17/09/2026
Kolejny dokument z Siedlisk odnaleziony daleko od rodzinnej miejscowości — na Mazurach, w okolicach Iławy. Należał do byłego mieszkańca Siedlisk i przetrwał wśród rodzinnych pamiątek dziesiątki lat, zanim trafił w nasze ręce. Otrzymaliśmy go od pana Marcina Dacyny, za co serdecznie dziękujemy.
Tym razem to zaświadczenie o pracy, wystawione 26 października 1937 r. przez Zarząd Dóbr Rawskich Pawła X. Sapiehy w Siedliskach. Nagłówek papieru firmowego sam w sobie jest małym obrazkiem gospodarki dworskiej tamtych lat: gospodarstwo leśne z tartakiem parowym w Rawie Ruskiej i przeróbką sosny, dębu i buku na eksport, gospodarstwo rolne z hodowlą nasion pszenicy „Bańatki rawskiej" i ziemniaków rakoodpornych, wreszcie gospodarstwo rybne z hodowlą karpia lustrzenia.
Zarząd poświadcza w nim, na żądanie zainteresowanej, że Nastunia (Anastazja) Fedus, córka śp. Ilka i Katarzyny Fedusów ze Siedlisk, pracowała w tutejszym ogrodzie pałacowym jako sezonowa robotnica: w 1927 r. przez cztery miesiące, a w 1928 r. przez pięć, zarabiając odpowiednio 45 i 50 złotych miesięcznie (według przelicznika obecnie będzie to- 45 zł/miesiąc (1927 r.) ≈ 360–370 zł dziś, 50 zł/miesiąc (1928 r.) ≈ 400–410 zł dziś), bez wiktu, z dodatkiem w naturze — jedną furą drzewa opałowego z lasu siedliskiego za miesiąc pracy. Zarząd dodaje, że od najmłodszych lat pracuje ona jako dzienna robotnica w ogrodzie pałacowym oraz przy robotach rolnych i leśnych.
Wiadomo że dokumenty odnoszą się do trzech sióstr z domu Fedus, córki Ilka i Katarzyny — Anastazja (Nastia) Łopatyńska, Anna Dacynowa i Ksenia Latawcowa, oraz brat Teodor Fedus — z których losy trzech splatają się w sporze o dach nad głową, w prezentowanym wczoraj dokumencie.
Źródło: Zaświadczenie Zarządu Dóbr Rawskich Pawła X. Sapiehy, Siedliska, 26 października 1937 r. Dokument ze zbiorów rodzinnych, odnaleziony na Mazurach (okolice Iławy); udostępniony przez pana Marcina Dacynę. Por. wyrok Sądu Grodzkiego w Rawie Ruskiej, sygn. II.C.212/37, 12 lipca 1937 r.
