝗻𝗴 𝘁𝗮𝗼𝗻𝗴 𝟮𝟬𝟬𝟬, 𝗮𝘁 𝗱𝘂𝗺𝗮𝗮𝗻 𝗻𝗮 𝗶𝘁𝗼 𝘀𝗮 𝗽𝗮𝗴𝗵𝗮𝗿𝗮𝗻𝗴 𝗮𝘁 𝗽𝗮𝗴𝗿𝗲𝗿𝗲𝗽𝗮𝘀𝗼 𝘀𝗮 𝘀𝗶𝘆𝗮𝗺 𝗻𝗮 𝗺𝗮𝗴𝗸𝗮𝗸𝗮𝘀𝘂𝗻𝗼𝗱 𝗻𝗮 𝗞𝗼𝗻𝗴𝗿𝗲𝘀𝗼.

Tripleng pasanin ang sistematikong karahasan sa sangkabaklaan para sa mga pinakabulnerable. Malinaw itong makikita sa kaso ni Jennifer Laude, isang transwoman na pinaslang ng U.S. Marine na si Joseph Scott Pemberton noong 2014 dahil sa kanyang kasarian. Siya ay biktima ng transmisogyny, kung saan ang p**t sa mga transwomen ay nag-uugat sa biyolohikal na reduksyonismo na nagtatatwa sa kanyang pagkababae dahil sa kanyang anatomiya. Pinalala pa ito ng kanyang estado bilang manggagawa, na naglimita sa kanyang akses sa hustisya laban sa mapang-aping pwersa ng dayuhang militar ng U.S. at sa iginawad na pardon sa kanyang mamamatay-tao noong 2020. Mahigit isang dekada ang nakalipas, patuloy ang ganitong mga krimen at apat na transwomen ang kumpirmadong pinatay sa bansa noong unang bahagi ng 2025. Ngunit, hindi lamang ito danas ng mga transwomen, sapagkat iba’t iba man ang anyo ng diskriminasyong kinahaharap ng sangkabaklaan, iisa ang ugat nito sa mga mapang-aping estrukturang pyudal-patriyarkal at heteronormatibo.

Dahil dito, kasama at hinding-hindi mahihiwalay ang iba't ibang sektor sa laban ng komunidad laban sa ganitong karumal-dumal na diskriminasyon at mga krimen. Gamit ang 𝙄𝙣𝙩𝙚𝙧𝙨𝙚𝙘𝙩𝙞𝙤𝙣𝙖𝙡𝙞𝙩𝙮 𝙏𝙝𝙚𝙤𝙧𝙮, makikitang hindi makakahon ang kabuuang danas ng LGBTQIA+ sa iisang kategorya lamang. 𝗔𝗻𝗴 𝗯𝗮𝘄𝗮𝘁 𝗶𝗱𝗲𝗻𝘁𝗶𝗱𝗮𝗱 𝘀𝗮 𝗮𝗸𝗿𝗼𝗻𝗶𝗺 𝗮𝘆 𝗺𝗮𝘆 𝗸𝗮𝗻𝘆𝗮-𝗸𝗮𝗻𝘆𝗮𝗻𝗴 𝗻𝗮𝘁𝗮𝘁𝗮𝗻𝗴𝗶𝗻𝗴 𝗱𝗮𝗻𝗮𝘀 𝗻𝗮 𝗺𝗮𝘀 𝘁𝘂𝗺𝗶𝘁𝗶𝗻𝗱𝗶 𝗽𝗮 𝗸𝗮𝗽𝗮𝗴 𝘀𝘂𝗺𝗮𝗽𝗶 𝘀𝗮 𝗶𝗯𝗮 𝗽𝗮𝗻𝗴 𝗺𝗮𝗿𝗴𝗶𝗻𝗮𝗹𝗶𝘀𝗮𝗱𝗼𝗻𝗴 𝗶𝗱𝗲𝗻𝘁𝗶𝗱𝗮𝗱 𝘁𝘂𝗹𝗮𝗱 𝗻𝗴 𝘂𝗿𝗶, 𝗲𝘁𝗻𝗶𝘀𝗶𝗱𝗮𝗱, 𝗮𝘁 𝘀𝗼𝘀𝘆𝗼-𝗲𝗸𝗼𝗻𝗼𝗺𝗶𝗸𝗼𝗻𝗴 𝗲𝘀𝘁𝗮𝗱𝗼 𝗻𝗴 𝗺𝗴𝗮 𝗺𝗮𝗿𝗴𝗶𝗻𝗮𝗹𝗶𝘀𝗮𝗱𝗼: 𝗸𝗮𝗯𝗮𝗯𝗮𝗶𝗵𝗮𝗻, 𝘂𝗿𝗶𝗻𝗴 𝗺𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗴𝗮𝘄𝗮, 𝗽𝗲𝘀𝗮𝗻𝘁𝗲, 𝗶𝗻𝗱𝗶𝗴𝗲𝗻𝗼𝘂𝘀 𝗽𝗲𝗼𝗽𝗹𝗲, 𝗮𝘁 𝗽𝗲𝗿𝘀𝗼𝗻𝘀 𝘄𝗶𝘁𝗵 𝗱𝗶𝘀𝗮𝗯𝗶𝗹𝗶𝘁𝗶𝗲𝘀. Sa lenteng ito, ang homophobia at transphobia ay hindi hiwalay sa ibang suliraning panlipunan gaya ng kahirapan, patriyarka, ableism, kawalan ng lupa, at pagsasasantabi sa mga manggagawa. Dagdag pa rito ang konserbatibong kultura na dala ng relihiyon, na siyang nagbabansag sa mga miyembro ng komunidad bilang imoral at di-natural. Dahil dito, maraming LGBTQIA+ ang sumusupil sa kanilang identidad bunsod ng takot sa diskriminasyon na humahantong sa paglayo o pagpapalayas ng pamilya at komunidad, pagkawala ng kabuhayan, at maging karahasang pisikal at sikolohikal.

Ang pakikibaka ng LGBTQIA+ ay pakikibaka ng lahat; makakamtan lamang ang emansipasyon ng lahat sa pamamagitan ng emansipasyon ng sangkabaklaan. 𝗡𝗮𝗸𝗶𝗸𝗶𝗶𝘀𝗮 𝗮𝗻𝗴 𝗨𝗣𝗟𝗕 𝗦𝗼𝗰𝗶𝗼𝗹𝗼𝗴𝘆 𝗦𝗼𝗰𝗶𝗲𝘁𝘆 𝘀𝗮 𝗽𝗮𝘁𝘂𝗹𝗼𝘆 𝗻𝗮 𝗽𝗮𝗴𝗹𝗮𝗯𝗮𝗻 𝗮𝘁 𝗽𝗮𝗸𝗶𝗸𝗶𝗯𝗮𝗸𝗮 𝗻𝗴 𝘀𝗮𝗻𝗴𝗸𝗮𝗯𝗮𝗸𝗹𝗮𝗮𝗻𝗴 𝗣𝗶𝗹𝗶𝗽𝗶𝗻𝗼 𝘀𝗮 𝗹𝗮𝗵𝗮𝘁 𝗻𝗴 𝘀𝗲𝗸𝘁𝗼𝗿 𝗻𝗴 𝗹𝗶𝗽𝘂𝗻𝗮𝗻. Buong tapang na tumitindig ang organisasyon sa panawagang agarang ipasa ang SOGIESC Equality Bill at makamit ang liberasyon mula sa sistematikong opresyon laban sa sangkabaklaan. Ngunit, hindi lamang natatapos sa Kongreso ang pakikibaka. Ito ay nasa araw-araw na pakikibaka ng sangkabaklaan sa lipunan laban sa diskriminasyon at panghuhusga.

𝐌𝐚𝐤𝐢𝐛𝐞𝐤𝐢, ‘𝐰𝐚𝐠 𝐦𝐚𝐬𝐡𝐨𝐤𝐨𝐭! 𝐈𝐩𝐚𝐭𝐚𝐦𝐛𝐨𝐥 𝐚𝐭 𝐩𝐚𝐢𝐧𝐠𝐚𝐲𝐢𝐧 𝐚𝐧𝐠 𝐥𝐚𝐛𝐚𝐧 𝐧𝐠 𝐤𝐨𝐦𝐮𝐧𝐢𝐝𝐚𝐝 𝐧𝐠 𝐋𝐆𝐁𝐓𝐐𝐈𝐀+ 𝐩𝐚𝐫𝐚 𝐬𝐚 𝐩𝐚𝐧𝐭𝐚𝐲-𝐩𝐚𝐧𝐭𝐚𝐲 𝐧𝐚 𝐤𝐚𝐫𝐚𝐩𝐚𝐭𝐚𝐧𝐠 𝐩𝐚𝐧𝐭𝐚𝐨 𝐚𝐭 𝐡𝐮𝐬𝐭𝐢𝐬𝐲𝐚!




UPLB Sociology Society 💙💛
CRITICAL | DYNAMIC | HOLISTIC ✨
Since 1975 🌻

Mga Sanggunian:

BBC News. (2020, September 8). Jennifer Laude case: Duterte pardons US marine over transgender killing. BBC News. https://www.bbc.com/news/world-asia-54063247

The Trevor Project. (2024). 2024 national survey on the mental health of LGBTQ youth in the Philippines. thetrevorproject.org

Villaruel, J. (2025, June 27). CHR probes recent killings of transgender women as it flags pattern of transfemicide. https://www.abs-cbn.com/news/nation/2025/6/27/chr-probes-recent-killings-of-transgender-women-as-it-flags-pattern-of-transfemicide-1435

*high pitch* sI GIAN BERNARDINO BA 'YAN?! Nope, it's THE iconic baddie, Giel! 🖤⛓️‍💥

Today, we celebrate and thank you for your existence, Giel! 💙💛 Despite the hectic week, we hope that today treats you kindly! Thank you for gracing us with your enthusiasm, strength, and eloquence. May this year treat you kindly!

Ika nga ng Cup of Joe, ikaw pa rin ang pipiliin ko... at ng mga residenteng may mensahe para sa 'yo:

💌: "to my second born,

happiest birthday, giel! 🥳 im grateful to be part of your journey here in sok and also your journey in elbi. i always admire your courage and dedication in your studies and also in persona life. i hope that you’ll enjoy and explore elbi more, and if you ever need someone you can run to, know that i’ll always be here for you 🫶🏻 i miss you, nak and ily!!! go my baddieeee 🤩"

💌: "happiest birthday to commensality’s diva!! may you continue to express your gorgeous self in the most stylish ways. never would i have thought that i’d get to take a glimpse into your world, but here i am, and i will cherish that forever. i love you so much, my finals duo! the world is so lucky to have a rad superstar like you. ❤️"

💌: "happy birthday the c**tiest gay ever!! the best outfit and the red haired t***k of elbi u will and always will be an unstoppable c**t!"

UPLB Sociology Society 💙💛
CRITICAL | DYNAMIC | HOLISTIC ✨
Since 1975 🌻

Happy mother's— este, happy birthday, Frani! 📸🔥

To Bricolage's mother, batch leader, sister, friend— (you name it!) we sing to our dearest Frani a happy birthday! 💙💛 May your following years be kinder and gentle to you than it was, and we hope all of your wishes manifest in the future!

At dahil ka lagi, here are some messages from our resident members:

💌: "To my very first friend in Socio, the one who saw the potential in me, who never failed to trust and believe in me, and who treated me like a younger brother by constantly guiding me, happiest birthday!

Thank you for always being there for me. You never fail to remind me that I am capable, valued, and that I will always have a friend like you to lean on. I am forever grateful for your friendship, and please remember that I will always be here for you too.

Keep the fire burning, my love. Continue inspiring people with your passion, kindness, and strength. You deserve all the happiness and love today and always.

Enjoy your day! 🎉💛"

💌: "happiest birthday, frani!

im very thankful for the privilege to get to know you and for the love that i received from you 🥹 im inspired with your passion and dedication for everything that you do, even sometimes sacrificing yourself for the better good 🙂 i'd always admire that about you 🫶🏻

i hope you know that im always here for you, loving and supporting every achievements, every highs and lows, and everything that you do and love. today, we celebrate you. happy happy birthday and i hope that you'll enjoy this day as much as i enjoy being one of your friends. i love you! 🫶🏻"

💌: "happy birthday so much frani!!!! 🥳🥳 i'm so grateful to be one of your friends. thank you for being a good friend and not hesitating to help us and for the advices. enjoy your day!! 🫶🫶"

UPLB Sociology Society 💙💛
CRITICAL | DYNAMIC | HOLISTIC ✨
Since 1975 🌻

No one can RAIN on Rian's birthday parade! 📝💐

We wish our intelligent and talented Rian a happiest birthday! 💙💛 May your day be filled with well-deserved rest, fulfilled wishes, and a memorable celebration!

These appreciation notes from our resident members? Pa-RIAN sa 'yo, our dearest:

💌: "happiest birthday, rian!! thank you for being a wonderful classmate, batchmate, and most importantly, friend!! i super appreciate all the talks we have, reklamo man yan tungkol sa requirements or just nerding out in general!! enjoy your vv special day!! (*^▽^)/★*☆♪"

💌: "Happy Birthday, Rian!!

My fellow batchie, I hope you are doing well. Your intelligence and hard work never fail to inspire me. I'm so sad we don't have much classes together, and really wish we could see each other more. We will forever be bonded as batchies !! Miss you ! i hope 20 treats you well and there are many blessings ahead of you."

💌: "HAPPIEST BIRTHDAY RIAN!! You're such a beacon of integrity thru so much struggle and were so so proud of you :DD may u find comfort in the little things and i hope this day treated you better than others. a few more pushes this sem !! happiest birthday

Taas kamaong sinusuportahan ng UPLB Sociology Society si 𝐉𝐨𝐡𝐧 𝐀𝐧𝐝𝐫𝐞 𝐀𝐥𝐜𝐚𝐥𝐚 na tumatakbo bilang 𝐂𝐀𝐒-𝐒𝐂 𝐂𝐡𝐚𝐢𝐫𝐩𝐞𝐫𝐬𝐨𝐧, at sina 𝐄𝐡𝐥𝐚 𝐃𝐢𝐜𝐡𝐨𝐬𝐨 at 𝐉𝐮𝐬𝐭𝐢𝐧 𝐓𝐮𝐥𝐚𝐥𝐢𝐚𝐧 para sa kanilang kandidatura bilang 𝐂𝐀𝐒-𝐒𝐂 𝐂𝐨𝐮𝐧𝐜𝐢𝐥𝐨𝐫 sa ilalim ng Samahan ng Kabataan Para sa Bayan (SAKBAYAN) para sa USC-CSC Elections 2026.

Buong pusong naniniwala ang organisasyon sa puso at kakayahan nina John Andre Alcala, Ehla Dichoso, at Justin Tulalian na magsilbi para sa sangkaestudyantehan ng CAS. Nananalig ang organisasyon na kanilang bibitbitin ang prinsipyong pagiging kritikal, dinamiko, at holistiko sa kanilang mga adhikain at gawa na siyang kanilang magiging sandigan bilang isang matibay na kinatawan, hindi lamang sa mag-aaral ng UPLB, kundi maging sa mas malawak na sektor ng komunidad sa unibersidad.

Kaakibat nito, buong tapang ding sinusuportahan ng UPLB Sociology Society ang 𝐒𝐀𝐊𝐁𝐀𝐘𝐀𝐍 bilang isang partido. Nananalig ang organisasyon sa lakas at prinsipyo ng SAKBAYAN na bitbitin ang kolektibong pagtauyod ng makatao at makatarungang pamumuno. Nananatiling katuwang ng SAKBAYAN ang UPLB Sociology Society sa walang-sawang pagsulong ng kapakanan ng sangkaestudyantehan, pakikibaka para sa pangangailangan ng mga batayang sektor, at pagsulong ng isang makatarungang lipunan.

Nasa ating mga kamay ang kapangyarihan upang maglulok ng mga lider na titindig para sa pagbabago at magseserbisyo para sa kapakanan ng mga estudyante. Kaya naman, buong lakas na inaanyayahan ng organisasyon ang lahat na makiisa sa darating na eleksyon at gamitin ang ating boto bilang boses para sa isang makatarungan at masiglang pamumuno!

𝐓𝐔𝐌𝐈𝐍𝐃𝐈𝐆, 𝐌𝐀𝐊𝐈𝐒𝐀𝐍𝐆𝐊𝐎𝐓, 𝐈𝐒𝐊𝐎𝐋𝐀𝐑 𝐍𝐆 𝐁𝐀𝐘𝐀𝐍!

UPLB SOCIOLOGY SOCIETY 💙💛
Critical | Dynamic | Holistic ✨
Since 1975 🌻

C'mon and cha-cha-CHA with Cha! 💃🪩

Before the day ends, we would like to sing a cheerful happy birthday to our darling Cha! 💙💛 As you turn a year older, we hope that you continue to shine with passion and strength.

Now, let's give our resident members a CHA-nce to express their heartfelt messages:

💌: "Hai Chacha q!! Happy happy birthday!, I know this sem had been much para sayo pero I always knew you could make it dahil bukod sa napakasipag mo, you always choose to push forward despite the several challenges you've faced. May you continue to inspire and be a good example to people. I just also want to let you know na andito lang ako at ng mga kaibigan mo pag nangangailangan ka. How I wish every second of my life na sabay tayo sasablay and I see that we are already in that direction. Ingat ka palagi and enjoy your day always!"

💌: "Happy birthday, chaaa! Continue chasing those big goals and staying true to yourself. It’s been amazing to have you in our college life! Please, enjoy your day to the fullest, you deserve it! MWUAH!"

💌: "Happiest birthday, dear Cha! I hope you are aware on how grateful I am for your thoughtfulness and friendship during my first years back in the university. Despite your doubts, I believe you’re among the brightest and emphatic ones, and I wish that you strive more on not letting anyone nor anything dull your sparkle! Happy birthday and hope you enjoyed your special day!"

UPLB Sociology Society 💙💛
CRITICAL | DYNAMIC | HOLISTIC ✨
Since 1975 🌻

𝐎𝐏𝐈𝐒𝐘𝐀𝐋 𝐍𝐀 𝐏𝐀𝐇𝐀𝐘𝐀𝐆 𝐍𝐆 𝐔𝐏𝐋𝐁 𝐒𝐎𝐂𝐈𝐎𝐋𝐎𝐆𝐘 𝐒𝐎𝐂𝐈𝐄𝐓𝐘 𝐏𝐀𝐑𝐀 𝐒𝐀 𝐏𝐀𝐆𝐃𝐈𝐑𝐈𝐖𝐀𝐍𝐆 𝐍𝐆 𝐖𝐎𝐑𝐋𝐃 𝐏𝐑𝐄𝐒𝐒 𝐅𝐑𝐄𝐄𝐃𝐎𝐌 𝐃𝐀𝐘

Ngayong ika-3 ng Mayo ay ang ika-33 taon ng 𝗪𝗼𝗿𝗹𝗱 𝗣𝗿𝗲𝘀𝘀 𝗙𝗿𝗲𝗲𝗱𝗼𝗺 𝗗𝗮𝘆, kung saan dala-dala natin ang panawagan na isulong ang malayang pamamahayag sa gitna ng patuloy na isyu ng represyon at pangdadahas mula sa mapanupil na estado. Prinoklama ito noong 1993 bilang paggunita sa anibersaryo ng Declaration of Windhoek, isang makasaysayang pahayag ng mga African journalist sa isang UNESCO seminar sa Namibia. Pinahahalagahan ng araw na ito ang pagtaguyod ng press freedom bilang pundasyon ng demokratikong lipunan at paggalang sa karapatang pantao.

𝗠𝗮𝗯𝘂𝘄𝗮𝘆 𝗮𝗻𝗴 𝗸𝗮𝗹𝗮𝗴𝗮𝘆𝗮𝗻 𝗻𝗴 𝗽𝗮𝗺𝗮𝗺𝗮𝗵𝗮𝘆𝗮𝗴 𝘀𝗮 𝗶𝗹𝗮𝗹𝗶𝗺 𝗻𝗴 𝗿𝗲𝗵𝗶𝗺𝗲𝗻𝗴 𝗠𝗮𝗿𝗰𝗼𝘀-𝗗𝘂𝘁𝗲𝗿𝘁𝗲 𝗱𝗮𝗵𝗶𝗹 𝘀𝗮 𝗽𝗮𝗻𝗴𝗺𝗮𝗹𝗮𝘄𝗮𝗸𝗮𝗻𝗴 𝗸𝘂𝗹𝘁𝘂𝗿𝗮 𝗻𝗴 𝗶𝗺𝗽𝘂𝗻𝗶𝗱𝗮𝗱 𝘀𝗮 𝗺𝗴𝗮 𝗸𝗿𝗶𝗺𝗲𝗻 𝗹𝗮𝗯𝗮𝗻 𝘀𝗮 𝗺𝗴𝗮 𝗺𝗮𝗺𝗮𝗺𝗮𝗵𝗮𝘆𝗮𝗴, 𝗻𝗮 𝗵𝗶𝗴𝗶𝘁 𝗻𝗮 𝗽𝗶𝗻𝗮𝘁𝗶𝘁𝗶𝗻𝗱𝗶 𝗻𝗴 𝗔𝗻𝘁𝗶-𝗧𝗲𝗿𝗿𝗼𝗿𝗶𝘀𝗺 𝗔𝗰𝘁 𝗼𝗳 𝟮𝟬𝟮𝟬. Sa pamamagitan ng pagbibigay ng kapangyarihan sa mga opisyal sa ilalim ng Anti-Terrorism Council (ATC) magdeklara kung sino ang ituturing na terorista at sa di-malinaw na pagbibigay-depinisyon dito, lalong pinapalakas ang mapaminsalang katwiran sa paggamit ng sensura, sistematikong red-tagging, pananakot, at karahasan laban sa mga mamamahayag. Dahil dito, ang Pilipinas ay tinataguriang isa sa mga pinakamapanganib na bansa para sa mga mamamahayag sa buong mundo. Ayon sa World Press Freedom Index 2025, nasa ika-116 na puwesto ang Pilipinas mula sa 180 na bansa at nakakuha ng 49.57 na puntos. Bagama’t pinakamataas na ranko ito ng bansa sa sa nakaraang 21 na taon; nangangahulugan pa rin ito ng patuloy na paghina ng press freedom at pagtaas ng panganib sa media workers.

Sa kabuuan, 𝟭𝟴𝟰 𝗻𝗮 𝗸𝗮𝘀𝗼 𝗻𝗴 𝗽𝗮𝗴𝗹𝗮𝗯𝗮𝗴 𝘀𝗮 𝗽𝗿𝗲𝘀𝘀 𝗳𝗿𝗲𝗲𝗱𝗼𝗺—𝗸𝗮𝗯𝗶𝗹𝗮𝗻𝗴 𝗮𝗻𝗴 𝗽𝗮𝗴𝗽𝗮𝘁𝗮𝘆, 𝗿𝗲𝗱-𝘁𝗮𝗴𝗴𝗶𝗻𝗴, 𝗽𝗮𝗻𝗴-𝗮𝗮𝗯𝘂𝘀𝗼, 𝗽𝗮𝗴𝗯𝗮𝗯𝗮𝗻𝘁𝗮, 𝗰𝘆𝗯𝗲𝗿𝗮𝘁𝘁𝗮𝗰𝗸𝘀, 𝗮𝘁 𝗶𝗹𝗲𝗴𝗮𝗹 𝗻𝗮 𝗽𝗮𝗴-𝗮𝗿𝗲𝘀𝘁𝗼—𝗮𝗻𝗴 𝗻𝗮𝗶𝘁𝗮𝗹𝗮 𝗺𝘂𝗹𝗮 𝗛𝘂𝗹𝘆𝗼 𝟮𝟬𝟮𝟮 𝗵𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗻𝗴 𝗔𝗯𝗿𝗶𝗹 𝟮𝟬𝟮𝟱 ayon sa datos ng Center for Media Freedom and Responsibility. Hindi ito maaaring itratong statistika lamang sa gitna ng patuloy na pagdami ng mga biktima ng mga ganitong paglabag. Nito lamang Abril 19, naibalita ang madugong pagpaslang ng Armed Forces of the Philippines (AFP) kay 𝗥𝗝 𝗟𝗲𝗱𝗲𝘀𝗺𝗮 sa pag-atake sa Toboso, Negros Occidental habang siya ay nananaliksik tungkol sa epekto ng large-scale renewable energy projects sa farming communities kagaya na lamang ng displacement. Dagdag pa rito ang paghatol kay 𝗙𝗿𝗲𝗻𝗰𝗵𝗶𝗲 𝗠𝗮𝗲 𝗖𝘂𝗺𝗽𝗶𝗼 ng 12–18 na taon sa gawa-gawang kasong terrorism financing nitong taon lamang matapos ilegal na ni-raid at inaresto ng Philippine National Police (PNP) noong 2020 para sa kalaunang pang-bogus na kasong illegal possession of fi****ms na siyang naabsuweltuhan din.

Upang mapanatili ang dominasyon ng naghaharing uri, makikita sa teoryang 𝙎𝙩𝙧𝙪𝙘𝙩𝙪𝙧𝙖𝙡 𝙈𝙖𝙧𝙭𝙞𝙨𝙢 ni Louis Althusser ang paggamit ng militar, kapulisan, at hudikatura (Repressive State Apparatus) upang supilin ang mga mamamahayag. Sa kabilang banda, pinapagana rin ng estado ang media (Ideological State Apparatus) bilang isa sa mga institusyong panlipunan na humuhubog sa kamalayan ng publiko para gawing normal ang ganitong uri ng represyon. Sa ganitong paraan, hindi lamang kinokontrol ng estado ang pisikal na espasyo ng pamamahayag, kundi pati na rin ang isip at pananaw ng mga mamamayan.

Nananatiling walang pananagutan ang mga makapangyarihang opisyal at kapitalistang sangkot sa mga paglabag sa karapatang pantao upang mapangalagaan ang kanilang pansariling interes, habang ang sinumang nagnanais maglahad ng katotohanan ay binabansagang subersibot't insugero. Kaya naman, 𝗯𝘂𝗼𝗻𝗴 𝘁𝗮𝗽𝗮𝗻𝗴 𝗻𝗮 𝗻𝗮𝗻𝗮𝗻𝗮𝘄𝗮𝗴𝗮𝗻 𝗮𝗻𝗴 𝗨𝗣𝗟𝗕 𝗦𝗼𝗰𝗶𝗼𝗹𝗼𝗴𝘆 𝗦𝗼𝗰𝗶𝗲𝘁𝘆 𝘀𝗮 𝗹𝗮𝗵𝗮𝘁 𝗻𝗴 𝘀𝗲𝗸𝘁𝗼𝗿 𝗻𝗴 𝗹𝗶𝗽𝘂𝗻𝗮𝗻 𝗻𝗮 𝗶𝗽𝗮𝗴𝗽𝗮𝘁𝘂𝗹𝗼𝘆 𝗮𝗻𝗴 𝗽𝗮𝗴𝘁𝗶𝗻𝗱𝗶𝗴 𝗽𝗮𝗿𝗮 𝘀𝗮 𝗽𝗮𝗺𝗮𝗺𝗮𝗵𝗮𝘆𝗮𝗴 𝗻𝗮 𝗺𝗮𝗸𝗮𝘁𝗮𝗿𝘂𝗻𝗴𝗮𝗻, 𝗺𝗮𝗹𝗮𝘆𝗮, 𝗮𝘁 𝘄𝗮𝗹𝗮𝗻𝗴 𝗯𝗮𝗵𝗶𝗱 𝗻𝗴 𝗽𝗮𝗻𝗮𝗻𝗮𝗸𝗼𝘁 𝗮𝘁 𝗸𝗮𝗿𝗮𝗵𝗮𝘀𝗮𝗻. Kaakibat nito ang patuloy na paglaban para sa hustisya para sa lahat ng mga naging biktima ng pag-atake sa pamamahayag—hustisya na hindi lamang titigil sa pagpanagot sa mga may sala, kundi pagbabasura sa patakarang mapanupil tulad ng Anti-Terror Law at bubuwag sa mga sistemang nagpapalawig ng ganitong uri ng dahas.

Mariing kinukondena ng organisasyon sa pinakamataas na antas ang lahat ng anyo ng paglabag sa karapatang pantao sa mga tagapagtanggol ng katotohanan. Isang taas-kamaong pagpupugay para sa mga mamamahayag na patuloy na nagsisilbi sa bayan sa kabila ng banta sa kanilang buhay at kalayaan!






UPLB Sociology Society 💙💛
CRITICAL | DYNAMIC | HOLISTIC ✨
Since 1975 🌻

Mga sanggunian:

Altermidya. (2026, April 22). Statement on the Killing of RJ Nichole Ledesma. AlterMidya. https://www.altermidya.net/statement-on-the-killing-of-rj-nichole-ledesma-1/

Althusser, L. (1970). Ideology and ideological state apparatuses (Notes towards an investigation). Marxists.org. https://www.marxists.org/reference/archive/althusser/1970/ideology.htm

Center for Media Freedom and Responsibility. (2025, May 3). The State of Media Freedom in the Philippines 2025. PCIJ.org. https://pcij.org/2025/05/03/cmfr-state-of-media-freedom-in-the-philippines-2025/

Philippines: New Anti-Terrorism Act Endangers Rights. (2020, June 5). Human Rights Watch. https://www.hrw.org/news/2020/06/05/philippines-new-anti-terrorism-act-endangers-rights.

Reporters Without Borders. (2022). Philippines. Reporters Without Borders (RSF). Retrieved April 29, 2026, from https://rsf.org/en/country/philippines
‌
Reporters Without Borders. (2026). Who is Frenchie Mae Cumpio, the iconic Filipino journalist held behind bars for six years? https://rsf.org/en/who-frenchie-mae-cumpio-iconic-filipino-journalist-held-behind-bars-six-years

United Nations. (n.d.). World Press Freedom Day - EN. United Nations. https://www.un.org/en/observances/press-freedom-day

𝐀𝐍𝐆 𝐎𝐏𝐈𝐒𝐘𝐀𝐋 𝐍𝐀 𝐏𝐀𝐇𝐀𝐘𝐀𝐆 𝐍𝐆 𝐔𝐏𝐋𝐁 𝐒𝐎𝐂𝐈𝐎𝐋𝐎𝐆𝐘 𝐒𝐎𝐂𝐈𝐄𝐓𝐘 𝐁𝐈𝐋𝐀𝐍𝐆 𝐏𝐀𝐊𝐈𝐊𝐈𝐈𝐒𝐀 𝐒𝐀 𝐏𝐀𝐍𝐃𝐀𝐈𝐆𝐃𝐈𝐆𝐀𝐍𝐆 𝐀𝐑𝐀𝐖 𝐍𝐆 𝐌𝐆𝐀 𝐌𝐀𝐍𝐆𝐆𝐀𝐆𝐀𝐖𝐀.

“𝘈𝘯𝘨 𝘭𝘢𝘣𝘢𝘯 𝘯𝘨 𝘪𝘴𝘢 𝘢𝘺 𝘭𝘢𝘣𝘢𝘯 𝘯𝘨 𝘭𝘢𝘩𝘢𝘵! 𝘉𝘢𝘯𝘨𝘰𝘯, 𝘬𝘢𝘶𝘳𝘪𝘯𝘨 𝘢𝘭𝘪𝘱𝘪𝘯, 𝘨𝘢𝘱𝘰𝘴 𝘢𝘺 𝘬𝘢𝘭𝘢𝘨𝘪𝘯!”

Ngayong Mayo Uno, ating gunitain ang makasaysayang Pandaigdigang Araw ng mga Manggagawa, bilang pagdakila sa pinakasulong at mapagpalayang uri ng lipunan, ang uring manggagawa.

Mababakas ang araw mula sa mga isinagawang malalaking welga ng mga unyon sa Chicago, USA noong 1886, na kung matatandaa’y, ang primaryang panawagan lamang ay napakapayak at makatao: walong oras na trabaho. Hindi pumayag ang mga kapitalista rito, sapagkat salungat ito sa kanilang interes na makakuha ng mas malaking kita. Marahas na binuwag ng mga pulis ang welga, at dahil sa dami ng nasawi, tinawag itong 𝘏𝘢𝘺𝘮𝘢𝘳𝘬𝘦𝘵 𝘔𝘢𝘴𝘴𝘢𝘤𝘳𝘦. 𝗞𝗮𝘀𝗮𝗹𝘂𝗸𝘂𝘆𝗮𝗻𝗴 𝗺𝗶𝗻𝗮𝗺𝗮𝗻𝗮 𝗻𝗴 𝗸𝗼𝗹𝗼𝗻𝘆𝗮𝗹 𝗮𝘁 𝗺𝗲𝗿𝘀𝗲𝗻𝗮𝗿𝘆𝗼𝗻𝗴 𝗔𝗙𝗣 𝗮𝘁 𝗣𝗡𝗣 𝗮𝗻𝗴 𝗴𝗮𝗻𝗶𝘁𝗼𝗻𝗴 𝗮𝘀𝘁𝗮.

Sukdulan ang mga kondisyon sa paggawa ng mga manggagawa sa panahong iyon. Wala pang masyadong mga konsesyong naisusuko ang mga kapitalista, kaya kahit ang kahilingang walong oras na trabaho ay pahirapang ibigay. Ang mga nararanasan nating konsesyong tulad ng 8 hour work day, weekend, at mas paborableng kondisyon sa paggawa, ay bunga ng mga napagtagumpayan ng daang taong kilusang manggagawa at unyon. 𝗦𝗶𝗹𝗮 𝗮𝗻𝗴 𝗱𝗮𝗽𝗮𝘁 𝗽𝗮𝘀𝗮𝗹𝗮𝗺𝗮𝘁𝗮𝗻, 𝗵𝗶𝗻𝗱𝗶 𝗮𝗻𝗴 𝗺𝗴𝗮 𝗸𝗮𝗽𝗶𝘁𝗮𝗹𝗶𝘀𝘁𝗮𝗻𝗴 𝗻𝗮𝗽𝗶𝗹𝗶𝘁𝗮𝗻 𝗹𝗮𝗺𝗮𝗻𝗴!

Gayunpaman, umunlad man ang materyal na kondisyon ng mga manggagawa, mabigat pa rin ang kanilang pasanin—’pagkat ang aliping ginto ang tanikala ay alipin pa rin. Araw-araw pa ring ibinebenta ng mga manggagawa ang kanilang lakas-paggawa’t sarili sa mga kapitalista. Lalo nanang dumaluyong naang mga neoliberal na polisiya simula sa rehimen ni Cory Aquino, tulad na lamang ng pagsasabatas ng huwad at kolonyal na Wage Rationalization Act, na nagbunsod ng provincial rate policy. Layunin nito na pababain ang sahod sa mga rehiyong “undeveloped” at may untapped resources upang mang-akit ng mga foreign investors at korporasyon.

P505 lamang ang national average minimum wage sa Pilipinas, na kung saa’y nasa NCR ang pinakamataas na nasa P695. 𝗜𝗺𝗽𝗼𝘀𝗶𝗯𝗹𝗲 𝗮𝗻𝗴 𝗱𝗶𝘀𝗲𝗻𝘁𝗲𝗻𝗴 𝗯𝘂𝗵𝗮𝘆 𝘀𝗮 𝗸𝗮𝘁𝗶𝘁𝗶𝗻𝗴 𝗻𝗮 𝘀𝗮𝗵𝗼𝗱 𝗻𝗮 𝗶𝘁𝗼, 𝘀𝗮𝗽𝗮𝗴𝗸𝗮𝘁 𝗸𝗮𝘀𝗮𝗯𝗮𝘆 𝗻𝗴 𝗸𝗿𝗶𝘀𝗶𝘀 𝗽𝗮𝗻𝗹𝗶𝗽𝘂𝗻𝗮𝗻, 𝗵𝗶𝗻𝗱𝗶 𝗻𝗮𝗮𝗮𝗯𝗼𝘁 𝗻𝗴 𝗺𝗴𝗮 𝗺𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗴𝗮𝘄𝗮 𝗮𝗻𝗴 𝗣𝟭𝟮𝟬𝟬 𝗻𝗮 𝗹𝗶𝘃𝗶𝗻𝗴 𝘄𝗮𝗴𝗲 (IBON Foundation, 2026), o ang karampatang sahod upang mamuhay nang disente ang pamilya ng lima.

Ayon sa teorya ni 𝗞𝗮𝗿𝗹 𝗠𝗮𝗿𝘅, 𝘀𝗮 𝗶𝗹𝗮𝗹𝗶𝗺 𝗻𝗴 𝗸𝗮𝗽𝗶𝘁𝗮𝗹𝗶𝘀𝗺𝗼 na kung saan pagmamay-ari ng mga kapitalista ang mga pribadong lupa at gamit sa produksyon, 𝗻𝗮𝗽𝗶𝗽𝗶𝗹𝗶𝘁𝗮𝗻 𝗮𝗻𝗴 𝗺𝗴𝗮 𝗺𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗴𝗮𝘄𝗮 𝗻𝗮 𝗶𝗯𝗲𝗻𝘁𝗮 𝗮𝗻𝗴 𝗸𝗮𝗻𝗶𝗹𝗮𝗻𝗴 𝗹𝗮𝗸𝗮𝘀-𝗽𝗮𝗴𝗴𝗮𝘄𝗮 𝘀𝗮 𝗺𝘂𝗿𝗮𝗻𝗴 𝗵𝗮𝗹𝗮𝗴𝗮, 𝗮𝗻𝘂𝗺𝗮𝗻 𝗮𝗻𝗴 𝗵𝗮𝗹𝗮𝗴𝗮 𝗻𝗴 𝗽𝗿𝗼𝗱𝘂𝗸𝘁𝗼𝗻𝗴 𝗻𝗮𝗶𝗴𝗮𝘄𝗮 𝗻𝗶𝗹𝗮. Ibig sabihin, kahit na isang daang libo ang halaga ng nagawa nito sa buong mag-araw, katiting lamang na porsyento ang mapupunta sa manggagawa, at ang malaking porsyento’y gagamitin lamang ng mga kapitalista upang palaguin pa ang kanilang monopolyo—na magagamit lamang sa pagsasamantala.

Nasa interes ng mga manggagawa na palaguin ang sariling uri at magkaroon ng pambansang industriya. Subalit hinahadlangan ito ng katangiang mala-pyudal ng lipunang Pilipino dahil sa kasalukuyang monopolyo sa lupa. 𝗧𝗮𝗵𝗶 𝗮𝗻𝗴 𝗶𝗻𝘁𝗲𝗿𝗲𝘀 𝗻𝗴 𝗺𝗮𝗴𝘀𝗮𝘀𝗮𝗸𝗮 𝗮𝘁 𝗺𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗴𝗮𝘄𝗮, 𝗸𝘂𝗻𝗴 𝗸𝗮𝘆𝗮’𝘁 𝘀𝗶𝗹𝗮𝗻𝗴 𝗺𝗮𝘆𝗼𝗿𝘆𝗮𝗻𝗴 𝘂𝗿𝗶 𝗻𝗴 𝘀𝗮𝗺𝗯𝗮𝘆𝗮𝗻𝗮𝗻 𝗮𝘆 𝗱𝗮𝗽𝗮𝘁 𝗺𝗮𝗴𝗸𝗮𝗶𝘀𝗮’𝘁 𝗶𝘀𝘂𝗹𝗼𝗻𝗴 𝗮𝗻𝗴 𝘁𝘂𝗻𝗮𝘆 𝗻𝗮 𝗿𝗲𝗽𝗼𝗿𝗺𝗮 𝘀𝗮 𝗹𝘂𝗽𝗮 𝗮𝘁 𝗸𝗮𝗻𝗶𝗹𝗮𝗻𝗴 𝗺𝗴𝗮 𝗱𝗲𝗺𝗼𝗸𝗿𝗮𝘁𝗶𝗸𝗼𝗻𝗴 𝗸𝗮𝗿𝗮𝗽𝗮𝘁𝗮𝗻!

Nakikiisa ang UPLB Sociology Society sa uring proletaryo at manggagawa ngayong Pandaigdigang Araw ng mga Manggagawa sa paggiit ng kanilang mga karapatan at panawagan:

• Itaas ang sahod ng manggagawa tungong P1200 living wage sa buong bansa!
• Wakasan ang kontraktwalisasyon!
• Tanggalin ang VAT at Excise Tax!
• Ibaba ang presyo ng langis at mga batayang bilihin!
• Ibasura ang Oil Deregulation Law at iba pang kolonyal na batas!

𝐁𝐚𝐧𝐠𝐨𝐧, 𝐮𝐫𝐢𝐧𝐠 𝐦𝐚𝐧𝐠𝐠𝐚𝐠𝐚𝐰𝐚! 𝐁𝐚𝐠𝐮𝐡𝐢𝐧 𝐚𝐧𝐠 𝐩𝐚𝐠𝐠𝐚𝐦𝐢𝐭 𝐬𝐚 𝐦𝐚𝐤𝐢𝐧𝐚 𝐚𝐭 𝐠𝐚𝐰𝐢𝐧 𝐢𝐭𝐨𝐧𝐠 𝐦𝐚𝐩𝐚𝐠𝐩𝐚𝐥𝐚𝐲𝐚 𝐚𝐭 𝐩𝐚𝐫𝐚 𝐬𝐚 𝐬𝐚𝐦𝐛𝐚𝐲𝐚𝐧!

UPLB Sociology Society 💙💛
CRITICAL | DYNAMIC | HOLISTIC ✨
Since 1975 🌻

SANGGUNIAN:
IBON Foundation. (2016, July 1). Promote national industrialization for national development. https://www.ibon.org/promote-national-industrialization-for-national-development/

EILER. (2025, July 28). DATOS July 2025 issue. https://eiler.ph/ed/datos-july-2025-issue