Hydrographic Department, Royal Thai Navy

วันที่ ๒ มิถุนายน ๒๕๖๙ เวลา ๑๑๐๐ พลเรือโท ยอดรัก ศิลปดุริยางค์ เจ้ากรมอุทกศาสตร์ เป็นประธานในพิธีถวายพระพรชัยมงคลและลงนามถวายพระพร เนื่องในวันเฉลิมพระชนมพรรษา สมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี ๓ มิถุนายน ณ ห้องอเนกประสงค์ กรมอุทกศาสตร์ โดยมีนายทหารชั้นผู้ใหญ่ และข้าราชการกรมอุทกศาสตร์ ร่วมในพิธี

วันที่ ๒ มิถุนายน ๒๕๖๙ พลเรือโท ยอดรัก ศิลปดุริยางค์ พร้อมภริยา และพลเรือตรี กิตติ ยินดี พลเรือตรี เทวัญ สุขเกษม รองเจ้ากรมอุทกศาสตร์ เดินทางไปร่วมในพิธีทำบุญตักบาตรเพื่อถวายเป็นพระกุศล แด่ สมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี เนื่องในวันพระเฉลิมพระชนมพรรษา ๓ มิถุนายน และร่วมลงนามถวายพระพร ณ หอประชุมกองทัพเรือ

พลเรือโท ยอดรัก ศิลปดุริยางค์ กล่าวรายงานและให้การต้อนรับ พลเรือโท รัตนะ เรืองรุ่ง รองเสนาธิการทหารเรือ ฝ่ายกำลังพล ในโอกาสเดินทางมาตรวจเยี่ยมการฝึกซ้อมฝีพายในกระบวนเรือพระราชพิธีในโอกาสที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ จะทรงเสด็จพระราชดำเนินถวายผ้าพระกฐิน ณ วัดอรุณราชวราราม สำหรับเขียงฝึกฝีพายบนบกนี้ ตั้งอยู่ที่ลานกีฬาอเนกประสงค์กรมอุทกศาสตร์ โดยให้การฝึกฝีพายในกระบวนเรือพระราชพิธีจากกรมอุทกศาสตร์ กรมพลาธิการทหารเรือ กรมสรรพาวุธทหารเรือ(ส่วนแยกบางนา) และกองเรือลำน้ำ กองเรือยุทธการ

19 พฤษภาคม 2569 พลเรือโท ยอดรัก ศิลปดุริยางค์ พร้อมด้วยภริยา เป็นประธานในพิธีบำเพ็ญพระกุศลถวายแด่ พลเรือเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ ณ ห้อง 100 ปีกรมอุทกศาสตร์

19 พฤษภาคม 2569 พลเรือโท ยอดรัก ศิลปดุริยางค์ เจ้ากรมอุทกศาสตร์ เป็นประธานในพิธีฟังสารประกาศพระเกียรติคุณ พลเรือเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ เนื่องในวันอาภากร 19 พฤษภาคม

19 พฤษภาคม 2569 พลเรือโท ยอดรัก ศิลปดุริยางค์ พร้อมด้วยภริยา และนายทหารชั้นผู้ใหญ่กรมอุทกศาสตร์ ประกอบพิธีบวงสรวงสิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำกรมอุทกศาสตร์ และบวงสรวงพระบรมรูป พลเรือเอกพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ เนื่องในวันอาภากร 19 พฤษภาคม

วันอาภากร

วันอาภากร ตรงกับวันที่ ๑๙ พฤษภาคม ของทุกปี เป็นวันคล้ายวันสิ้นพระชนม์ของ พลเรือเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์

พลเรือเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ ทรงได้รับสมัญญาเป็น องค์บิดาของทหารเรือไทย ซึ่งทหารเรือยกย่องและเทิดทูนพระเกียรติคุณอย่างสูงสุด เนื่องจากพระองค์ทรงริเริ่มวางรากฐานกิจการทหารเรือและนำความเจริญมั่นคงและรุ่งเรืองมีสมรรถภาพสู่กองทัพเรือเป็นที่ประจักษ์ทั่วไป ทำให้ทัพเรือไทยทันสมัยมีมาตรฐาน และเจริญก้าวหน้าทัดเทียมกับอารยะประเทศ

กองทัพเรือจึงกำหนดให้ ๑๙ พฤษภาคม ของทุกปี เป็น วันอาภากร ซึ่งเป็นวันคล้ายวันสิ้นพระชนม์ เพื่อเป็นการเทิดทูน เผยแพร่พระเกียรติคุณ และแสดงออกซึ่งความกตัญญูกตเวทีต่อพระองค์ท่าน

พลเรือเอกพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ ทรงพระนามเดิมว่า พระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์ เป็นพระราชโอรสองค์ที่ ๒๘ ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ประสูติเมื่อ ๑๙ ธันวาคม ๒๔๒๓ เป็นพระเจ้าลูกยาเธอองค์ที่ ๑ ในเจ้าจอมมารดาโหมด ธิดาของเจ้าพระยาสุรวงศ์ไวยวัฒน์ (วร บุนนาค) ผู้บัญชาการทหารเรือวังหลวง

ทรงเป็นเจ้านายพระองค์แรกที่สำเร็จการศึกษาวิชาการทหารเรือจากประเทศอังกฤษ ทรงมีจุดประสงค์แรงกล้าจะฝึกให้ทหารเรือไทยเดินเรือทะเลได้อย่างชาวต่างประเทศ และสามารถรบทางเรือได้ เนื่องจากอดีตประเทศไทยต้องว่าจ้างชาวต่างชาติมาเป็นผู้บังคับการเรือโดยตลอด ภายหลัง พลเรือเอกพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ สำเร็จการศึกษา และเข้ารับราชการทหารเรือแล้ว พระองค์ได้แก้ไขปรับปรุงระเบียบวิธีปฏิบัติในโรงเรียนนายเรือ ทรงเป็นครูสอนนักเรียนนายเรือ และริเริ่มการใช้ ระบบการปกครองบังคับบัญชา ตามระเบียบการปกครองในเรือรบ คือแบ่งให้นักเรียนชั้นสูงบังคับบัญชาชั้นรองลงมา

นอกจากนี้ยังทรงจัดเพิ่ม วิชาสำคัญสำหรับชาวเรือขึ้นเพื่อให้สำเร็จการศึกษา สามารถเดินเรือ ทางไกลในทะเลน้ำลึกได้แก่ การเดินเรือ ดาราศาสตร์ ตรีโกณมิติ อุทกศาสตร์ เรขาคณิต พีชคณิต ฯลฯ

เมื่อ พ.ศ.๒๔๖๒ พระองค์ทรงเป็นผู้บังคับการเรือ โดยนำ เรือหลวงพระร่วง จากประเทศอังกฤษ เข้ามายังกรุงเทพมหานคร นับเป็นครั้งแรกที่นายทหารเรือไทยเดินเรือได้ไกลข้ามทวีป

ที่สำคัญพระองค์ทรงเป็นหัวเรี่ยวหัวแรงที่สำคัญที่ทำให้ พระบาทสมเด็จพระพุทธเจ้าหลวงทรงเห็นความสำคัญและโปรดเกล้าฯ พระราชทานพระราชวังเดิม ให้เป็นที่ตั้งของโรงเรียนนายเรือ เมื่อ ๒๐ พ.ย. ๒๔๔๙ ทำให้กิจการทหารเรือมั่นคง (กองทัพเรือยึดวันดังกล่าวเป็น วันกองทัพเรือ)

จากที่พระองค์ทรงเป็นนักยุทธศาสตร์ที่เล็งเห็นการไกล พระองค์ได้ทูลเกล้าฯ ขอพระราชทานที่ดินบริเวณอำเภอสัตหีบ เพื่อสร้างเป็นฐานทัพเรือ เนื่องจากทรงพิจารณาว่า อ่าวสัตหีบเป็นอ่าวขนาดใหญ่น้ำลึกเหมาะแก่การฝึกซ้อมยิงตอร์ปิโดได้ และเกาะน้อยใหญ่ที่รายล้อมรอบสามารถบังคับคลื่นลมได้ดี อีกทั้งเรือภายนอกเมื่อแล่นผ่านพื้นที่จะไม่สามารถมองเห็นฐานทัพได้

ด้านการแพทย์ ทรงศึกษาค้นคว้าอย่างจริงจังและใช้เวลาหลังทรงเกษียณเสด็จไปรักษาโรคแก่ประชาชนด้วยพระองค์เอง ไม่ว่าเป็นคนไทยหรือคนจีน จนกระทั่งชาวจีนย่านสำเพ็งซาบซึ้งในพระกรุณาธิคุณเรียกพระองค์ท่านว่า "เตี่ย" (พ่อ) ซึ่งต่อมาทหารเรือได้เรียกพระองค์ว่า "เสด็จเตี่ย" ขณะที่คนไข้ชาวไทยมักเรียกพระองค์ว่า "หมอพร"

พลเรือเอกพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ ทรงประชวร และสิ้นพระชนม์ ในขณะที่ประทับอยู่ที่หาดทรายรี ปากน้ำเมืองชุมพร เมื่อ ๑๙ พฤษภาคม ๒๔๖๖ เวลา ๑๑๔๐ ยังความโศกเศร้ามาสู่บรรดาทหารเรือยิ่งนัก

#วันอาภากร
#กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์

พลเรือโท ยอดรัก ศิลปดุริยางค์ เจ้ากรมอุทกศาสตร์ เป็นประธานในพิธีเปิดการอบรมและให้โอวาส แก่นักเรียนหลักสูตรนายทหารอุทกศาสตร์ชั้นนายเรือ ประจำปีงบประมาณ 2569 จำนวน 20 นาย ณ ห้อง 100 ปี กรมอุทกศาสตร์ โดยมี นาวาเอก รชต โอศิริ ผู้อำนวยการโรงเรียนอุทกศาสตร์ เป็นผู้กล่าวรายงานถึงวัตถุประสงค์ในการดำเนินการเปิดการอบรม