အေသးစားႏွင့္ အလတ္စား စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ား အင္အားစု

ျမန္မာ့စီးပြား ဘယ္လိုလႈပ္ႏိႈးမလဲ

မည္မ ွ်ထိေတာင့္ခံရမည္နည္းဟု လက္က်န္ေငြႏွင့္ ရက္မ်ားကို လက္ခ်ိဳးေရတြက္သည့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ငယ္မ်ား မ်ားလာသည့္အတြက္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးမွာ လူအမ်ား၏ အျမင္တြင္ အျမန္လႈပ္ႏိုုးမွသာရေတာ့မည္။ အစိုးရေအာင္ျမင္ေရးသည္ ႏိုင္ငံ့ေအာင္ျမင္ေရး၊ ႏိုင္ငံ့ေအာင္ျမင္ေရးသည္ ႏိုင္ငံ့စီးပြားေအာင္ျမင္ေရး ျဖစ္သည့္အတြက္ျမင္သမ ွ် တြက္ခ်က္မိသမ ွ်ကို အေျခခံကာ အေျဖရွာေပးလိုက္ပါသည္။

၁) လူစားလဲ သို႔မဟုတ္ လူျဖည့္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ နာတာရွည္ျပႆနာမွာ လူသားရင္းျမစ္ပင္ျဖစ္ရာ စီးပြားေရးျပႆနာကို ေျဖရွင္းရာတြင္လည္း အစိုးရ၏ အားနည္းခ်က္မွာ လူသားရင္းျမစ္ပင္ျဖစ္သည္။
လက္ရွိ၀န္ၾကီးဌာနအခ်ိဳ႔မွာ ယခင္၀န္ၾကီးဌာနၾကီးမ်ားကို ေပါင္းထားျခင္းျဖစ္ရာ ၀န္ၾကီး၊ ဒု၀န္ၾကီး ၄ေယာက္၊ ၆ေယာက္ ထားရမည့္ဌာနၾကီးမ်ားျဖစ္သည္။ ယင္းကို ၀န္ၾကီးတစ္ပါးတည္းျဖင့္ ေမာင္းရန္ၾကိဳးစားလ်င္ ယခင္အေျခအေနျဖင့္ပင္ မျဖစ္ႏိုင္။
ယခုအခါ ေမ ွ်ာ္လင့္ခ်က္ျမင့္မားေနသည့္အျပင္ အကူးအေျပာင္းေနာက္တစ္ဆင့္ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ ၀န္ၾကီးအမ်ားအျပားသည္ အျပင္လူမ်ားျဖစ္ၾကရာ ဌာနသေဘာ၊ ကိုင္တြယ္ရသည့္ လုပ္ငန္းသေဘာကို နားလည္ေအာင္ အခ်ိန္ယူေနရသည္။
ေျခာက္လရွိျပီျဖစ္ရာ ေျခမေပၚလ်င္ လူစားလဲသင့္ေၾကာင့္ ယခင္သီတင္းပတ္ကေဆာင္းပါးတြင္လည္း အနည္းငယ္ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ အစိုးရအေနျဖင့္ ကိုယ့္လူညံ့မွန္းသိလ်င္ပင္ လူစားလဲရန္ ခဲယဥ္းေၾကာင္း သေဘာေပါက္မိပါသည္။ လူစားလဲပါက မူလခန္႔ထားသည့္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္မွားယြင္းေၾကာင္း ၀န္ခံသလိုျဖစ္မည္။ ထို႔ေၾကာင့္ လူအင္အားျဖည့္တင္းျခင္းသည္ ပိုလြယ္ႏိုင္သည္။
ယခင္၀န္ၾကီးဌာနႏွစ္ခုေပါင္းထားေသာ ၀န္ၾကီးဌာနတြင္ ဒု၀န္ၾကီးႏွစ္ေယာက္ခန္႔ထားပါက ၀န္ၾကီးထမ္းေနရေသာ ၀န္ထုပ္၀န္ပိုးၾကီးေလ်ာ့သြားျပီး မူ၀ါဒမ်ား လ်င္ျမန္စြာႏွင့္ မွန္ကန္စြာခ်မွတ္ႏိုင္မည္။ ၀န္ၾကီးဌာနမ်ားတြင္ လူလတ္တန္းမ်ားတြင္ ထူးခၽြန္သူမ်ား ရွိရာ ယင္းတို႔ကို ဆြဲထုတ္သုံးစြဲႏိုုင္လ်င္ ၀န္ၾကီးဌာနမ်ား၏ efficiency တက္လာမည္။ ၀န္ၾကီးဌာနမ်ားေအာက္ရွိ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို ေကာင္းေကာင္းကိုင္တြယ္ႏိုင္မည့္ CEO မ်ားႏွင့္ လႊဲအပ္ႏိုင္လ်င္ ၀န္ၾကီးမ်ားတြင္ သိသိသာသာ၀န္ေပါ့သြားမည္။

၂) အရင္းအႏွီး

အရင္းအႏွီးရွားျခင္းသည္ ျမန္မာ့စီးပြား၏ အဓိကျပႆနာတစ္ရပ္ျဖစ္သည္။ အရင္းအႏွီးတြင္ ျပည္ပႏွင့္ ျပည္တြင္း ႏွစ္မ်ိဳးရွိသည္။
ျပည္ပအရင္းအႏွီးအတြက္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈသည္ ဖိတ္ေခၚသည့္အဆင့္သာရွိေနျပီး လိုက္မရွာဟု ျမင္ပါသည္။
initiative ေခၚ ကိုယ့္ဘက္က ဦးေဆာင္ဦးရြက္ျပဳမႈ အားနည္းပါက ကိုယ္လိုခ်င္ေသာ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈမ်ား ၀င္လာရန္ ခဲယဥ္းသည္။ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေအာင္ျမင္စြာ ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားကိုၾကည့္လ်င္ ေဘာလုံးအေပးမေစာင့္ဘဲ ေဘာလုံးဆင္းယူသည့္ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္သည္ကို ေတြ႔ရသည္။ ျမန္မာသံရုံးမ်ားတြင္ commercial attaché ေခၚ စီးပြားေရးသံမႈးမ်ား ထားလာျပီျဖစ္ရာ ယင္းတို႔၏အားကို ယူႏိုုင္သည္။ ျပည္ပမွ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈတိုင္း ကိုယ္ပိုင္ေငြႏွင့္ လာသည္မဟုတ္ဘဲ ေခ်းေငြႏွင့္လာသည္လည္းျဖစ္ႏိုင္ရာ ေငြလဲလွယ္ႏႈန္း ၀ါ ေဒၚလာေစ်းကို တည္ျငိမ္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းထားမွသာ ျပည္ပရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈမ်ားလာၾကမည္။ ေငြလဲလွယ္ႏႈန္းကို အေၾကာင္းေၾကာင္းေၾကာင့္ ႏိုင္ေအာင္ မကိုင္ႏိုင္ေသးပါ။ တဖန္ ျမန္မာ့ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္က ခြင့္ျပဳျပီးသည္ႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈကိစၥ ျပီးသည္ မဟုတ္ရာ လုပ္ငန္းလည္ပတ္ႏိုင္ေရး အဆင္ေျပေခ်ာေမြ႔မွသာ ျပည္ပလုပ္ငန္းမ်ား ၀င္လာၾကမည္ျဖစ္သည္။ သို႔မဟုတ္က စာရြက္ေပၚတြင္သာ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ ကိန္းဂဏန္းမ်ား တက္လာျပီး လက္ေတြ႔တြင္ ေငြေၾကး၊ လုပ္ငန္း၊ စက္ပစၥည္း ၀င္မည္မဟုတ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သို႔ အလယ္အလတ္အရြယ္အစားရွိ နိုုင္ငံသည္ ျပည္ပရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေပၚခ်ည္း အားကိုးေနရန္ မသင့္ပါ။ ျပည္တြင္းရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈသည္လည္းအားကိုးေလာက္သည္။
ျပည္တြင္းရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈတြင္ ႏွစ္ခ်က္ေျပာလိုပါသည္။

နံပါတ္တစ္မွာ ခရိုနီမ်ားကိစၥျဖစ္သည္။ ခရိုနီမ်ား မည္သည့္နည္းႏွင့္ ေငြရခဲ့သည္ျဖစ္ေစ ယေန႔ ယင္းတို႔တြင္သာ ေငြေၾကးမ်ား ပုံေနသည္ျဖစ္ရာ ထိုေငြမ်ားကို ျပည္သူမ်ားအက်ိဳးရွိေအာင္သုံးရန္ အေရးၾကီးသည္။ ျပည္သူမ်ားအတြက္ အက်ိဳးရွိမည့္၊ အရင္းအႏွီးၾကီးမားေသာ လုပ္ငန္းမ်ား ဥပမာ infrastructure၊ ျမိဳ႔ပတ္ရထားလမ္းကဲ့သို႔ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ရင္းႏွီးေစျပီး အစိုးရက အာမခံခ်က္ေပးႏိုုင္မည္ဆိုလ်င္ ျပည္သူေရာ ယင္းတို႔ပါ ႏွစ္ဦးႏွစ္၀ အက်ိဳးရွိမည္ျဖစ္သည္။ ႏိုင္ငံအတြက္ အက်ိဳးရွိမည္ျဖစ္ေသာ္လည္း အခ်ိန္ၾကာမွ ေငြျပန္ရမည့္လုပ္ငန္းမ်ား၊ စြန္႔စားရသည့္လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ယင္းတို႔ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏံွၾကလ်င္ ႏိုင္ငံအတြက္ အက်ိဳးရွိမည္၊ ယင္းတို႔လည္း ႏိုင္ငံ့အက်ိဳးကိုေဆာင္သည့္အတြက္ နာမည္ေကာင္းရႏိုင္သည္။ တစိမ္းတရံဆံ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ားကိုပင္ ဆြဲေဆာင္ေနရသည္ျဖစ္ရာ ႏိုုင္ငံသားမ်ားကို ဆြဲေဆာင္ျခင္းမွာ ထူးဆန္းသည္မဟုတ္ပါ။

ဒုတိယအခ်က္။ စေတာ့ရွယ္ယာ။ ျပည္တြင္းတြင္ အတန္အသင့္ေငြေၾကးရွိသူမ်ားသည္အလုပ္မလုပ္ဘဲ ပုံမွန္၀င္ေငြရရွိရန္ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံလိုၾကသည္။
စေတာ့ေစ်းကြက္စတင္ေနျပီ ျဖစ္ေသာ္လည္း ကုမၺဏီနည္းေသးသည္။ အရွိန္ရလာလ်င္ စေတာ့ေစ်းကြက္၀င္ ကုမၺဏီမ်ားလည္း လုပ္ငန္းတိုးခ်ဲ႔ရန္ အရင္းအႏွီးရ၊ ျပည္သူမ်ားလည္း ေငြရင္းနည္းနည္းျဖင့္ ကုမၺဏီပိုင္ရွင္ျဖစ္ၾကမည္။ ထိုအခါ စေတာ့ေစ်းကြက္သို႔ စာရင္းသြင္းရန္ ကုမၺဏီမ်ား အျပိဳင္အဆိုင္ၾကိဳးစားၾကမည္။ စေတာ့ေစ်းကြက္၀င္ ကုမၺဏီမ်ား၏ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈသည္ စေတာ့ေစ်းကြက္မ၀င္ေသာ ကုမၺဏီမ်ားထက္ သာေလ့ရွိရာ ႏိုင္ငံတြင္းစီးပြားေရးတြင္ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈတက္လာျပီး ယုံၾကည္မႈလည္းတက္လာမည္။

၃) လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး

လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးသည္ စီးပြားေရး၏ ေသာ့ခ်က္ျဖစ္သည္။ မည္သည့္ေအာင္ျမင္ေသာႏိုင္ငံမဆို ၾကည့္လိုက္လ်င္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးေကာင္းမြန္သည္။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု တရွိန္ထိုးစီးပြားေရးတက္ေသာအခ်ိန္မွာ တစ္ႏိုင္ငံလုံးကို ရထားလမ္းမ်ား လက္ခ်င္းယွက္ေဖာက္လုပ္ျပီးသြားသည့္အခ်ိန္ျဖစ္သည္။ ကုန္ေရာ လူပါ အခ်ိန္တိုတို ေငြအကုန္အက်သက္သက္သာသာႏွင့္ ေရာက္ႏိုင္သည့္ကာလသည္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကို မဟာအင္အားၾကီးႏိုင္ငံအျဖစ္ ေမြးဖြားေပးလိုက္သည့္ကာလျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေျမမ်က္ႏွာသြင္ျပင္ ပထ၀ီအေနအထားအမ်ိဳးစုံသည့္အတြက္ ကားလမ္း၊ ရထားလမ္း၊ ေရလမ္း၊ ေလေၾကာင္း ပို႔ေဆာင္ေရးအမ်ိဳးစုံဖြံ႔ျဖိဳးလာမွသာ ႏိုင္ငံ အရွိန္အဟုန္ျဖင့္တိုးတက္မည္။ ေဒသအခ်င္းခ်င္းဆက္သြယ္ေရးအေရးၾကီးသလို ေဒသတြင္းဆက္သြယ္ေရးသည္လည္း အေရးၾကီးသည္။ အဓိကျမိဳ႔ၾကီးမ်ား၊ စီးပြားေရးအင္ဂ်င္မ်ားျဖစ္သည့္ ရန္ကုန္ႏွင့္ မႏၱေလးတြင္ ယာဥ္ေၾကာပိတ္ဆို႔မႈမ်ားသည္ ယင္းျမိဳ႔ၾကီးမ်ားတြင္ မွီတင္းေနထိုင္သူမ်ားကိုသာ သက္ေရာက္သည္မဟုတ္ဘဲ ႏိုင္ငံ၏ အျခားေဒသမ်ားတြင္ ေနထိုင္သူမ်ားကိုပါ သက္ေရာက္သည္။ ရန္ကုန္၊ မႏၱေလးတြင္ ေနသူအမ်ားအျပားသည္ ယင္းေဒသမူရင္းမ်ားမဟုတ္ၾကသလို တစ္ႏိုင္ငံလုံးရွိ ကုန္စည္စီးဆင္းမႈ၊ ပင္လယ္ထြက္ေပါက္၊ ေလေၾကာင္းထြက္ေပါက္၊ လမ္းမ်ားဆုံဆည္းရာသည္ ထိုျမိဳ႔ၾကီးမ်ားျဖစ္ရာ ရန္ကုန္မႏၱေလးတြင္ ယာဥ္ေၾကာစီးဆင္းမႈ မွန္ကန္ျမန္ဆန္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္လ်င္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးကို ၾကီးမားစြာအက်ိဳးျပဳမည္ျဖစ္သည္။ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးသည္ အရင္းအႏွီးၾကီးျပီး ေငြျပန္ရရန္ၾကာသည့္အတြက္ နာမည္ေကာင္းျပန္လိုခ်င္ေသာ ခရိုနီတို႔၏ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈကို သုံးႏိုင္သည္။ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး စီမံကိန္းမ်ားသည္ လူအားေငြအားအမ်ားအျပားသုံးရသည္ျဖစ္ရာ ယင္းလုပ္ငန္းၾကီးတို႔မွတဆင့္ စီးပြားေရး၏ အျခားေနရာမ်ားသို႔ ေငြမ်ားစီးဆင္းသြားကာ တစ္ႏိုုင္ငံလုံးေငြေၾကးလည္ပတ္မႈ အားေကာင္းလာႏိုင္သည္။

အခ်ဳပ္ေျပာပါမည္။ လူစားလဲ သို႔မဟုတ္ လူျဖည့္၊ အရင္းအႏွီးရွာ၊ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးတိုးတက္လ်င္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးကို လႈပ္ႏိႈးႏိုုင္မည္။

ေဇယ်သူ
The Voice Weekly။ ေအာက္တိုဘာ ၁၅ ၂၀၁၆

Interest rate calculation

Bank ေတြရဲ႕ အတိုးတြက္ပံုတြက္နည္း ေလး ေတြကို မီမီနဲ႔အတူ ဖတ္ၾကမယ္ေလ သူငယ္ခ်င္းတို႕

credit to online

ဘဏ္တိုးႏႈန္းေတြ ေလွ်ာ႔ခ်တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေသေသခ်ာခ်ာ သိေစခ်င္လို႔ပါ။

၁။ ဘယ္လိုမ်ိဳးေလွ်ာ႔တာလဲ?
ဘဏ္အားလံုးလား?
ဘာျဖစ္လို႔ ေလွ်ာ႔ၾကတာလဲ?

- Call deposit (အလြယ္ေခၚ ေန႔ျပန္တိုး) နဂို တစ္ႏွစ္ကုိ ၈% ေပးရာကေန အခု ၆% ကုိ ေလွ်ာ႔ခ်တာပါ။ (သိန္း တစ္ရာေအာက္ကုိ ၄%၊ တစ္ရာအထက္ကုိ ၆%ပါ)
ဘဏ္အားလံုး ေလွ်ာ႔တာ မဟုတ္ပါဘူး။ (ပံုေတြအရ MAB, MOB, GTB နဲ႔ တစ္ျခားဘဏ္ေတြ ေလွ်ာ႔ပါတယ္)။
KBZ, AYA က က်ပ္သိန္းတစ္ရာအထက္ကုိ call deposit အတြက္ ၈% ေပးတုန္းပါ။

ေန႔ျပန္တိုး ဆိုတဲ့အတိုင္း ေန႔တိုင္းအတြက္ အတိုး တြက္ေပးတာပါ။
- အိမ္၊ၿခံ၊ေျမ၊ ကား ေရာင္းတဲ့သူေတြဆို ေသာၾကာေန႔မွာ သိန္း ေထာင္ခ်ီ အပ္၊ ေနာက္ အပတ္မွာ ျပန္ထုတ္သံုးၿပီး၊ စေန၊တနဂၤေႏြ အတြက္ အတိုး ထုတ္ယူၾကပါတယ္။ ၈%နဲ႔ဆို ( က်ပ္သိန္း တစ္ေထာင္အတြက္ တစ္ရက္ကုိ ၂၁၉၁၇က်ပ္ အတိုး ရပါတယ္)။ ၆% နဲ႔ဆို (က်ပ္သိန္း တစ္ေထာင္အတြက္ တစ္ရက္ကုိ ၁၆၄၃၈ က်ပ္ အတိုးရပါမယ္)။
တစ္ႏွစ္စာအတိုးကုိ ၃၆၅ နဲ႔ စားၿပီး တြက္ထားတာပါ။ တိုးရင္းေပါင္းမဟုတ္ပါဘူး။
(သိသူမာ်း ေျပာေပးပါ)။
Call deposit မရွိခင္တုန္းကဆို ဘဏ္ေတြမွာ လဆန္းရက္ေတြပဲ လူမ်ားတာပါ။

- ဘဏ္ေတြ အေနနဲ႔က ရက္ပိုင္းပဲလာအပ္တဲ့ေငြကုိ မသံုးရပဲ၊ အတိုးထိုင္ေပးရသလို ျဖစ္ေနတာပါ။ ဘဏ္ဆိုတာက အပ္ေငြကုိ ျပန္ေခ်းၿပီး (multiplier effect) နဲ႔ သြားရတာပါ။ အဲဒါနဲ႔ပဲ ကိုက္ေအာင္ ေရႊ(သို႔) ေဒၚလာ၀ယ္စုၾကပါတယ္။ အရင္ကေတာ့ call deposit အတိုးကုိ customer အၿပိဳင္ေခၚတဲ့အေနနဲ႔ ဗဟိုဘဏ္က ေပးထားတဲ့ range အတြင္းမွာ အျမင့္ဆံုးေတြ ေပးၾကတာပါ။ အခုက တခ်ိဳ႕ဘဏ္ေသးေတြက အနိမ့္ေစ်းကုိ ေျပာင္းလိုက္တာပါ။
(ကၽြန္ေတာ့္အထင္ ဗဟိုဘဏ္က ေဒၚလာေစ်းေတြတက္လာလို႔ ေဒၚလာစုတာကုိ သတိေပးတာက တစ္ေၾကာင္း၊ ဘဏ္ႀကီးေတြလို မေတာင့္ႏိုင္တာက တစ္ေၾကာင္း call deposit အတိုးကုိ ၈% ကေန ၆% ေလွ်ာ႔တယ္ထင္ပါတယ္)။

- အခုအတိုင္းဆို အတိုးမေလွ်ာ႔တဲ့ KBZ တို႔ AYA တို႔မွာ call deposit အေကာင့္ဖြင့္တဲ့သူေတြ မ်ားကုန္မွာပါ။ အဲ့ဒီဘဏ္ေတြလည္း တစ္ခ်ိန္မွာေတာ့ ေလွ်ာ႔ႏိုင္ပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ မေလွ်ာ႔ေသးတဲ့အေၾကာင္းေျပာတာပါ။ (မီဒီယာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ဒါကုိ မရွင္းျပၾကပါဘူး။ ဘဏ္အားလံုးေလွ်ာ႔သေယာင္ ေရးၾကပါတယ္။)

- ဘဏ္ႀကီးေတြက မေလွ်ာ႔ေသးတာက ႏိုင္ငံျခားဘဏ္ေတြမလာခင္ မားကတ္ကုိ ဦးထားခ်င္တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္က အတည္ျပဳလိုက္တဲ့ ရင္းႏွီးၿမဳပ္ႏွံမႈဥေပေဒသစ္မွာ ျပည္တြင္း၊ျပည္ပ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံသူေတြကုိ အခြင့္အေရးတန္းတူညီမွ် ေပးမယ္ဆိုပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံသူမ်ားအတြက္ ေကာင္းေပမယ့္၊ ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအတြက္ ယွဥ္ျပိဳင္ဖို႔အတြက္ ျပင္ဆင္ထားရေတာ့မွာပါ။
ဒီရက္ပိုင္းဆို AYA ဘဏ္က(ကားေတြ ကြန္ဒိုေတြကုိ ၅ႏွစ္ အရစ္က် စနစ္ မိတ္ဆက္လာသလို၊ သိန္း ၅၀ကုိ ရက္ ၅၀ အတိုးမေပးရတဲ့ အေၾကြး၀ယ္ကဒ္ (credit card အစစ္)လည္း မိတ္ဆက္လာပါတယ္။ CB, KBZ မွာလည္း credit card ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘဏ္အေကာင့္မွာ သိန္း ၅၀ ကုိlock လုပ္ထားပါတယ္။ Credit cardေတြအားလံုး ႏိုင္ငံျခားမွာပါ သံုးႏိုင္ပါတယ္။
AYA credit card မွာေတာ့ ATMမွာ ေငြသားထုတ္သံုးရင္ တစ္သိန္းကုိ ၆၀၀၀ ျဖတ္ပါတယ္။ ဆိုင္ေတြမွာ ကဒ္နဲ႔ရွင္းရင္ေတာ့ တခ်ိဳ႕ဆိုင္ေတြမွာ ၅% discount ရပါတယ္။ market place တို႔မွာ ေစ်း၀ယ္တဲ့သူေတြ၊ ပိုက္ဆံအမ်ားႀကီး မကိုင္ခ်င္သူေတြအတြက္ ေတာ္ေတာ္ အဆင္ေျပပါတယ္။ သိန္း ၅၀ ေလာက္ သံုးတာကုိ ရက္ ၅၀ အတိုး မေပးရတဲ့အတြက္။ အေၾကးရရင္ ဆင္ေတာင္ ၀ယ္ခ်င္တဲ့ ျမန္မာလူမ်ိဳးနဲ႔ေတာ့ အကိုက္ပါပဲ။ ရက္ ၅၀ အတြင္း ပိုက္ဆံ ျပန္မထည့္ရင္ေတာ့ တစ္ရက္ကုိ ၁% အတိုး ေပးရမွာပါ။

- အခု လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက saving ေတြပါ အတိုးေလွ်ာ႔တယ္ ထင္ၾကပါတယ္။ saving အတိုး က ဘဏ္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက အတူတူပါပဲ။
Fixed deposit တစ္ႏွစ္အပ္ေငြကုိ ၁၀% ေပးတယ္၊ ေခ်းေငြကုိ ၁၃% နဲ႔ ျပန္ေခ်းတယ္။ saving အတြက္ အတိုးက အရင္အတိုင္းပါပဲ။
အလြယ္ေျပာရရင္ သင္က ဘဏ္မွာ သိန္း တစ္ရာကုိ တစ္ႏွစ္ပံုေသအပ္ထားရင္ တစ္ႏွစ္ျပည့္ရင္ သင့္ဘဏ့္အေကာင့္မွာ သိန္း တစ္ရာ့တစ္ဆယ္ရွိမယ္။ ဘဏ္ကလည္း တစ္ျခားလူကုိ တစ္ႏွစ္ ျပန္ေခ်းတယ္ ၾကားထဲကေန ၂ သိန္း စားမယ္။ (service က ၁%ပါ)

- ေနာက္ လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ဘဏ္တိုးႏႈန္းက မ်ားတယ္ ထင္ၾကတယ္။ အဲဒါက inflation ၿငိမ္ေနရင္ေတာ့ ဟုတ္ပါတယ္။ အခုလို inflation က ၁၅% ေလာက္ ျဖစ္ေနတဲ့အခ်ိန္ဆို

negative interest rate ေတာင္ ျဖစ္ေနတာပါ။ ထိုင္း မွာ (inflation က ၀.၄၆%၊ Interest rate 2%)၊
ဗီယက္နမ္မွာ (inflation က ၂.၂၈%၊ interest 7%)၊ လာအိုမွာ (inflation က ၁.၁၃%၊ Interest rate က ၅%)။ ဂ်ပန္မွာဆို ဘဏ္မွာ ေငြလာအပ္ရင္ အတိုးမေပးတဲ့အျပင္ ၀န္ေဆာင္ခေတာင္ ျပန္ေပးရပါေသးတယ္။

NLD အစိုးရအေနနဲ႔လည္း inflation ကုိ ထိန္းၿပီး၊ အပ္ေငြေကာ ေခ်းေငြေကာအတြက္ ဘဏ္တိုးႏႈန္းေတြကုိ အဆင္ေျပေစမယ့္ ႏႈန္းထားေတြအျဖစ္ သင့္ေလ်ာ္ေသာအခ်ိန္မွာ ေလွ်ာ႔ခ်ေစခ်င္ပါတယ္။

အခ်က္အလက္္ေတြ မွားေနတာ၊ လိုအပ္ေနတာကုိ ေထာက္ျပ၊ ျဖည့္ဆြတ္ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။

အားလံုးပဲ စီးပြားလာဘ္လာဘေတြ တိုးပြားပါေစ။

Aung Moe Lwin
3.10.2016

-credit goes to Original writer

သမၼတၾကီး မွ တဆင့္
………. တာ၀န္ရွိသူမ်ားသုိ႕ ……..

လြန္ခဲ့ေသာ ၂ ႏွစ္ေလာက္က သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္
�စုေဆာင္းထားတဲ့ ေငြေလးနဲ႕ ျမန္မာျပည္ျပန္ၿပီး
စီးပြားေရးတစ္ခုျပန္လုပ္ပါတယ္။
အခန္းေလးတစ္ခန္းငွား ဆုိင္ကေလးတစ္ခုကုိ
ႏုိင္ငံျခားပုံစံေလးျပန္ဖြင့္ပါတယ္။

ေစတနာ ၊ နည္းပညာ ၊ နည္းစနစ္ေလးေပါင္းဆက္လုပ္ကုိင္လုိက္ေတာ့
ေအာင္ျမင္မႈ အေတာ္အသင့္ေလးရလာပါတယ္။
ေအာင္ျမင္ေတာ့မွ ျပသာနာလည္းတက္ရပါတယ္။

အခန္းပုိင္းရွင္က အရမ္းေရာင္းေကာင္းလာေတာ့
အခန္းခကုိ တုိးေတာင္းပါတယ္။
ေနာက္ဆုံး အဆင္မေျပေတာ့ လုပ္ငန္းကုိရပ္ ၊
လုပ္ငန္းသုံးပစၥည္းေတြကုိ ရရာေစ်းျဖင့္ေရာင္းခ်ၿပီး
မိသားစုရွိရာတုိင္းျပည္ကုိျပန္သြားပါရပါတယ္။

ယေန႕ထိ ျမန္မာျပည္ျပန္ စီးပြားေရးလုပ္ခ်င္တဲ့အသံ
သူ႕ဆီမွ လုံး၀မၾကားရေတာ့ဘူး။
ျမန္မာျပည္ျပန္ၿပီး စီးပြားေရးျပန္လုပ္ဖို႔လည္း
ဆြဲေဆာင္စည္းရုံးလုိ႕မရေတာ့ပါဘူး။

တုိင္းျပည္တည္ေဆာက္ဖုိ႔
အခြန္ေငြေတြလုိအပ္ပါတယ္။
အခြန္ေငြေတြရဖုိ႕ လူေတြအလုပ္ လုိအပ္ပါတယ္။
လူေတြအလုပ္ရဖုိ႔ အလုပ္ရွင္ေတြ
မ်ားမ်ားေပၚေပါက္လာဖုိ႔လုိပါတယ္။
ဒါမွ က်ေနာ္တုိ႕ ေမွ်ာ္မွန္းတဲ့ အာရွမွာ
ေရွ႕ေျပးႏုိင္တဲ့ က်ားတစ္ေကာင္ျဖစ္လာမွာပါ။

အခုေတာ့ ..
အျမဲတမ္းေျပာေနတဲ့ ယုံၾကည္ခ်က္ စကားလုံးေတြလည္း ျမန္မာျပည္မွ
အခန္းပုိင္ရွင္ ၊ ေျမပုိင္ရွင္မ်ားေၾကာင့္ စီးပြားေရးလုပ္ခ်င္စိတ္၊
တုိင္းျပည္ေပၚထားသည့္ ေစတနာမ်ားလည္း ေပ်ာက္ဆုံးသြားပါတယ္။

ျမန္မာျပည္မွာ ရင္းနွီးျမွပ္ႏွံမႈေတြမလာေအာင္ အဓိက ျခိမ္းေျခာက္ေနတဲ့
ျပသာနာက အလုပ္ေနရာအတြက္ ေျမ ၊ အခန္း ငွားရမ္းမႈတစ္ခုပါ။
ေစ်းအရမ္းၾကီးတဲ့ ေျမ ၊ အခန္းငွားခဟာ စဥ္းစားစရာတစ္ခုျဖစ္သလုိ
ငွားရမ္းသူ ႏွင့္ သုံးစြဲသူၾကားမွာ ရပ္တည္ေပးမည့္
အဖြဲ႕အစည္း ႏွင့္ ဥပေဒ အားနည္းေနျခင္းဟာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံ
လုပ္ခ်င္သူေတြအတြက္ ေျခာက္လွန္႕မႈ တစ္ခုျဖစ္ေနပါတယ္။

အျခားႏုိင္ငံေတြမွာ လုပ္ငန္းအတြက္ အခန္းငွားသည့္အခါ �
အခန္းခကုိ သတ္မွတ္ထားသည့္ အတုိင္းသာ ေပးေခ်ရပါတယ္။
တစ္ပတ္ျခင္း ၀င္ေငြရရင္ တစ္ပတ္ျခင္းေပးေခ်ရပါတယ္။
တစ္လျခင္း၀င္ေငြရရင္ တစ္လျခင္းေပးေခ်ရပါတယ္။

ထုိေၾကာင့္ တစ္ႏွစ္စာ ၾကိဳတင္ေပးေငြ
မလုိအပ္သည္ေၾကာင့္ အေသးစားလုပ္ငန္းမ်ား
လ်င္ျမန္စြာအေကာင္ထည္ ေပါက္ေပါက္လာပါတယ္။
ထုိ႕အျပင္ ၾကိဳတင္ေငြမေပးရသည့္ေၾကာင့္
ထုိၾကဳိတင္ေငြကုိလည္း တျခားရင္းႏွီးျမဳပ္နွံမႈအတြက္ အသုံးျပဳခြင့္ရပါတယ္။

ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ထုိသုိ႕မဟုတ္ပါ။
အခန္းခအတြက္ တစ္ႏွစ္စာၾကိဳတင္ေပးရပါတယ္။
အခန္းခဟာ တစ္လကုိ ၁၀သိန္းဆုိရင္
သိန္း(၁၂၀)ဟာ အခန္းပုိင္ရွင္ကုိ ၾကဳိတင္ေပးေခ်ရတဲ့အတြက္
ကုိယ္ပုိင္လုပ္ငန္းလုပ္သူေတြ ၊ အခန္းငွားရမ္းသူတို႕အတြက္ အရမ္းနစ္နာပါတယ္။
ေငြအရင္းႏွီးနည္းပါးသူတို႕အတြက္ တစ္ႏွစ္စာ ၾကိဳတင္ေငြေၾကာင့္
အေသးစားလုပ္ငန္း အိမ္မက္မက္ခြင့္ကုိလည္း ဆုံးရႈံးရပါတယ္။

လုပ္ငန္းေအာင္ျမင္လာတဲ့အခါမွာလည္း အခန္းပုိင္ရွင္ ၊ ေျမပုိင္ရွင္က
ေငြပုိေတာင္းျခင္းခံရပါတယ္။ ပုိေတာင္းတဲ့ေငြဟာ
အျမတ္ေငြကုိပါထိခိုက္ေအာင္ ေတာင္းေသာေၾကာင့္ ေအာင္ျမင္ေနေသာ
လုပ္ငန္းမ်ား ရပ္ဆုိင္း ၊ က်ရႈံး ထြက္ေျပးရသည့္ အေျခအေနကုိ ရင္ဆုိင္ရပါတယ္။

ထုိျပသာနာမ်ားကုိ တျခားတုိင္းျပည္ေတြမွာ
ဥပေဒသတ္မွတ္၍ ေျဖရွင္းေပးၾကပါတယ္။
စားသုံးသူကာကြယ္ေရးအသင္းၾကီးမ်ားဖြဲ႕စည္း၍ ထုိအသင္းၾကီးမွ
ငွားရမ္းသူ ႏွင့္ သုံးစြဲသူၾကားမွာ သမာသမတ္က်စြာျဖင့္
ဥပေဒနဲ႕ �ရပ္တည္ေပးပါတယ္။

ေျမပုိင္ရွင္ ၊ အခန္းပိုင္ရွင္ေတြအတြက္
လုိက္နာရမည့္ စည္းကမ္းမ်ားကုိ ခ်မွတ္ေပးပါတယ္။
ေျမငွား ၊ အခန္းငွားသူေတြ လုိက္နာရမည့္
စည္းကမ္းမ်ားကုိ ခ်မွတ္ေပးထားပါတယ္။

အခန္းငွားတဲ့အခါ အခန္းတစ္ခုမွာ
ရွိသင့္ရွိထုိက္သည့္ ပုံစံကုိ သတ္မွတ္ေပးထားပါတယ္။
ေစ်းကြက္အရ ေငြပုိေတာင္းဖုိ႕လုိအပ္သည့္အခါ
အခ်ိန္ကာလ ကုိသတ္မွတ္ေပးထားပါတယ္။
အနည္းဆုံး ၂ လ ၾကိဳတင္ အေၾကာင္းၾကားရပါတယ္။
သုံးစြဲသူမွ ေတာင္းသည့္ေစ်းကုိ မၾကိဳက္လွွ်င္ အျခားေနရာတစ္ခုကုိ
ရွာေဖြရန္ လုံေလာက္သည့္အခ်ိန္ေပးရပါတယ္။ ေတာင္းသည့္အခါ
ေစ်းကြက္ေပါက္ေၾကးထက္ပုိေတာင္းရင္ တရားရင္ဆုိင္ရပါတယ္။

ယခု လုိ စားသုံးသူအသင္းၾကီးမွ ၀င္ေရာက္ေျဖရွင္းေပးသည့္အတြက္
အိမ္ရွင္ အိမ္ငွားၾကားမွ အႏုိင္က်င့္မႈ ၊ ျပသာနာမ်ား နည္းပါးသြားပါတယ္။
ေအာင္ျမင္ေနတဲ့စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားလည္း ရပ္တန္႕မႈ နည္းပါးၾကပါတယ္။

ျမန္မာျပည္မွာလည္း ရင္းနွိီးျမွပ္နွံမႈ ၊ ကုိယ္ပုိင္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား ၊
အေသးစားလုပ္ငန္းမ်ားျပားလာေစရန္ ခုိင္မာသည့္ ဥပေဒ ႏွင့္
သမာသမတ္ၾကေသာ အကြာအကြယ္ေပးႏုိင္မည့္
စာသုံးသူအသင္းၾကီး ပုိ၍ အားေကာင္းမႈ အေရးၾကီးလိုအပ္ေနပါတယ္။

ထုိအသင္းၾကီးရဲ႕ ေျမရွင္ ၊ ေျမငွားမ်ားအတြက္
လုပ္ေဆာင္မႈျဖင့္ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမဳပ္နွံမႈမ်ား၊ အေသးစားလုပ္ငန္းရွင္မ်ား
ပုိမုိ ေပၚေပါက္လာႏုိင္မည္ဟု ယုံၾကည္ပါေၾကာင္း တင္ျပလုိက္ပါတယ္ ……..
�
Please share ...
�
Credit: ဟန္လင္းထြန္း

ကုိယ္ပုိင္ လုပ္ငန္းစမယ္ ဆုိရင္...

Startup လုပ္မယ္ဆိုရင္ အလုပ္ထြက္လုပ္ရမယ္လို႔ အားေပးၾကတယ္။ အမွန္ေတာ့ လက္ေတြ႕လိုအပ္တာက Commitment (ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ခိုင္ခိုင္မာမာနဲ႕ ႏွစ္ျမႇုပ္လုပ္ကိုင္တာ) ကိုလိုအပ္တာပါ။
ဥပမာ.. လက္ရွိ အခ်ိန္ျပည့္အလုပ္က ျပန္လာၿပီး ညစဥ္ ၂ နာရီ ကိုယ့္ရည္႐ြယ္ခ်က္ရွိတဲ့ လုပ္ငန္းအတြက္လုပ္မယ္၊ ႀကိဳးစားေလ့လာမယ္ ဆိုရင္ ညစဥ္ညတိုင္း မပ်က္မကြက္ ၂ နာရီ ညေပါင္းမ်ားစြာ လုပ္ဖို႔။ ပိတ္ရက္ေတြမွာ တစ္ရက္ ၈ နာရီ သုေသတန လုပ္မယ္၊ ဖန္တီးမယ္ ဆိုရင္ ဆက္တိုက္ ပိတ္ရက္တိုင္း အျပင္မထြက္ဘဲ ၈နာရီ ရက္ေပါင္းမ်ားစြာ လုပ္ဖို႔.. ဒီလို မ်ိဳး အပ်က္မကြက္၊ စိတ္ဓါတ္ ခိုင္ခိုင္မာမာနဲ႕ လုပ္ဖို႔ လိုပါတယ္။
အလုပ္ထြက္လိုက္ၿပီး Startup လုပ္ေတာ့လည္း အဲသလို ခိုင္ခိုင္မာမာ ႏွစ္ျမႇုပ္ မလုပ္ကိုင္ဘဲ၊ အိေယာင္ဝါး လုပ္၊ အခ်ိန္ေတြ ျဖဳန္းေန၊ ပကာသနေတြမွာ ေပ်ာ္ေမြ႕ေနရင္၊ အလုပ္ထြက္လိုက္လို႔ ဝင္ေငြ မရွိေတာ့တာပဲအဖတ္တင္မယ္။ Startup လည္း ေရွ႕မတိုးနိုင္ရင္ ေမ်ာက္သစ္ကိုင္းလြတ္ျဖစ္မယ္။
အလုပ္ထြက္လိုက္တာဟာ ဝင္ေငြ မရွိေတာ့တဲ့ အတြက္၊ ကိုယ့္အတြက္ Risk တိုးလာတယ္၊ ကိုယ့္ Startup ေလးအတြက္ Risk တိုးလာတယ္ ဆိုတာ သိဖို႔လိုတယ္။ မျဖစ္မေန အခ်ိန္ျပည့္ ေပးရေတာ့မယ့္ အဆင့္ေရာက္မွာ အလုပ္အေျပာင္းအလဲ လုပ္သင့္တယ္။
ဒီလိုဆိုလို႔ ညဘက္ကို ကိုယ့္အပ္ထားတဲ့ Freelance အလုပ္ေတြ ယူလုပ္ဖို႔အားေပးတာ မဟုတ္ဘူး။ Moonlighting service လုပ္တာ Startup မဟုတ္ဘူး။ Moonlighting လုပ္တာဟာ ကိုယ့္လက္ရွိ အလုပ္မွာ သုံးတဲ့ ကြၽမ္းက်င္မႈကို ပဲ အလုပ္အပ္သူက၊ လုပ္ငန္းကို အပ္တာထက္ ေဈးသက္သာလို႔၊ ကိုယ္ကလည္း လက္ရွိ အလုပ္မွာ ရတာထက္ ပိုရခ်င္လို႔ဆိုတဲ့ အေျခအေနေပၚမွာ မူတည္ၿပီး လုပ္တဲ့ စီးပြားေရး ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ေရတိုမွာ ေငြလည္းၿမိဳးၿမိဳးျမက္ျမက္ ရတာကလြဲရင္၊ ေရရွည္မွာ ကိုယ့္ သက္ေမြးမႈ၊ နာမည္နဲ႕၊ ေလ့လာဖို႔ အခ်ိန္ေတြ ဆုံးရႈံးရတာဟာ ရတဲ့ေငြနဲ႕ မတန္ေတာ့ပါဘူး။ ဒါမ်ိဳးက ေရရွည္လည္းမခံဘူး။ Moonlighting လုပ္တာ အလုပ္ေတြ သိပ္မ်ားလာေတာ့ လုပ္ငန္းလည္း တည္ေထာင္ေရာ အမွန္တကယ္ တိုးခ်ဲ့ဖို႔ အခက္ေတြ႕ရတယ္။ တည္ေထာင္မႈ အေျခခံ မေကာင္းရင္ျဖစ္တတ္တာမ်ိဳးပါ။
ဒါေၾကာင့္အလုပ္အားခ်ိန္မွာ အလုပ္ထဲမွာ မလုပ္ရတဲ့ ပိုမို က်ယ္ျပန့္တဲ့ အရာေတြကို ေလ့လာဖို႔ အခ်ိန္ေပး၊ ကိုယ့္ကြၽမ္းက်င္မႈကို အေျခခံတဲ့ ဆန္းသစ္မႈမ်ိဳးေတြ လုပ္၊ ကိုယ္ဝါသနာပါရာေတြကိုလုပ္ၿပီး Startup idea တစ္ခု အေပၚ စမ္းသပ္မႈ ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တကိုယ္ရည္ စြမ္းေဆာင္ရည္ တိုးတက္ေရးပဲ ျဖစ္ျဖစ္လုပ္သင့္တယ္။
အာမခံတယ္ စိတ္ဓါတ္ခိုင္ခိုင္မာမာ တစ္စိုက္မတ္မတ္ အခ်ိန္မွန္မွန္ေလးေပးၿပီးလုပ္၊ Startup ဆိုလည္းျဖစ္တယ္၊ ရာထူးတိုးဆိုလည္းျဖစ္တယ္၊ လုပ္ငန္းရွင္ဆိုလည္းျဖစ္တယ္။ အလုပ္ထြက္ဖို႔မလိုဘူး။
မွတ္ခ်က္။။
ဒါမ်ိဳးေရးလို႔ ကြၽန္ေတာ့္အလုပ္က လူေတြကိုမ်ား စိတ္ေပါက္လို႔ေရးသလားထင္ေနမယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ လုပ္ငန္းမွာ Policy ရွိတယ္။ Moonlighting လုပ္ရင္ မသိေအာင္လုပ္၊ သိရင္ အလုပ္တန္းထြက္။ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္လုံး လြတ္လြတ္လပ္လပ္ အက်ိဳးရွိတယ္။ လုပ္ငန္းထဲမွာ ကိုယ္၌ Startup Idea စမ္းသပ္မႈေတြ အမ်ားႀကီးလုပ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ေရသည္ေယာက်ာ္းလိုေပါ့ ေထာင္ထုပ္လည္း လိုခ်င္တယ္၊ ေငြတစ္ပဲလည္း လိုခ်င္တယ္။ သိပ္ခက္တယ္။ ကိုယ္ေတြ႕ေတြေပါ့။

Credit Ko Thar Htet ကုိသာထက္

Income Rich ျဖစ္ၾကေစဖုိ႔

ကမ႓ာေပါမွာ သန္းျကြယ္သူေဌး ၁၄ သန္းေလာက္ရွိပါတယ္။ လူ ၅၀၀ မွာ တေယာက္က သန္းျကြယ္သူေဌးပါ။ သန္းျကြယ္သူေဌးဆိုတာ ကိုယ္တိုင္ေနေနတဲ့ အိမ္တန္ဖိုးထည့္မတြက္ဘဲ ရင္းနွီးျမုပ္ႏွံထားတဲ့ ေငြ ပိုင္ဆိုင္မူ စေတာ့ရွယ္ယာ

စသည္တို့ရဲ့ တန္ဖိုးေပါင္း ေဒါလာ ၁ သန္းေက်ာ္တဲ့သူကို ေခါတာပါ။ သန္းျကြယ္သူေဌး စျဖစ္တဲ့အရြယ္က အသက္ ၄၅ နွစ္ေနာက္ပိုင္းမွ စျဖစ္ျကျပီး အမ်ားစုဟာ အေမြဆက္ခံျပီး သန္းျကြယ္သူေဌးျဖစ္တာ မဟုတ္ဘဲ ကိုယ္တိုင္စီးပြားရွာျပီး

ျကီးပြားလာသူေတြပါ။ ပညာတတ္ေတြထဲမွာေတာ့ Master ဘြဲ့ရေတြကေတာ့ သန္းျကြယ္သူေဌးအမ်ားဆံုးျဖစ္တတ္ျကေပမဲ့ သန္းျကြယ္သူေဌးျဖစ္ဖို့ ပညာအရည္အခ်င္းထက္ ကိုယ္ပိုင္လုပ္ငန္းတခုခု လုပ္ကိုင္သူေတြက အခြင့္အေရး ပိုမ်ားျကပါတယ္။

ဒါအျပင္ သန္းျကြယ္သူေဌးျဖစ္ဖို့ ေငြမ်ားမ်ားရွာနိုင္တာထက္ ရွာလို့ရတဲ့ေငြကို စနစ္တက် ရင္းႏွီးျမုပ္နွံႏိုင္ဖို့က ပိုအေရးျကီးပါတယ္။ တခ်ိဳ့ နာမယ္ျကီး အားကစားသမား အဆိုေတာ္ သရုပ္ေဆာင္တို့ဟာ ဝင္ေငြ အမ်ားျကီးရေပမဲ့

အသံုးအျဖုန္းျကီးလြန္းလို့ ျပန္ဆင္းရဲသြားတာမ်ိဳးေတြ့ရပါတယ္။ ဥပမာ အာဂ်ႈင္တီးနား ေဘာလံုးသမား မာရာဒိုနားပါ။ မိုက္ကယ္ဂ်က္ဆင္လည္း ေသတဲ့အခ်ိန္မွာ အေျကြး သန္း ၄၀၀ ေလာက္က်န္ခဲ့ပါတယ္။ ဘီလီလ်ံနာ သန္း ၁၀၀၀ အထက္

ခ်မ္းသာတဲ့သူကေတာ့ တကမ႓ာလံုးမွာ လူ ၂၀၀၀ ေလာက္ရွိပါတယ္။ လက္ရွိအခ်မ္းသာဆံုးက Bill Gate ပါ။ သူက billion ေပါင္း ၇၀ ေက်ာ္ ၈၀ နီးပါးေလာက္ ခ်မ္းသာျပီး သူ ခ်မ္းသာတဲ့ အေျကာင္းရင္းကို ေလ့လာျကည့္ေတာ့

ကြန္ျပူတာ ေခတ္စားလာတဲ့အခ်ိန္မွာ ကြန္ျပူတာ နဲ့ ပတ္သက္တဲ့ အလုပ္လုပ္မိလို့ ဆိုတဲ့ အခ်က္ကိုသြားေတြ့တာဟာ စီးပြာရွာတဲ့ေနရာမွာ ေခတ္ေရစီးေျကာင္းနဲ့ အမွီ လိုက္နိုင္တာဟာ အရမ္းအေရးျကီးတာကိုျပတာပါ။ ကမ႓ာေပါမွာ

ဝန္ထမ္းအနည္းဆံုး သူေဌးက အေမရိကန္နိုင္ငံက ဒုတိယ အခ်မ္းသာဆံုး Warren Buffet ပါ။ ဝန္ထမ္း ၁၃ ေယာက္ဘဲရွိပါတယ္။ ဒါေတာင္ နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ခန့္ထားျပီးသားျဖစ္ေနလို့ မထုတ္ဘဲထားလို့ပါ။ သူက ဒီထက္

ဝန္ထမ္းေလ်ာ့လို့ရပါေသးတယ္။

ျမန္မာျပည္က ကမ႓ာ အဆင္းရဲဆံုးနိုင္ငံထဲမွာပါပါတယ္။ သူေဌးဘယ္ေလာက္ရွိလဲေသခ်ာ မသိျကပါဘူး။ ကမ႓ာေပါကနွဳန္း ( ၅၀၀ မွာ တေယာက္ ) အတိုင္းရွိရင္ သန္းျကြယ္သူေဌး တသိန္းေလာက္ ရွိနိုင္ပါတယ္။ Billionaire ေတာ့ ၁၀ ၂၀

ေယာက္ေလာက္ ရွိနိုင္ပါတယ္။ ကမ႓ာေပါက သူေဌးေတြနဲ့ နွိဳင္းယွဥ္ရင္ ျမန္မာျပည္က သူေဌးေတြက income rich ဝင္ေငြအရခ်မ္းသာတာ မဟုတ္ျကပါဘူး။ ပိုင္ဆိုင္မူအရခ်မ္းသာတာ property rich ပါ။ ဒါကလည္း ျပီးခဲ့တဲ့ ၄ ၅

နွစ္အတြင္းမွာ အိမ္ေျမေစ်း အရမ္းတက္ျပီး ခ်မ္းသာသြားျကတာပါ။ ဒီလို ခ်မ္းသာသြားတာကို မူဒီတာပြားနိုင္ေပမဲ့ တိုင္းျပည္အတြက္ လံုးဝမေကာင္းဘူးဆိုတာ သိေစခ်င္ပါတယ္။ အဲဒီလူေတြခ်မ္းသာသြားတယ္လို့ ေျပာနိုင္တာထက္

တနိုင္ငံလံုးက က်န္တဲ့သူေတြ အိမ္ေျမ မဝယ္နိုင္ေတာ့တဲ့အတြက္ မြဲသြားတယ္လို့ ေျပာရင္ပိုမွန္ပါတယ္။ property rich သမားေတြက ဓနခြဲေဝမူ နည္းတတ္ပါတယ္။ အလုပ္အကိုင္လဲ မဖန္တီးေပးနိုင္ပါဘူး။ ေနာက္ျပီး ထုတ္ကုန္တခုခုလည္း

မထုတ္တတ္ပါဘူး။ ေနာက္ျပီး property rich ေတြက ပိုခ်မ္းသာျကတဲ့အတြက္ သူတို့က သံုးစရာရွိရင္ နိုင္ငံျခားထြက္ ျပီးသံုးျကပါတယ္။ ဥပမာ နိုင္ငံထြက္ျပီး shopping သြားတာမ်ိဳး အလည္သြားတာမ်ိဳး ေဆးကုတာမ်ိဳး

ကေလးေက်ာင္းထားတာမ်ိဳးပါ။ ဒါေျကာင့္ သူတို့ခ်မ္းသာတာကလြဲရင္ ႏိုင္ငံထဲမွာ တျခားလူကို အႏၲရာယ္ပိုျဖစ္ေစပါတယ္။ ကိုယ္တိုင္ကလည္း ျကာေလ ဥစၥာေစာင့္နဲ့ ပိုတူလာေလပါ။

income rich ကေတာ့ အလုပ္ကိုင္သစ္ ဖန္တီးေပးတတ္ပါတယ္။ ဓနခြဲေဝမူလည္းျဖစ္ပါတယ္။ ထုတ္ကုန္လည္းထုတ္ပါတယ္။ ဒါေျကာင့္ ကာယကံရွင္ေရာ အလုပ္သမားေရာ နိုင္ငံေရာ ေကာင္းပါတယ္။

နိုင္ငံစီးပြားလည္းတက္ေစပါတယ္။ income rich က ျမန္မာျပည္မွာ နဲပါတယ္။ တနွစ္ကို ေဒါလာ ၁ သန္းအထက္ ဝင္ေငြရွိတဲ့လူ ကမ႓ာေပါမွာ လူ တသန္းေလာက္ရွိပါတယ္။ လူ ၇၀၀၀ ၈၀၀၀ မွာ တေယာက္ဆိုပါေတာ့ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့

လြန္ေရာက်ြန္ေရာ လူ ၄၀၀၀ ၅၀၀၀ ထက္မပိုနိုင္ပါဘူး။ လူ တေသာင္းမွာ တေယာက္နွဳန္းထက္ နည္းနိုင္ပါတယ္။ ရန္ကုန္လို ျမို့ျကီးမွာ ဘြဲ့ရ လုပ္သက္ နွစ္နွစ္ရွိတဲ့ လူငယ္ အမ်ားစု ရဲ့ ဝင္ေငြက တလကို ၅ သိန္းေအာက္မွာဘဲ

ရွိပါေသးတယ္။

အခု ျမန္မာနိုင္ငံမွာ တရားဝင္ ထုတ္ျပန္ေျကညာတာမ်ိဳးမရွိေပမဲ့ အျမဲေနျပီးစီးပြားေရးလုပ္ေနတဲ့ နိုင္ငံျခားသားေတြ သိန္းဂဏန္းရွိေနပါျပီ။ ကန့္သန့္ထားတဲ့ လုပ္ငန္းကလြဲျပီး လုပ္ငန္းေပါင္းစံု လုပ္ေနပါျပီ။ အဲဒီလူေတြက နိုင္ငံတကာက

အေတြ့အျကံု နည္းပညာ အဆက္အသြယ္ ပိုရွိျပီး အရင္းအနွီးပိုျကပါတယ္။ ဒါအျပင္ အရမ္းျကိုးစားျကပါတယ္။ လုပ္သက္ အေတြ့အျကံုရွိတဲ့ လူငယ္ေတြကို တလ ၅ သိန္း ေက်ာ္ေအာင္ေပးခန့္ေနတဲ့ လုပ္ငန္းရွင္ေတြက အဲဒီ

နိုင္ငံျခားသားေတြျဖစ္ေနပါျပီ။ SME small an median enterprises လုပ္ေနတဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံသား အေဖအေမေတြက သားသမီးေတြအတြက္ တည္ျငိမ္တဲ့ အလုပ္ မဖန္တီးေပးနိုင္ေတာ့ပါဘူး။ သားသမီးေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက

ဝန္ထမ္း စျဖစ္ေနပါျပီ။ ေစ်းကြက္အေနအထား ေသခ်ာ မေလ့လာနိုင္တဲ့ ျမန္မာသူေဌးမ်ားလည္း လုပ္ကြက္ေပ်ာက္ေတာ့မွာပါ။ ဥပမာ အိမ္ေျမဆိုပါေတာ့ ကြန္ဒို တလံုးေဆာက္ျပီး လက္ေတြ့မက်တဲ့ ေစ်းနွဳန္းေခါျပီး မေရာင္းဘဲထားျပီး ထိုင္ေစာင့္ျကမွာ

ျမန္မာသူေဌးေတြပါ။ နိုင္ငံျခားသားေတြေတာ့ အေရာင္းအဝယ္ျဖစ္နိုင္မဲ့ ေစ်းနွဳန္း ဒါမွမဟုတ္ နည္းလမ္းေတြတခါထဲရွာလာျပီးေရာင္းထြက္ေအာင္ အလုပ္ျဖစ္ေအာင္ လုပ္သြားမွာပါ။ တခုျခင္းမွာ အျမတ္မ်ားမ်ားတင္ေရာင္းထက္ အေရအတြက္မ်ားမ်ား ကို

အျမတ္နည္းနည္းနဲ့ ေရာင္းတာမ်ိဳး ဝန္ေဆာင္မူ ပိုေပးတာမ်ိဳး ေဖာက္သည္ရွိတဲ့ေနရာ အထိ လိုက္ေရာင္းတာမ်ိဳး လုပ္လာျကေတာ့မွာပါ။ ဘဏ္ေတြဆိုရင္လည္း တကယ္ အလုပ္လုပ္မဲ့

လုပ္ငန္းရွင္ေတြကို ထုတ္ေခ်းေပးတာမ်ိဳး လုပ္ရေတာ့မွာပါ။ အခုအခ်ိန္မွာေတာ့ ျမန္မာျပည္က ဘဏ္သူေဌးက လာအပ္တဲ့ေငြေတြကို သူတို့ ကိုယ္ပိုင္လုပ္ငန္းေတြလုပ္ဖို့ ကိုယ့္ဖာသာကိုယ္ဘဲျပန္ေခ်းတာပါ။ အျပင္လုပ္ငန္းရွင္ေတြကို

ေခ်းေပးတာမ်ိဳး အရမ္းနည္းပါတယ္။

အျကမ္းအားျဖင့္ေတာ့ property rich ျကတဲ့ ျမန္မာသူေဌးေတြက income rich ျဖစ္ေအာင္ မလုပ္ရင္ ေရရွည္ရပ္တည္ဖို့ ခက္သြားပါလိမ့္မယ္။ အစိုးရကလည္း နိုင္ငံအတြက္ productive ျဖစ္ေအာင္ မလုပ္တဲ့သူကိုေတာ့ ဆက္ထားမယ္ မထင္ပါဘူး။

Tin sein

၂၀၁၆ ဇြန္လထိ တုိင္း တာခ်က္အရ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ေဖ့ဘုတ္ အသုံးျပဳ သူ အေရအတြက္ မွာ ၁၁သန္း ျပည့္ေျမာက္သြားၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ေဖ့ဘုတ္ website တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္

2012 : less than 1,000,000
2013 August: 1,060,000
2015 November: 7,100,000
2016 June: 11,000,000

Source: Facebook
ေစ်းကြက္ သေဘာတရား အရေတာ့ အေတာ္ပင္ႀကီးမားေသာ ေစ်းကြက္ တခုပင္ျဖစ္၍ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္မ်ား အတြက္ ေၾကာ္ျငာ media တစ္ခု အျဖစ္ ေျပာင္းလဲလာေနသည္။
သုိ႔ျဖစ္ရာ ယခုေနာက္ပုိင္းတြင္ ေဖ့ဘုတ္စာမ်က္ႏွာမ်ားမွတဆင့္ အေရာင္းအဝယ္ လုပ္ငန္းမ်ား စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားျပဳ လုပ္ျခင္းကုိ အေတာ္ပင္ တင္းတင္းၾကပ္ၾကပ္ ထိန္းခ် ဳ ပ္လာသည္ကုိ ေတြ႕ရသည္။
အေသးစား စီးပြားေရးလုပ္ခ်င္သူမ်ား တပုိင္ တႏုိင္ လုပ္ငန္းစခ်င္သူမ်ား အတြက္မူ ေဖ့ဘုတ္မ်ာ ေရပန္းအစားဆုံး ၾကားခံတခု ျဖစ္ေနသည္မွာ ျငင္းမရေပ။
ထုိ႔အတူ လုပ္ငန္းႀကီးမ်ားအတြက္လဲ အကုန္က်မွဳ အနည္းဆုံး ႏွင့္ ထိေရာက္မႈ အမ်ားဆုံး မီဒီယာ တခု အျဖစ္သုိ႔ ေရာက္ရွိလာၿပီ ျဖစ္သည္။

လုပ္ငန္း X က ပစၥည္း တစ္ခုကို ၁၅က်ပ္နဲ့ေရာင္းတယ္ သူရဲ့ ပစၥည္းျဖစ္ဖို့ production cost အရင္းက ၁၀ က်တယ္။ ေရာင္းေတာ့ သူက gross profit ၅ က်ပ္ျမတ္တယ္။
လုပ္ငန္း Y က ေတာ့ ဒီလိုပစၥည္းကို ဘဲ ၁၆က်ပ္နဲ့ေရာင္းတယ္ အရင္းတူတူျဖစ္ရင္ ဒီေတာ့ သူရဲ့ gross profit အၾကမ္းအျမတ္ က ၆ က်ပ္ျဖစ္ေနတယ္။ ဒီလုပ္ငန္း X နဲ့ Y နဲ့ ရွိေနခ်ိန္မွာ လူေတြက မအ ေတာ့ ပစၥည္းခ်င္းတူေတာ့ ၁၅က်ပ္ နဲ့ေရာင္းတဲ့သူဆီဘဲ ဝယ္ၾကတယ္။ ဒီေတာ့ ေဈးကြက္ေဝစုက ၉၀% ကို X က ရထားတယ္။အဲ ဒီမွာ X က 90% နဲ့ Y က 10% ရထားၾကတယ္။ ဘာလို့ Yက ၁၀% ရသလဲဆိုေတာ့ အိမ္နဲ့နီးလို့ လြယ္လို့ X ရဲ့ ပစၥည္းကုန္ေနဆဲမို့လို့ စတာေတြေၾကာင့္ ဝယ္ၾကတယ္။

အဲဒီအခ်ိန္မွာ လုပ္ငန္း Z က ဝင္မယ္လို့ စဥ္းစားရင္ လုပ္ငန္း X က ေဈးကြက္ဦးဆာင္သူ market leader ျဖစ္ေနတယ္ သူက Volume ပမာဏမ်ားမ်ား နဲ့ သြားတယ္ လုပ္ငန္း Y က ေတာ့ နဲတဲ့ ေဈးကြက္ေဝစုမွာ ပိုျမတ္ေအာင္ ေရာင္းေနေတာ့ Z အတြက္က ေဈးကြက္ကို ဝင္ဖို့ လုပ္ငန္း Y ေဈးနဲ့ဝင္ရင္ေတာ့ ေရာင္းရဖို့ မလြယ္ဘူး။ တကယ္လို့ သူက လုပ္ငန္း X ေဈးနဲ့ေရာင္းမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အဲဒီသူေတြက သူဆီကို လာဝယ္ဖို့ စားရိတ္ Switching cost တိုတဲ့ေျပာင္ဝယ္ရမည့္စားရိတ္ ေတြက ရွိမယ္။ အဆင္ေျပေနတဲ့ သူနဲ့ ေရာင္းဝယ္ေနၾကရာက ေနာက္လူဆီကို ေဈးတူရင္ ေျပာင္းဖို့ ခက္မယ္။ ဘာလို့ လဲဆိုေတာ့ ဝယ္ေနက်ေဖာက္သယ္ဆိုေတာ့ သိပ္ေျပာစရာမလို မွားစရာမရွိေတာ့ ေဖာက္သည္ျဖစ္ ေနၾကတာျဖစ္လို့ အဆင္ေျပျပီး ျဖစ္လို့ လြယ္လြယ္နဲ့ မေျပာင္းတတ္ၾကဘူး။ အသစ္နဲ့ဆက္ဆံ ရေတာ့ အဆင္မေျပမွာစိုးေတာ့ ေဈးတူယံုနဲ့ မဝယ္ၾကဘူး ဒီေတာ့ သူက ေဈးကြက္မွာ ေရာင္းရဖို့ ၁၄က်ပ္နဲ့ဝင္လာရတယ္။
သို့ ေသာ္ industry average လုပ္ငန္းေတြ အေနအထား က အရ လုပ္ငန္း ရဲ့ သေဘာသဘာဝကနု္က်စားရိတ္ေတြ မ်ားတတ္တယ္ဆိုရင္ အၾကမ္းအျမတ္မွာ ျမတ္ေနေပမဲ့ တကယ္ အျမတ္မွာက်န္ဖို့ အျခား စားရိတ္ေတြသံုးရတယ္။ ေၾကာ္ျငာေတြ ဝန္ထမ္းခေတြ အခန္းခေတြ ပညာရွင္ခ after sale ေရာင္းၿပီးဝန္ေဆာင္မႈ့ ဝန္ေဆာင္ခေတြရွိမယ္။ အဲဒီစားရိတ္ေတြ တကယ္ ကာမိဖို့ တကယ္တန္း အနည္းဆံုး ၅ က်ပ္ျမတ္မွ ျဖစ္မယ္ဆိုရင္ တကယ္လို့ သာ သူက အခုလို ၄ က်ပ္ဘဲ ျမတ္ရင္ ရည္ရွည္မွာ မခံနိုင္ဘူး။ ဒီေတာ့ သူက ေဈးကြက္မွာလည္း ၁၄က်ပ္နဲ့ေရာင္းနိုင္ရမယ္ ၅က်ပ္လည္းျမတ္မွ လုပ္ငန္းရွင္သန္နိုင္မယ္ဆိုရင္ တကယ္ရေအာင္ေလ်ာ့ရမွာက အရင္း က်တဲ့ စားရိတ္ production cost ျဖစ္တဲ့ ၁၀က်ပ္ကို အရည္အေသြးမေလ်ာ့ေစဘဲ ဘယ္ေလာက်ေအာင္ခ်မလဲဆိုတာ ပါလာပါတယ္။အဲဒီမွာ ထိေရာက္စြာစြမ္းမိုင္မႈ့ efficiency ဆိုတာပါလာတယ္။ ေျပာရရင္ input သြင္းအားစု နဲနဲနဲ့ output ထုတ္ႏိုင္စြမ္း မ်ားမ်ားထြက္ေအာင္လုပ္နိုင္ရမယ္ အားစိက္ထုတ္မွဳ့ နဲနဲနဲ့ ရလာပ္မ်ားဖုိ႔လိုတယ္။ ဒီလိုမွမျပိဳင္နိုင္ရင္ လုပ္ငန္း Z က ေဈးကြက္ထဲ ကို industry လုပ္ငန္အေနႏဲ့ကို ဝင္လာဖို့ မလြယ္ဘူး။ ဒါက ေဈးႏွံဳးျပိဳင္တာဘဲ ရွိေသးတယ္ Price competition ဆိုပါေတာ့။

ေနာက္ ေဈးၿပိဳင္တာမဟုတ္တဲ့ non price competition ဆိုတာရွိေသးတယ္။ အဲဒါကေတာ့ ဥပမာ ေဆးရံု A B C သံုးခုရွိတယ္ ေဈးကြက္မွာ သူတို့ ဖာသာသူတို့ ျပိဳင္ဆိုင္ျပီးဝန္ေဆာင္မွဳ့ေပးေနၾကတယ္ တစ္ခ်ိန္က်ေတာ့ A က CAT scan ဆိုတာၾကီးဝယ္ျပီး ရင္းႏွီးျပီး ဝန္ေဆာင္မွဳ့ေတြေပးေတာ့ B နဲ့ C မွာ မရွိေတာ့ A ရဲ့ အားသာခ်က္ျဖစ္သြားတယ္။ ျပိဳင္ဆိုင္မွဳ့ မွာ ေဈးႏွံဳးနဲ့ျပိုင္တာမဟုတ္ဘဲ ဝန္ေဆာင္မွဳ့နဲ့ျပိဳင္တယ္။ ေနာက္ျဖစ္လာတာက ေဆးကုရာမွာ CAT scan က အသံုးက်လာေတာ့ B နဲ့ C က ဆရာဝန္ေတြကလည္း A ေျပာင္းထိုင္လာၾကတာမ်ိဳး B နဲ့ C က ဆရာဝန္ေတြက သူတို့ လူနာေတြကို A ကို လြတ္တာမ်ိဳးေတြ ျဖစ္လာတယ္။ ဒီလိုနဲ့ ေဆးရံု B က လည္း CAT scan ကို ဝယ္ရင္းလိုက္ရတယ္ အဲလို ျဖစ္လာေတာ့ ဒီ ေလာကမွာ Industry မွာ အမ်ားစုမွာ CAT sacn ရွိလာေတာ့အမ်ားစုမွာ ရွိေနသလိုျဖစ္ေနေတာ့ A က အားသာခ်က္မဟုတ္ေတာ့ဘဲ အခုကိစၥမွာ ဒီပစၥည္းဝယ္ဖို့ က C အတြက္က လိုအပ္ခ်က္ဆိုတာ ျဖစ္လာတယ္။ ဒီလိုနဲ့ သူတို့ အားလံုး CAT scan ရွီလာျပီးေနာက္ပိုင္းမွာ ဒါဟာ လိုအပ္ခ်က္ industry standard လုပ္ငန္းေတြရဲ႕စံ ဆိုတာျဖစ္လာတယ္။ နည္းပညာ Technology ေတြက တျဖည္းျဖည္းနဲ့ ဒီလိုဘဲ product and service ဆိုတဲ့လုပ္ငန္းေတြ ဝမ္ေဆာင္မႈ့ေတြ မွာဝင္လာတယ္ စီးပြားေရးဆိုတာ တကယ္ေတာ့ ရည္ရွယ္ျပိဳင္နိုင္ဖို့ က တကယ္ပြင့္လင္းတဲ့ေခတ္မွာ အေတာ္ခက္ခဲတယ္လို့ ဆိုရမယ္ ဒီလို အေနအထားမွာ ေအာင္ျမင္ေအာင္ လုပ္နိုင္တဲ့ သူေတြဟာ ေဘာင္ထဲမွာ CSR ၄ ခ်က္လိုက္နာျပီး ေနနိုင္သူေတြ ကို အျမတ္ၾကီးစားလို့ ျမင္ဖို့ ထက္ တကယ့္ေဈးကြက္စီးပြားေရးမွာ လူေတြ ပိုေကာင္းတဲ့ ပစၥည္းေတြ ပိုသက္သာေအာင္ ေဈးခ်င္းတူရင္ ပိုေကာင္းေအာင္ ဖန္တီးေနရသူေတြ ျဖစ္တယ္ ။

စာက်က္သူ စာကို တကယ္ၾကိဳးစားေလ့လာသူဘဲ စာေမးပြဲေအာင္ေအာင္ အမွတ္မ်ားေအာင္ စီစဥ္ထားရင္ ပညာတတ္ေတြထြက္မယ္ ေမးခြန္းေရာင္းစား က်ဴရွင္ျပ ဒါသင္ဒါေမးလုပ္ေနရင္ ပညာတတ္မထြက္ သလို စဥ္းစားရင္
တိုင္းျပည္စီးပြားတက္ေစခ်င္ရင္ တကယ္ စြမ္းေဆာင္နိုင္တဲ့ အရည္အခ်င္းရွိတဲ့သူေတြအားေပးဖို့ လိုျပီး ဂြင္ရွာမဲ့ မဟုတ္တာလုပ္မဲ့ အလုပ္မလုပ္တတ္တဲ့ လုပ္နိုင္စြမ္းခ်င္းမယွဥ္နိုင္တဲ့ သူေတြကို ေနရရေစျပီး ကာေပးေနရင္ စီးပြားမျဖစ္နိုင္ပါဘူး။
အလားတူဘဲ တစ္ဖက္မွာ စားရိတ္တက္လို့ လုပ္ခပိုတက္လာျပီး ထုတ္လုပ္နိုင္စြမ္းမတက္ရင္လည္း ထုတ္ကုန္စားရိတ္တက္လာတတ္ပါတယ္။ အလားတူ လိုင္စင္ေတြ ခက္တာ ၾကာတာ ရွဳပ္ေထြးတာ စားရိတ္ၾကီးတာ အခ်ိန္ကုန္တာေတြ အစိုးရစားရိတ္မ်ားတာ ရွဳပ္ေထြးတာေတြလည္း တကယ္ေတာ ေရာင္းတဲ့ ပစၥည္းနဲ့ ဝန္ေဆာင္မွဳ့ ေပၚတက္ပါတယ္။ ဘဏ္ေတြက ေခ်းေငြရဖို့ ခက္တာ အတိုးမ်ားတာကလည္း နို္င္ငံတကာစီးပြားျပိဳင္ဆိုင္မွဳ့မွာ စားရိတ္တက္လို့ ခက္ပါတယ္။ ကိုယ္လူေတြ သူမ်ားတိုင္းျပည္က အလုပ္သမားေတြ ၁၀ခုျပီးခ်ိန္မွာ ကိုယ္ေတြက ၃ ခုဘဲ ျပီးရင္လည္း Producity ထိေရာက္မႈ့ မရွိလို့ စားရိတ္တက္ပါတယ္။ QC မွာ မေအာင္လို့ အပ်က္အစီးမ်ားလည္း စားရိတ္တက္ပါတယ္။မီးစက္ဝယ္ရတာ။ ေျမငွားခေတြတက္လာတာ သယ္ယူပိုေတာင္ခေတြတက္လာတာ အခြန္အခေတြတက္လာတာ ေတြကလည္း စားရိတ္တက္ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ နိုင္ငံတကာ စီးပြားေရး ျပိဳင္ဆိုင္မွဳ့မွာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြဘဲ ျပိဳင္ရတာမဟုတ္ဘဲ အစိုးရေတြ ေပၚလစီေတြခ်င္းလည္းျပိဳင္ရပါတယ္။ အစိုးရ ရဲ့ ေပၚလစီေတြ ဝန္ထမ္းေတြ ရဲ့ အေနအထားေတြ ၊အလုပ္ရွင္အလုပ္သမားေတြရဲ့ အစြမ္းေတြ ၊လုပ္ငန္းခ်င္း ခ်ိတ္ဆက္နိုင္တာ အစိုးရခ်င္းခ်ိတ္ဆက္နိုင္တာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္နိုင္ၾကတာ ေတြ အခ်င္းခ်င္း ယံုၾကည့္မွဳ့ ေတြ ရွိၾကတာေတြဟာ တကယ္ေတာ့ ကိုယ္ဆီက စားရိတ္ေတြကို ျဖစ္ေစျပီး ဒီလိုစြမ္းေဆာင္မွဳ့ေတြက စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြနဲ့ အတူ နိုင္ငံတကာနဲ့ အကုန္ျပိဳင္ဆိုင္ေနၾကရပါတယ္။

ေနာက္ဆံုးစားသံုးသူ end user ဆီမွာ ရွိတဲ့ ပစၥည္းတိုင္းရဲ့ေဈးႏွံဳးဆိုတာ အဆင့္ဆင့္ က ေန ျဖစ္လာတဲ့ Value change ဆိုတဲ့ အဆင့္ေျပာင္းတိုင္းမွာ က်တဲ့ တန္ဘိုးအေပၚမူတည္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ ကုန္ၾကမ္းက ကုန္ေခ်ာ ျဖစ္တဲ့ လမ္းေၾကာင္းမွာ ဘယ္သူေတြဘယ္ေလာက္ ရၾကသလဲဆိုတာေတြရဲ့ တန္ရာတန္ေၾကးဟာ ေနာက္ဆံုးေဈးျဖစ္လို့ ေျမေဈးၾကီးတာ ဘဏ္တိုးၾကီးတာ လိုင္စင္ခက္တာ အခြန္မ်ားတာ သယ္စားရိတ္ၾကီးတာေတြ ကလည္း ကုန္ထုတ္လုပ္မွဳ့ ရဲ့ စားရိတ္ေတြပါဘဲ။ ေနာက္ဆံုး စားရိတ္ၾကီးတာေတြဘဲ သံုးစြဲျပီး စီးပြားလုပ္ၾကရင္ အရင္း ကိုက ၾကီးေနျပီး ျပိဳင္ေရာင္းနိုင္မဲ့ ထြက္ကုန္ မျဖစ္လာနိုင္ပါဘူး။
မလိုတဲ့ အဆင့္ေတြ ရွုပ္ေထြးမွဳ့ေတြကလည္း စားရတ္ေတြပါ။
လူမွန္ေနရာမွန္ရွိဖို့ အလုပ္လုပ္နိုင္သေလာက္ ရပိုင္ခြင့္ရွိဖို့ အက်ိဳးအျမတ္ခြဲေဝမွဳ့မွ်တဖို့ နဲ့ မူေဘာင္အတြင္းလြတ္လပ္စြာျပိဳင္ဆိုင္နိုင္ခြင့္ ရွိၾကဖို့ အေရးၾကီးပါတယ္။ ျပိဳင္ဆိုင္မွဳ့ ကဘဲ ပိုမိုေကာင္းမြန္တဲ့ ေဈးသက္သာတဲ့ ပစၥည္းေတြ ဝန္ေဆာင္မွဳ့ေတြဆီ သြားေရာက္နိုင္မွာျဖစ္သလို တီထြင္ဆန္းသစ္မွဳ့ေတြ နည္းပညာေတြ အတတ္ပညာ ကြ်မ္းက်င္မွဳ့ေတြကို ျဖစ္ေပၚလာေစမွာျဖစ္တယ္လို့ ယံုၾကည့္မိပါတယ္။တကယ္ေတာ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း ရွည္ရွည္ခံဖို့ ဆိုတာ မလြယ္ပါဘူး ျပိဳင္ဆိုင္မွဳ့ေတြမ်ားရင္ပိုခက္ပါတယ္။ အားလံုး ကိုယ္နဲ့တန္တဲ့ ရသင့္တာရတဲ့ စနစ္ကို လက္ခံ ေဆာင္က်င္း နိုင္ၾကေစခ်င္ပါတယ္။ အေခ်ာင္လိုခ်င္တာ ေတြနဲဖို့ လိုပါတယ္။ မတန္မရာေနရာေတြမွာ မေနၾကဖို့ မထားၾကဖို့ လိုပါတယ္။ တန္ဘိုး သိ ၾကရွိၾကသူမ်ား ျဖစ္ၾကေစခ်င္ပါတယ္။

Credit to Sayar Ye Myat Thu

ဖတ္မိတဲ့စာ...
ျကြက္ပံုျပင္
*******
ျပည္ပမွာ လစာ ေဒၚလာ နွစ္ေထာင္ေက်ာ္နဲ ့ အလုပ္လုပ္ေနတဲ့ ငယ္သူငယ္ခ်င္းက ဝန္ထမ္း မလုပ္ခ်င္ေတာ့ေျကာင္း၊ ျပန္လာျပီး စီးပြားေရး လုပ္ခ်င္တဲ့ အေျကာင္း၊ သူ ့မွာ အလုပ္အတြက္ အိုင္ဒီယာ ရိွေျကာင္း၊ လုပ္နိုင္တဲ့ အရည္အခ်င္း လည္း ရိွေျကာင္း ေျပာျပတယ္။

ကိုယ္လည္း သူကို အိုင္ဒီယာ ရိွရင္ လာလုပ္သင့္တယ္၊ တိုင္းျပည္ စီးပြားေရး အတက္မွာ ေရာပါသြားနိုင္တယ္၊ ျပည္ပ အေတြ ့အျကံဳနဲ ့ အျမင္ရိွသူ ေတြဆို ပိုျပီး အခြင့္အလမ္း ရိွတယ္လို ့ ေျပာျပတယ္။ ခက္တာက သူမွာ အေျကာက္တရား ရိွေနတယ္။

ျမန္မာျပည္မွာ ေနရာ ငွားခေတြ အရမ္း ေစ်းျကီးတယ္။ အစိုးရက SME ေတြကို လံုျခံဳေအာင္ ကာကြယ္ မေပးနိုင္ဘူး။ ဘဏ္ ေခ်းေငြ အတိုးနႈန္း ျမင့္တယ္။ ျမန္မာေတြက လစာသာ လိုခ်င္တယ္။ အရည္အခ်င္း မရိွဘူး။ ဒီေတာ့ ျမတ္ဖို ့ မလြယ္ဘူး။ ရႈံးသြားရင္ ဘယ္လို လုပ္မလဲေမးတယ္။

နားခါးမယ့္ အမွန္တရားပဲ ေျပာျပရတယ္။ "လုပ္တဲ့သူ အမ်ားစုလည္း ဒီလိုပဲ စလုပ္တုန္း ရႈံးတာပဲ၊ မင္းလည္း စလုပ္ျခင္းေတာ့ ရႈံးဖို ့မ်ားတယ္၊ အဲဒါကို သင္ခန္းစာယူ၊ ေနာက္မဆုတ္ဘဲ ဆက္ျကိဳးစားရင္ တေန ့ ေအာင္ျမင္နိုင္တာပဲ” လို ့ေျပာျပတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူက အဲဒီ ရံႈးမယ့္ ဒဏ္ကို မခံနိုင္ဘူး။

လက္ရိွ လုပ္ေနတဲ့ အလုပ္က "လကုန္ရင္ က်ိန္းေသ လစာ ရတယ္။ လံုျခံဳမႈ ရိွတယ္။ စီးပြားေရးက ျမတ္ခ်င္မွ ျမတ္မယ္၊ ရႈံးခ်င္ရႈံးမယ္၊ စိတ္မခ် ရတဲ့ဘဝ" လို ့ ဆိုတယ္။ မွန္ပါတယ္။ လုပ္ငန္းရွင္ ဆိုတာ လုပ္ငန္းအတြက္ ျမင္သာတဲ့ ဆံုးရႈံးမႈ ေတြကို အတတ္နိုင္ဆံုး ျကိုတင္ကာကြယ္ျပီး မျမင္သာလုိက္တဲ့ ဆံုးရႈံးမႈ ေတြကိုေတာ့ လက္ခံ ရင္ဆိုင္ လိုက္ရတာပါပဲ။ ဘဝမွာ ကိုယ္လုိခ်င္တာ ကိုယ္ေရြးရပါတယ္။ တစ္ခု လိုခ်င္ရင္ တစ္ခု စြန္ ့လြတ္ရတယ္။ တကယ္ စီးပြားေရး လုပ္ခ်င္တဲ့ လူတိုင္းဟာ ကိုယ့္ ျကမၼာ ကိုယ္ဖန္တီးရတဲ့ ဘဝကို လံုျခံဳသလို ရိွေနတဲ့ ဘဝထက္ ပိုျမတ္နိုးလို ့ စြန္ ့စားျကည့္တာပါပဲ။

ျကြက္ ပံုျပင္ေလးတစ္ခု သတိရတယ္။ ေျကာက္တတ္တဲ့ ျကြက္ေလးတစ္ေကာင္ ရိွတယ္။ သူ ေျကာက္တာက ေျကာင္။ ေျကာင္သံျကားတာနဲ ့ စိတ္ဆင္းရဲလာေရာ။ တေန ့ေတာ့ ဖန္ဆင္းရွင္ကို ဆုေတာင္းသတဲ့။ ေျကာင္ျဖစ္ပါရေစ။ ဖန္ဆင္းရွင္လည္း သနားျပီး ဖန္ဆင္းေပးလိုက္တယ္။ ကဲ ျကြက္ေလးလည္း ေျကာင္ ျဖစ္သြားျပီ။

ေျကာင္ ျဖစ္ေတာ့ ေျကာက္စိတ္ ထပ္ေပၚလာတယ္။ ေခြးကို ေျကာက္တာ။ ဒါနဲ ့ ဖန္ဆင္းရွင္ ကို ထပ္ ဆုေတာင္းတယ္။ ေခြး ျဖစ္ပါရေစတဲ့။ ဖန္ဆင္းရွင္လည္း စီစဥ္ ေပးလိုက္တယ္။ ေခြး ျဖစ္သြားျပီ။

ေခြး ျဖစ္ေတာ့ ေျမေခြးကို ေျကာက္ျပန္သတဲ့။ ဖန္ဆင္းရွင္ စိတ္ေလလာျပီ။ ကဲ လုပ္ေပးလိုက္ ဦးမယ္ ဆိုျပီး ေျမေခြး ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေပးတယ္။

ေျမေခြး ျဖစ္ေတာ့ ဝံပုေလြကို ေျကာက္ျပန္ေရာ။ ဆုေတာင္းျပန္ျပီ။ ဝံပုေလြ ျဖစ္ပါရေစ။ ဖန္ဆင္းရွင္လည္း ေနာက္ဆံုးပဲ ဆိုျပီး ဝံပုေလြ အျဖစ္ ေျပာင္းေပးလိုက္တယ္။

ဝံပုေလြ ဘဝ ေရာက္လို ့မျကာခင္ က်ား ကို ေျကာက္ျပန္တယ္။ ထပ္ဆုေတာင္းတယ္။ က်ား ျဖစ္ပါရေစ။

ေနာက္ေန ့ မနက္က်ေတာ့ က်ားမျဖစ္ဘဲ သူ ျကြက္ ျပန္ျဖစ္ ေနတယ္။ ဖန္ဆင္းရွင္ကို ငိုယိုျပီး ဘယ္လို ျဖစ္ တာလည္း ေမးေတာ့ ဖန္ဆင္းရွင္က ရွင္းျပတယ္။ "မင္းက ခႏၶာကိုယ္သာ ေျပာင္းသြားတယ္။ ေျကာက္တတ္တဲ့ နွလံုးသားက လံုးဝ မေျပာင္းလဲသြားဘူး။ ငါ မင္းကို ဘာေကာင္ ျဖစ္ေအာင္ လုပ္လုပ္ မင္း ေျကာက္ေနမွာပဲ။ ဒီေတာ့ ျကြက္ဘဝပဲ ေနပါကြာ၊ မင္းနဲ ့ပိုသင့္ေတာ္ ပါတယ္" တဲ့။

ဒီပံုျပင္ထဲကလိုမ်ိဳး လူလည္း ကံေကာင္းလို ့ အျပင္ပန္း ဘဝ ေျပာင္းလဲသြားရင္ေတာင္ နွလံုးသားထဲက အေျကာက္တရား မေျပာင္းလဲနိုင္ရင္ အခက္အခဲ ေတြကိုပဲ အာရံုစိုက္ မိလိမ့္မယ္၊ အခြင့္အလမ္းကို အာရံုစိုက္ မိမွာ မဟုတ္ဘူး။

ဘဝတစ္ခုကို ေျပာင္းပစ္ေတာ့မယ္ ဆံုးျဖတ္ရင္ စိတ္ထဲက အရင္ေျပာင္းဖို ့ ပိုအေရးျကီးတယ္။ အျပင္ဘက္မွာ အားနည္းေနလည္း အတြင္းထဲက ရဲရင့္တဲ့ နွလံုးသား ရိွရင္ ယွဥ္ျပိဳင္ နိုင္တယ္။

၁၉၇၆ မွာ စတိပ္ေဂ်ာ့နဲ ့ ေဝါ့ဇနိယက္ တို ့နွစ္ဦးေပါင္းျပီး အရင္းအနီွး ေဒၚလာ ၁၇၅၀ ေလာက္နဲ ့ Apple ကုမၸဏီကို တည္ေထာင္တယ္။ အိုင္ဘီအမ္ (IBM)ကို ယွဥ္ျပိဳင္ဖို ့ ဆံုးျဖတ္တယ္။ အိုင္ဘီအမ္ဆိုတာ ၁၉၁၁ ထဲက တည္ေထာင္ခဲ့ျပီး အဲခ်ိန္တုန္းက အင္အားအျကီးဆံုး နည္းပညာနဲ့ ကြန္ျပဴတာ ကုမၸဏီ။ ေခါင္းမာျပီး ရဲရင့္တဲ့ စတိပ္ေဂ်ာ့နဲ ့ ကြန္ျပဴတာ ပါရမီရွင္ ေဝါ့ဇနိယက္ တို ့ နွစ္ဦးဟာ နည္းပါးလွတဲ့ ကနဦး အရင္းအနီွးနဲ ့ ဘီလူးျကီး IBM ကို ေနာက္ေကာက္ခ် အနုိင္ယူခဲ့ပါတယ္။ စတိပ္ေဂ်ာ့ဟာ Apple ကို ဒီေန ့ ကမာၻတန္ဖိုး အျကီးဆံုး ကုမၸဏီတစ္ခု ျဖစ္ေအာင္ စြမ္းေဆာင္ခဲ့တာ ထက္ျမက္တဲ့ ဥာဏ္ပညာ တစ္ခု တည္းေျကာင့္ မဟုတ္ဘဲ သတိၱရိွတဲ့၊ အရံႈးမေပးတဲ့ နွလံုးသား ေျကာင့္လည္း ပါပါတယ္။

ေက်ာ္ထင္ေနာ္ရထာ ဟာ ေနာင္ရိုးတိုက္ပြဲမွာ သူထက္ အင္အား ၁၀ ဆ ျကီးတဲ့ ရန္သူနဲ ့ ရင္ဆိုင္ရေပမယ့္ နွလံုးသားက အေျကာက္တရား မရိွဘူး။ အေရးနိမ့္ရင္ ျပန္ေျပးရမယ့္ ေဖာင္ေတြပါ ဖ်က္ဆီးပစ္တယ္။ “စစ္တို ့၏ သေဘာမွာ အင္အားနည္းသည္၊ မ်ားသည္ အဓိက မဟုတ္၊ လုပ္ရည္ ျကံရည္နဲ ့ရဲစြမ္း သတိၱသာ အဓိက” လို ့ တပ္ထြက္ မိန္ ့ခြန္း ေျပာတယ္။ စစ္ေျကာင္း သံုးေျကာင္းနဲ ့ သူကပဲ ဦးေအာင္ စတိုက္ျပီး အနိုင္ယူ ခဲ့တယ္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုျကည္ဟာ ေမ်ွာ္လင့္ခ်က္ မရိွတဲ့ အခ်ိန္မွာေတာင္ စစ္အာဏာရွင္ေတြကို အရႈံးမေပးခဲ့တာလည္း နွလံုးသားက သတိၱ ရိွလို ့ပါပဲ။ ရဲရင့္တဲ့ နွလံုးသားကို လက္နက္ အျပည့္အစံု တပ္ဆင္ထားတဲ့၊ လူဦးေရ သိန္းဂဏန္း ရိွတဲ့ အဖြဲ ့အစည္းက အနိုင္မယူ နိုင္ခဲ့ဘူး။

နွစ္ေပါင္း ၅၀ နီးပါး ဘီးတပ္ကုလားထိုင္ေပၚ အျပီးေရာက္သြားတဲ့ ရူပေဗဒ ပညာရွင္ စတီဖင္ ေဟာ့ကင္းရဲ ့ နွလံုးသား ကလည္း ရဲရင့္တယ္။ သာမန္လူ ေတြေတာင္ မေက်ာ္ျဖတ္နိုင္တဲ့ ပညာရပ္ ဆိုင္ရာ အကန္ ့အသတ္ေတြကို က်ိဳးပ်က္ေနတဲ့ ခႏၶာကိုယ္ျကီးနဲ ့ သူ ေက်ာ္ျဖတ္ခဲ့တာ အံ့ခ်ီးဖြယ္ရာပါပဲ။

ဒီလိုေျပာလို ့ ေရွ ့ေနာက္ခ်ိန္ဆတဲ့ ဥာဏ္ပညာ မပါဘဲ ဇြတ္တိုးလုပ္ပါ၊ ေအာင္ျမင္လိမ့္မယ္လို ့ မဆိုလိုပါဘူး။ ဥာဏ္ပညာဟာ ေအာင္ျမင္ဖို ့ အေရးအျကီးဆံုး အခ်က္ထဲမွာ ပါပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ခ်ီတံုခ်တံု ျဖစ္ေနတဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြ ခ်ဖို ့၊ နယ္ပယ္သစ္ တစ္ခုကို ဝင္ဖို ့ အခက္ဆံုး ျဖစ္ေနတဲ့ ပထမ ေျခလွမ္း စလွမ္းဖို ့ေတာ့ လံုေလာက္တဲ့ သတိၱရိွမွ ရမယ္။

အခက္အခဲေတြ က်ိန္းေသေတြ ့ရမယ့္ ေလာကကို ရင္ဆိုင္ဖို ့အတြက္ နွလံုးသားက ရဲရင့္ဖို ့ လိုတယ္။ ေျကာက္တတ္တဲ့ ျကြက္ နွလံုးသားနဲ ့ေတာ့ ဘယ္ေနရာမွ အဆင္မေျပပါဘူး။

Photo from Google

to PhyoKoKoAung