สถานีวิจัยสัตว์ป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่

สถานีวิจัยสัตว์ป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ มีภาระกิจติดตั้งกล้องดักถ่ายเพื่อติดตามสถานภาพประชากรเสือโคร่งในกลุ่มป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ ซึ่งเป็นแผนปฏิบัติงานประจำปีของสถานีวิจัย ฯ

ในช่วงวันที่ 14-16 พ.ค. 69 มีแผนเข้าติดตั้งกล้องในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าดงใหญ่ จังหวัดบุรีรัมย์ โดยแบ่งเป็นสามทีมสำรวจย่อย มีเส้นทางละเลิงบนเป็นหนึ่งในพื้นที่ติดตั้งกล้องโดยเป็นการปฏิบัติงานร่วมกันระหว่างสถานีวิจัยฯ กับเจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าดงใหญ่

เวลาประมาณ 14.00 น.ของวันที่ 14 พ.ค.69 ก่อนถึงจุดตั้งกล้องจุดสุดท้าย 800 เมตร ทีมละเลิงบนพบกระทิงโทนบนเส้นทางเดินในระยะกระชั้นชิด หนึ่งในทีมได้ตะโกนเเจ้งเตือน ในเสี้ยววินาทีกับกระทิงวิ่งเข้ามาหาทีมสำรวจ ทุกคนได้กระโจนหลบและหมอบลงกับพื้นดินแต่ก็ยากที่จะพ้นทิศทางการวิ่งของกระทิง ทำให้นายปกรณ์ คำสุดแสง ผู้ช่วยนักวิจัยสถานีวิจัยสัตว์ป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ ถูกกระทิงเหยียบบริเวณลำตัวและได้รับบาดเจ็บ ตามที่ปรากฏเป็นข่าว

จึงมีการสนธิกำลังเพื่อเข้าช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ โดยเจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าดงใหญ่, เจ้าหน้าที่จากส่วนอนุรักษ์และป้องกันทรัพยากร สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 7 (นครราชสีมา), เจ้าหน้าที่ชุดกู้ภัยอุทยานแห่งชาติตาพระยา และทีมกู้ภัยโนนดินแดง บุรีรัมย์ โดยได้รับการสนับสนุนจากกลุ่มมอเตอร์ไซร์วิบากเอ็นดูโร่ในการขนส่งทีมช่วยเหลือให้เข้าใกล้ถึงจุดผู้บาดเจ็บมากที่สุด และเดินเท้าเข้าไปช่วยเหลือ

เมื่อทีมช่วยเหลือถึงจุดเกิดเหตุ และทำการปฐมพยาบาลผู้ได้รับบาดเจ็บเเล้ว จึงเคลื่อนย้ายไปยังจุดนัดพบซึ่งเป็นสนาม ฮ. ชั่วคราว ที่อยู่ห่างออกไปประมาณ 2.7 กิโลเมตร เพื่อรอเฮลิคอปเตอร์กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมไปรับผู้บาดเจ็บตามเวลานัดหมายและส่งต่อไปยังโรงพยาบาลโนนดินแดง อำเภอโนนดินแดง จังหวัดบุรีรัมย์ มีการตรวจเช็คร่างกายและส่งต่อไปยังโรงพยาบาลบุรีรัมย์ เพื่อทำการรักษาต่อไป

ณ เวลานี้ ผู้บาดเจ็บอยู่ในอาการปลอดภัย และอยู่ในการดูแลของแพทย์ผู้เชี่ยวชาญโรงพยาบาลบุรีรัมย์ ทั้งนี้สถานีฯ ขอขอบคุณ ผู้บริหารกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม, สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 7 (นครราชสีมา), หัวหน้าและเจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าดงใหญ่, หัวหน้าและเจ้าหน้าที่อุทยานแห่งชาติตาพระยา, สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ (สพฉ.), สมาคมกู้ภัยโนนดินแดง, โรงเรียนร่มเกล้า บุรีรัมย์, หน่วยพิทักษ์ทรัพยากรป่าไม้และสัตว์ป่าเขาภูหลวง, กลุ่มมอเตอร์ไซค์วิบาก "เอ็นดูโร่โนนดินแดง", โรงพยาบาลโนนดินแดง, ศูนย์รับแจ้งเหตุและสั่งการฉุกเฉินทางการแพทย์ โรงพยาบาลบุรีรัมย์ , โรงพยาบาลบุรีรัมย์, สมาคมอนุรักษ์สัตว์ป่า (WCS) ประเทศไทย
ที่ให้ความช่วยเหลือในครั้งนี้ .... ขอขอบพระคุณเป็นอย่างสูงมา ณ ที่นี้

"เรายังคงมุ่งมั่นทำงานตามภารกิจต่อไปอย่างไม่ย่อท้อ"

อัปเดต บะลาโกล

ผลการเก็บกล้องเพื่อการสำรวจประชากรเสือโคร่งรายปีกลุ่มป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ ในพื้นที่บางส่วน มีภาพ“บะลาโกล” ที่หลายคนถามไถ่มา

จุดที่บันทึกภาพได้นั้นอยู่นอกอาณาเขตที่บะลาโกลจับจองไว้หากิน ซึ่งหมายความว่าในพื้นที่ป่านั้นมีการเปลี่ยนแปลง “เจ้าถิ่น” จึงทำให้บะลาโกลได้โอกาสรุกคืบ หรือ ขยับพื้นที่หากิน หรืออาจแค่ไปสอดส่องดูลาดเลา

ทั้งนี้คงต้องรอข้อมูลภาพอีกบางส่วนจากจุดตั้งกล้องที่ยังคงค้างอยู่ในป่า เมื่อได้มาแล้ว แอดจะมาอัปเดตให้ทราบ ตอนนี้ก็ชื่นชมไข่เต็มใบที่บะลาโกลตั้งใจโชว์ให้หายคิดถึงกันไปพลางก่อน

#บะลาโกล
#ดงพญาเย็นเขาใหญ่

วัฏจักรเสือป่า

TLT-119M เป็นเสือโคร่งตัวผู้ที่มีประวัติในฐานข้อมูลการติดตามประชากรเสือโคร่งดงพญาเย็น-เขาใหญ่ ตั้งแต่ปี 2562 โดยบันทึกภาพได้ในพื้นที่อุทยานแห่งชาติทับลานและอุทยานแห่งชาติปางสีดา

เมื่อเมษายน ปีที่แล้วได้ชื่อ “ศรีโกสา” หลังจากถูกใส่ปลอกคอดาวเทียมเพื่อศึกษาขนาดพื้นที่หากินและนิเวศวิทยา

ข้อมูลการเคลื่อนที่จากปลอกคอได้แสดงให้เห็นว่าเสือโคร่งศรีโกสา มีขนาดพื้นที่หากินกว้างมากครอบคลุมบางส่วนพื้นที่อุทยานแห่งชาติทับลานและบางส่วนของปางสีดา โดยมีตัวเมียในความดูแล 2 ตัว

ผลผลิตที่เป็นเชื้อสายของมันที่รู้แน่ชัดคือ ลูกสามตัวที่เกิดกับแม่ทับลาน (TLT-106F) ซึ่งได้เดินอวดโฉมท้องตึงเมื่อช่วงที่ผ่านมา

เมษายนปีนี้ การเข้าติดตามพ้อยท์ล่าสุดของศรีโกสา ทีมวิจัยสถานีวิจัยดงพญาเย็น-เขาใหญ่ ได้พบกับโครงกระดูกที่ยังคงมีปลอกคอสวมอยู่ในช่วงลำคอ ในขณะเดียวกันได้ตรวจสอบพื้นที่ข้างเคียงอย่างละเอียดไม่พบปัจจัยคุกคามที่อาจเป็นสาเหตุให้เสียชีวิต แต่ได้พบเกล็ดลิ่นในบริเวณนั้น จึงคาดว่า ลิ่นอาจเป็นอาหารมื้อสุดท้ายของศรีโกสา

ข้อมูลจากกล้องดักถ่ายภาพเมื่อเดือนมกราคมที่ผ่านมาได้แสดงให้เห็นว่า ศรีโกสานั้น มีขาซ้ายที่บวมตรงข้อศอกจึงเดินลงน้ำหนักได้เพียงสามขา

การจากไปของศรีโกสาครั้งนี้เป็นวัฏจักรตามธรรมชาติของเสือโคร่งป่าที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ที่มีการแก่งแย่งพื้นที่กันค่อนข้างสูง แต่อย่างน้อยมันก็ได้มีเชื้อสายสืบต่อพันธุกรรม และได้จากไปอย่าสงบด้วยตัวของมันเอง

#ดงพญาเย็นเขาใหญ่
#วัฏจักรเสือป่า
#เสือโคร่ง

เปิด ไทม์ไลน์ เพียรพร

10 เม.ย.68 ชื่อ “เพียรพร” ถูกเปิดตัวให้ชาวเสือรู้จักและลุ้นให้เป็นคู่ครองของบะลาโกล

23 พ.ค.68 ใช้ชีวิตอยู่ในพื้นที่ของแม่ แต่ล่าหากินเอง “กวางป่า” ตัวผู้เต็มวัย ทำให้รู้ว่าฝีมือการล่าของเสือสาวนั้นไม่ธรรมดา

8 ก.ย.68 เดินทางไกลออกจากบ้านแม่มุ่งหน้าตะวันตกเฉียงใต้สู่พื้นที่ อช.ปางสีดา
10 ก.ย.68 ตบวัวปศุสัตว์แต่ไม่มีโอกาสได้กิน
11-14 ก.ย.68 อยู่ภายใต้การเฝ้าระวังของทีม เจ้าหน้าที่สถานีวิจัยฯและอช.ปางสีดา
15 ก.ย. 68 โชว์ศักยภาพล่านอกพื้นที่แม่ครั้งแรกด้วย “เลียงผา” โตเต็มวัย

8 ต.ค.68 มีการชี้แจง สร้างความเข้าใจเกี่ยวกับพฤติกรรมเสือโคร่งวัยรุ่นให้กับชุมชน ราษฎรที่มีปศุสัตว์ริมขอบอ่างเก็บน้ำพระปรง เพื่อเพิ่มโอกาสในการอยู่รอดให้กับวัยรุ่น เพียรพร

ก.พ.68 สามารถล่า เลียงผา ในพื้นที่หากินของตนเองขนาด 191.14 ตร.กม. ซึ่งอยู่ในพื้นที่อช.ปางสีดา

ข้อมูลการเคลื่อนที่จากปลอกเพียรพรในช่วง ก.ย.68- ปัจจุบัน แสดงให้เห็นการใช้ชีวิตที่ออกห่างและตัดขาดจากพื้นที่แม่อย่างชัดเจน ชี้ให้เห็นว่ามันได้เลือกพื้นที่บริเวณนั้นเพื่อเป็นพื้นที่หากินของตัวเอง

ขนาดของพื้นที่หากินที่เลือกเองนั้นมีขนาดกว้างกว่าขนาดพื้นที่หากินของเสือโคร่งเพศเมียที่ห้วยขาแข้งกว่าสองเท่าซึ่งชี้ให้เห็นถึง “ปริมาณเหยื่อ” ที่แตกต่างกัน แต่ขนาดที่ต่างจากการใช้พื้นที่ตอนอยู่กับแม่ นั้นอาจมีปัจจัยเกี่ยวข้องหลายประการ คงต้องมีการศึกษาหาคำตอบกันต่อไป

การตั้งถิ่นฐานได้ของเสือสาว“เพียรพร” ครั้งนี้นอกจากชี้ให้เห็นเรื่องการกระจายตัวของประชากรเสือโคร่งในกลุ่มป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่แล้ว ยังเป็นสิ่งยืนยันถึงความสำเร็จระดับหนึ่งของการอนุรักษ์เสือโคร่งในกลุ่มป่านี้ หากอนาคต เพียรพร สามารถขยายพันธุ์ได้ในพื้นที่ คงเป็นความสำเร็จของการดูแลเสือโคร่งที่สมบูรณ์แบบและสามารถใช้เป็นต้นแบบสำหรับพื้นที่อื่นๆต่อไป

#ดงพญาเย็นเขาใหญ่

#นิเวศวิทยาเสือโคร่ง

เรียก (พ่อ)บะลาโกล ได้หรือยัง?

ช่วงนี้ สถานีวิจัยสัตว์ป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ เริ่มทะยอยเก็บกล้องดักถ่ายติดตามประชากรเสือโคร่ง ที่ติดตั้งในพื้นที่อุทยานแห่งชาติทับลาน

เสือโคร่งเพศเมียที่มีราวนมเหมือนแม่เสือลูกอ่อน เป็นข้อมูลภาพที่ได้จากกล้องบางจุดที่ตั้งไว้ในส่วนหนึ่งของพื้นที่หากินบะลาโกล ทำให้ลุ้นปนสงสัย ว่าเสือหน้าไหนคือพ่อ?

ข้อมูลพื้นที่ครอบครองหากินของบะลาโกลนั้นรู้ได้จากพิกัดการเคลื่อนผ่านจากปลอกคอที่เคยใส่ไว้เมื่อครั้งย้ายถิ่น ทำให้ระบุได้ว่าพื้นที่นั้นตรงที่ได้ภาพเสือโคร่งแม่ลูกอ่อนเป็นพื้นที่ครอบครองหากินของบะลาโกล

เมื่อตรวจสอบข้อมูลภาพเพิ่มเติมจากกล้องจุดนั้นนอกจากเสือโคร่งแม่ลูกอ่อนแล้วก็ไม่มีเสือโคร่งตัวผู้อื่นใดผ่านมาให้ถูกบันทึกภาพ รวมถึงตัวบะลาโกลเองด้วย

แอดมินคิดเองแบบตรรกเชิงวิทยาศาสตร์ผสมกับความลำเอียงเข้าข้างบะลาโกล ทำให้คาดว่าโอกาสที่ บะลาโกล จะเป็นคู่ของเสือแม่ลูกอ่อน ตัวนั้นมีความเป็นไปได้สูงมาก จึงมาชวนแม่ๆและเอฟซีของ บะลาโกลร่วมลุ้นไปด้วยกันว่าถึงเวลาเรียก “พ่อโกล” ได้หรือยัง?

หลังจากได้ข้อมูลจากกล้องจากทุกจุดในพื้นที่หากินของบะลาโกล ปริศนาครั้งนี้คงจะคลี่คลายว่า แท้จริงแล้วหน้าบะลาโกล หรือหน้าไหน กันแน่ ที่สามารถเป็นพ่อเสือได้

#ดงพญาเย็นเขาใหญ่
#ติดตามประชากรเสือโคร่ง
#บะลาโกล

มาดูกัน แม่ทับลานคาบตัวอะไร?

ภาพจากกล้องดักถ่ายของสมาคมอนุรักษ์สัตว์ป่า (WCS) ประเทศไทย ที่บันทึกขณะเวลา 00:50:42 ของวันที่ 8 ม.ค. 69 เป็นเสือโคร่ง ที่คาบสัตว์ชนิดหนึ่งไว้ในปาก แต่ไม่อาจระบุชนิดได้เนื่องจากเป็นภาพช่วงกลางคืนที่กล้องบันทึกเป็นภาพนิ่งขาวดำที่ขาดความคมชัด แต่รู้แน่ว่าเสือโคร่งนั้นคือ TLT-106F ที่ตั้งท้อง

จากภาพนั้น บางคนคิดว่าสัตว์ในปากคือ ลูกเสือที่แม่กำลังคาบเพื่อย้ายรัง แต่อีกคนก็ประหลาดใจกับรูปร่างสัตว์นั้นว่าไม่คล้ายลูกเสือ อีกทั้งตัวแม่เสือก็ไม่เห็นเต้านมที่ชัดเจน จึงจำเป็นต้องรอข้อมูลจากกล้องตัวอื่นที่สถานีวิจัยสัตว์ป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ ตั้งเพื่อการติดตามประชากรเสือโคร่งในทับลาน

เมื่อสถานีฯเก็บการ์ดกล้องมาจึงได้เห็นคลิปที่มีความคมชัดมากขึ้น ทำให้เห็นได้ว่าสัตว์ในปากของแม่ทับลาน (TLT-106F) ไม่ใช่ลูกเสือแน่นอน แต่มันคือตัวอะไร? ลองทายกันดู ใครไม่รู้ก็แอบดูคำตอบเพื่อนได้ ไม่มีรางวัล แค่วัดความสนใจ เท่านั้นเอง
………….
พฤติกรรมการคาบเหยื่อที่มักเป็นสัตว์ขนาดเล็กกลับไปให้ลูกที่รังนั้นมักเกิดขึ้นเมื่อลูกเสือโคร่งมีอายุราวสองเดือนซึ่งมีฟันที่สามารถกัดเคี้ยวเนื้อได้และร่างกายต้องการสารอาหารเพิ่มเติม

เคยมีกล้องดักถ่ายสามารถบันทึกเสือโคร่งคาบสัตว์ขนาดเล็ก เช่น ลิ่น เม่น แต่ยังไม่เคยระบุได้ว่าเป็นการคาบกลับไปที่รังเพื่อให้ลูกได้ฝึกหัดกัด กิน เนื้อ

มีเพียงคลิปนี้ ที่สามารถยืนยันได้ว่าแม่ทับลานคาบเหยื่อไปให้ลูกได้ลิ้มรสและอิ่มจนพุงตึงตามคลิปที่ได้เห็น ถึงแม้ว่าทางทีมวิจัยเสือป่าตะวันตกเคยมีข้อมูลว่าแม่เสือฝั่งโน้นคาบหมูหริ่งเป็นๆมาให้ลูกฝึกตบเล่น แต่ก็ไร้ภาพประกอบ จึงต้องขอบอกว่า คลิปนี้เป็นคลิปแรกและของจริงเสียด้วย🤭

#ดงพญาเย็นเขาใหญ่
#อุทยานแห่งชาติทับลาน