กองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง

เมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม 2569 นางอรัญญา อัศวอารีย์ ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งสุราษฎร์ธานี ในฐานะหัวหน้าโครงการ “การพัฒนาการผลิตและถ่ายทอดเทคโนโลยีการอนุบาลลูกพันธุ์หอยแครงสู่ฟาร์มเกษตรกรในเชิงพาณิชย์” ได้จัดกิจกรรมฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ หลักสูตร “เทคนิคการเพาะพันธุ์และอนุบาลลูกหอยแครงในโรงเพาะฟัก” ระหว่างวันที่ 18–22 พฤษภาคม 2569 ณ ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งประจวบคีรีขันธ์
โครงการดังกล่าวดำเนินงานภายใต้การบูรณาการความร่วมมือของ 3 หน่วยงาน ได้แก่ ศพช.สุราษฎร์ธานี ศพช.ประจวบคีรีขันธ์ และ ศพช.พังงา โดยได้รับการสนับสนุนงบประมาณด้านการวิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีจากสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) เพื่อพัฒนาองค์ความรู้ด้านการเพาะพันธุ์และอนุบาลลูกหอยแครงในระบบโรงเพาะฟัก พร้อมสร้างเครือข่ายหน่วยงานต้นแบบที่มีศักยภาพในการผลิตลูกพันธุ์ ถ่ายทอดเทคโนโลยี และให้บริการวิชาการแก่เกษตรกรในอนาคต อันจะช่วยเพิ่มทางเลือกในการผลิตลูกพันธุ์ ลดการพึ่งพาแหล่งลูกพันธุ์ธรรมชาติ และเสริมสร้างความมั่นคงด้านปัจจัยการผลิตสำหรับการเพาะเลี้ยงหอยแครงของประเทศในระยะยาว

ภายหลังการฝึกอบรม ศพช.สุราษฎร์ธานี และ ศพช.พังงา ได้นำองค์ความรู้ เทคนิค และวิธีการที่ได้รับไปประยุกต์ใช้ในการดำเนินงานจริง เพื่อพัฒนาศักยภาพของหน่วยงานให้เป็นศูนย์กลางองค์ความรู้ (Technical Node) ด้านการเพาะพันธุ์และอนุบาลลูกหอยแครงในระดับภูมิภาค สามารถรองรับการขยายผล การถ่ายทอดเทคโนโลยี และการให้บริการวิชาการแก่เกษตรกรได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2569 ศพช.พังงา ประสบความสำเร็จในการเพาะพันธุ์หอยแครง โดยสามารถวางไข่ชุดที่ 1 จำนวน 7,400,000 ฟอง ได้ลูกหอยระยะแรกฟักจำนวน 6,320,000 ตัว คิดเป็นอัตราการฟักร้อยละ 85 นับเป็นก้าวสำคัญในการสร้างศักยภาพการผลิตลูกพันธุ์ภายในหน่วยงานของกรมประมง และเป็นต้นแบบสำหรับการขยายผลไปยังพื้นที่อื่นที่มีความเหมาะสมต่อไป
การดำเนินงานดังกล่าวเป็นไปตามนโยบายของนางสาวมนทกานติ ท้ามติ้น ผู้อำนวยการกองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง ที่มุ่งเน้นการต่อยอดผลงานวิจัยสู่การใช้ประโยชน์จริง โดยให้ความสำคัญกับการสร้างเครือข่ายหน่วยงานที่มีศักยภาพเป็นแหล่งเรียนรู้และศูนย์ถ่ายทอดเทคโนโลยีในระดับพื้นที่ ควบคู่กับการคัดเลือกและพัฒนาแหล่งผลิตลูกพันธุ์ที่มีศักยภาพสูง เพื่อรองรับการขยายผลในเชิงพาณิชย์อย่างเป็นระบบ ลดความเสี่ยงจากการพึ่งพาแหล่งผลิตเพียงไม่กี่แห่ง และป้องกันไม่ให้การผลิตลูกพันธุ์กลายเป็นข้อจำกัดหรือคอขวดของการพัฒนาอุตสาหกรรมหอยแครงในอนาคต

ทั้งนี้ แนวทางดังกล่าวสอดคล้องกับนโยบายของ ดร.ฐิติพร หลาวประเสริฐ อธิบดีกรมประมง ที่มุ่งขับเคลื่อนการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำของประเทศด้วยงานวิจัย เทคโนโลยี และนวัตกรรม โดยมุ่งสร้างความเข้มแข็งของระบบการผลิตตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน และสร้างความยั่งยืนให้ภาคการประมงไทยในระยะยาว

กพช. ติดตามความก้าวหน้าการพัฒนาฐานข้อมูลกลางด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง เพื่ออำนวยความสะดวกแก่เกษตรกรและผู้เกี่ยวข้อง

วันที่ 28 พฤษภาคม 2569 กองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง (กพช.) จัดประชุมติดตามความก้าวหน้าการพัฒนาฐานข้อมูลกลางด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง ร่วมกับศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (ศทส.) และกองพัฒนาระบบการรับรองมาตรฐานสินค้าประมงและหลักฐานเพื่อการสืบค้น (กมป.) เพื่อหารือแนวทางการรวบรวมและเชื่อมโยงข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งให้สามารถเข้าถึงได้สะดวกและเป็นประโยชน์ต่อผู้ใช้งานมากยิ่งขึ้น

การดำเนินงานดังกล่าวเป็นการต่อยอดจากการพัฒนาฐานข้อมูลด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำและการเพาะเลี้ยงกุ้งทะเลที่ กพช. และ ศทส. ได้ร่วมดำเนินการอย่างต่อเนื่อง ภายใต้มาตรการบริหารจัดการข้อมูลกุ้งทะเล ตามแผนปฏิบัติการเพื่อยกระดับการแก้ไขปัญหากุ้งทะเลเป็นวาระแห่งชาติ พ.ศ. 2569–2570

ที่ประชุมได้ติดตามความก้าวหน้าการจัดทำฐานข้อมูลและการเชื่อมโยงข้อมูลจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง พร้อมหารือแนวทางการพัฒนาระบบให้เป็นแหล่งรวบรวมข้อมูลสำคัญด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง อาทิ ข้อมูลกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้อง ข่าวสารประชาสัมพันธ์ องค์ความรู้ด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ ลิงก์เชื่อมโยงไปยังฐานข้อมูลของหน่วยงานต่าง ๆ รวมถึงข้อมูลฟาร์มที่ได้รับการรับรองมาตรฐาน เพื่อให้เกษตรกร ผู้ประกอบการ และผู้สนใจ สามารถสืบค้นข้อมูลที่จำเป็นได้จากช่องทางเดียว

นอกจากนี้ ยังได้หารือแนวทางการปรับปรุงคุณภาพข้อมูลให้มีความถูกต้อง เป็นปัจจุบัน และสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้อย่างเหมาะสม ทั้งในด้านการให้บริการข้อมูล การส่งเสริมการผลิต และการสนับสนุนการวางแผนพัฒนาภาคการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งในอนาคต

ทั้งนี้ กพช. มีแผนเปิดรับข้อคิดเห็นและข้อเสนอแนะจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง รวมถึงผู้ใช้งาน เพื่อร่วมกันพัฒนาระบบให้ตอบสนองต่อความต้องการใช้งานจริงมากที่สุด โดยในระยะแรกจะดำเนินการในลักษณะทดลองใช้งาน (Pilot Phase) เพื่อทดสอบความเหมาะสมของข้อมูลและรูปแบบการใช้งาน ก่อนปรับปรุงและขยายผลในระยะต่อไป

ฐานข้อมูลกลางดังกล่าวจะเป็นอีกหนึ่งเครื่องมือสำคัญที่ช่วยอำนวยความสะดวกในการเข้าถึงข้อมูล ลดความซ้ำซ้อนในการสืบค้นข้อมูลจากหลายแหล่ง และสนับสนุนการพัฒนาภาคการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งของไทยให้มีประสิทธิภาพและยั่งยืนมากยิ่งขึ้น

#กองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง #กุ้งไทยยั่งยืน

#สถานการณ์กุ้งทะเลของประเทศไทย2569

#สถานการณ์สินค้ากุ้งทะเลและผลิตภัณฑ์ของไทยประจำเดือนเมษายนปี2569

กพช. ขอยกย่องหน่วยงานภายใต้สังกัด ที่ร่วมสนับสนุนการดำเนินงานให้สำเร็จลุล่วงไปได้ด้วยดี

กพช. เผยความก้าวหน้าบูรณาการพัฒนาเทคนิคอนุบาลหอยแครง เดินหน้าขยายผลสู่ฟาร์มสาธิตและถ่ายทอดเทคโนโลยีสู่เกษตรกร

สืบเนื่องจากการประชุมหารือแนวทางการดำเนินงานด้านการเพาะเลี้ยงหอยแครง เมื่อวันที่ 16 ธันวาคม 2568 ซึ่งกองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง (กพช.) ได้บูรณาการความร่วมมือระหว่างหน่วยงานภายในสังกัด เพื่อกำหนดทิศทางการพัฒนาการเพาะเลี้ยงหอยแครงจากลูกพันธุ์ที่ผลิตได้จากโรงเพาะฟัก ล่าสุด กพช. ได้เดินหน้าขยายผลการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง และประสบความสำเร็จในการพัฒนาเทคนิคการอนุบาลลูกหอยแครงในบ่อดิน เพื่อเตรียมต่อยอดสู่การส่งเสริมเกษตรกรในระดับพื้นที่

การดำเนินงานดังกล่าวเป็นไปตามนโยบายของ ดร.ฐิติพร หลาวประเสริฐ ที่มุ่งเน้นการพัฒนาสัตว์น้ำเศรษฐกิจสำคัญ การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต และการสร้างความมั่นคงด้านอาชีพให้แก่เกษตรกรผู้เพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง โดยนางสาวมนทกานติ ท้ามติ้น ผู้อำนวยการกองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง ได้มอบหมายให้หน่วยงานภายใต้สังกัด กพช. จำนวน 8 หน่วยงาน บูรณาการความร่วมมือด้านการพัฒนาเทคนิคการอนุบาลและการเลี้ยงหอยแครง เพื่อเร่งยกระดับศักยภาพการผลิตลูกพันธุ์ของภาครัฐ และพัฒนาแนวทางการเลี้ยงที่เหมาะสมสำหรับการถ่ายทอดสู่เกษตรกร
ภายหลังจากประสบความสำเร็จในการเพาะพันธุ์หอยแครง (Tegillarca granosa) ในโรงเพาะฟักของศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งประจวบคีรีขันธ์ กพช. ได้เร่งศึกษาวิธีการอนุบาลลูกหอยแครงในระบบบ่อดิน เพื่อเพิ่มอัตรารอดและเพิ่มประสิทธิภาพการเติบโตของลูกพันธุ์ให้สามารถนำไปเลี้ยงต่อในเชิงพาณิชย์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมทั้งเป็นอีกแนวทางหนึ่งในการสร้างทางเลือกด้านการผลิตลูกพันธุ์และเสริมศักยภาพการพึ่งพาตนเองด้านการเพาะเลี้ยงหอยแครงของประเทศในอนาคต

ปัจจุบัน กพช. สามารถขยายผลการอนุบาลลูกหอยแครงในบ่อดินได้สำเร็จ โดยนำลูกหอยแครงขนาด 2–4 มิลลิเมตร หรือประมาณ 100,000–150,000 ตัวต่อกิโลกรัม มาอนุบาลในบ่อดินเป็นระยะเวลา 35 วัน จนได้ลูกพันธุ์ขนาดประมาณ 7,000–10,000 ตัวต่อกิโลกรัม ซึ่งเป็นขนาดที่เหมาะสมสำหรับการนำไปเลี้ยงต่อ และมีมูลค่าทางเศรษฐกิจสูง โดยปัจจุบันมีราคาจำหน่ายในท้องตลาดประมาณ 1,200–1,500 บาทต่อกิโลกรัม ขึ้นอยู่กับสถานการณ์ตลาด

นอกจากนี้ กพช. ยังเตรียมบูรณาการความร่วมมือระหว่างหน่วยงานภายในเพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้และเทคโนโลยีด้านการอนุบาลและการเลี้ยงหอยแครงแก่เกษตรกร รวมทั้งเตรียมคัดเลือกพื้นที่และฟาร์มสาธิตสำหรับขยายผลการอนุบาลและการเลี้ยงหอยแครงในเชิงปฏิบัติ เพื่อสร้างต้นแบบการผลิตที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริงในระดับพื้นที่ และเป็นแนวทางในการพัฒนาระบบการเลี้ยงหอยแครงแบบครบวงจรในอนาคต

รายงานผลสำเร็จการประเมินองค์กรคุณธรรม ของ กองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง ประจำปีงบประมาณ 2569

ข้าราชการและพนักงานราชการ ในสังกัดกองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง สนับสนุนให้แต่งกายด้วยเครื่องแบบกรมประมง ทุกวันจันทร์ของสัปดาห์ เพื่อเสริมสร้างระเบียบวินัย และภาพลักษณ์ที่ดีของหน่วยงาน

บุคลากร กพช. มาปฏิบัติงานตรงต่อเวลา ส่งเสริมให้มีความรับผิดชอบต่อหน้าที่ ปฏิบัติงานได้อย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล

กพช. ส่งต่อความสุข โดยจัดกิจกรรมรับบริจาคสิ่งของมือสองที่ไม่ได้ใช้แล้ว ส่งมอบให้กับมูลนิธิกระจกเงา เพื่อส่งต่อให้กับผู้ขาดแคลน และผู้ประสพภัย นำไปใช้ให้เกิดประโยชน์