Aksaray Gökçe Köyü (Mamasın)

rak kalıyor. Gökçe köyü eski adı ile mamasın Aksaray’ın en eski yerleşim yerlerinden biridir. Geçmişi M.Ö önceki yıllara dayanır. 1077 yılında kurulan Türkiye Selçuklu Devletine kadar Bizanslıların yerleşim yeridir. Daha sonra Türklerin Anadolu ya yerleşmesi ile Türkleşmiştir. Selçuklu devletinin yıkılması sonucunda Karamanoğulları beyliğine dahil olmuştur. Osmanlı devletinin kurulması ile Osmanlı topraklarına katılmıştır. Hasandağı ile Ekecikdağı arasındaki arazinin taşları ve kayaları kolayca kazıldığı ve işlendiği için ilk insanlar buralarda yer altı barınak, sığınak, kervansaray, kale, mabed, medfen ve oturacak yerler yapmışlar bu sahayı bir köstebek yuvası gibi delik deşik etmişlerdir. Burada yer altı sığınak barınak ve tapınakların çok enteresan olanları vardır. Gökçe köyünde Hıristiyanlık devrinin çok kıymetli ve eşsiz yadigarları vardır. Bunların hepsi de yeraltlarında büyük kaya kütlelerinin içlerindedirler. O kadar çok barınak, sığınak ve tapınak vardır ki saymakla bitmez. Köyün batı tarafında yer altı şehri şeklinde adlandırılan mağaralar tarihin en büyük yadigarıdır. Buraları görüp gezenlerden öğrendiğimize göre yer altı şehirlerinde sıçan yolları, dehlizler, odalar, salonlar, askeri kışlalar, suya açılan kuyu yolları, sığınakları kapayan eskilerin tırhaz dedikleri büyük değirmen ve bezir çıkarma taşlarına benzeyen ortaları delik yuvarlak taşlar vardır. Bir savaş esnasında halk sığınak ve barınaklara girdikten sonra bu taşlar ile kapılar kapatılır ve buraya kadar ilerleyen düşmanlar tırhazlarda ki deliklerden süngü ve kargılarla öldürürlerdi. Köyün kuzey doğusunda Viranşehir denilen ve harabeleri hala görülen yer altı dehlizlerinden başka yer üstü haçlı bina enkazı Müslüman kabristanı bulunan bir yerdir. Selçukluların tarzında mezar taşları sandukaları ve yazılı başka bir kabir taşları vardı. Ama köy halkı bu alanı taş ocağı halinde kullanmışlar ve büyük bölümü yok olmuştur. Ayrıca köyün batısında baraj setinin kuzeydoğusunda dereye 500 m. mesafede “Ab-ı Zayid’’ (fazla su anlamına gelir) denilen eski bir köyün harabesi vardır.

1961 yılında mamasın barajında su tutulması ile köyün kaderinde kırılma noktası oluşmuştur. Köyün verimli ve sulak toprakları barajın altında kaldığı için hem arazisi azalmış hem de verimli toprakları kalmadığı için çiftçilik büyük bir yara almıştır. Bu sebeple köy halkının büyük bir bölümü başka memleketlere taşınmıştır. COĞRAFİ ve TOPOGRAFİK DURUMU:

Aksaray-Nevşehir karayolunun 23. Doğusunda saratlı kasabası, güneydoğusunda çatalsu köyü güneyinde mamasın barajı güneybatısnda gücünkaya köyü batısında genç Osman köyü kuzeybatısında Ağzıkarahan köyü ve kuzeyinde yalnız ceviz köyü ile sınırdır. Köyün kurulduğu yerin zemin yapısı volkanik tüf dediğimiz kayalardan oluşmuştur. Aksaray ve çevre illerin en iyi yapı taşları ve salon döşemelerin de kullanılan taşlar buradan taşkesti yöntemi ile çıkarılmıştır. Bu taşın en büyük özelliği işlenmesi sırasında oldukça yumuşaktır. Hava ile temas ettiği andan itibaren sertleşmeye ve katılaşmaya başlar. Aksaray da Ulucami, Ağzıkarahan, Sultanhanı, zincirli medresesi gibi tarihi yapıların taşları buralardan götürülmüştür. Köyün iklimi içanadolunun tipik iklimi olan karasal iklimdir. Yazları sıcak ve kurak kışları ise soğuk ve kar yağışlıdır. EKONOMİK DURUM:

Toprağı genelde kumsal olduğu için çok iyi ve kaliteli üzümü, az miktarda sebze ve meyve yetişir. Patates, fasulye, nohut ve mercimeği meşhurdur. Özellikle nohut ve mercimeği çok kaliteli olup kolay pişer. Genelde köyün arazisi kıraç dediğimiz toprakları verimli fakat sulama imkanı olmadığı için istenilen düzeyde gelişmemiştir. Son zamanlarda gündemde olan ‘yeşil hat’ projesi kapsamında topraklarının sulama yaparak hem ürün seviyesini hem de ürün kalitesinin artacağı yönünde bir beklenti vardır.
Önceden hayvancılık alanında adından söz ettiren köy halkı son zamanlarda yağış azalması sebebine bağlı olarak otlak ve mezraların azalması ve hayvanlarına yetmemesi sonucunda hayvancılık bitme noktasına gelmiştir. Köy halkının büyük bir bölümü başka memleketlerde çalışmaya gider. Bunların başında sondajcılık olarak bilinen zemin etüdü, baraj sondajı, yol sondajı gelir. KÜLTÜR SANAT ve ETNOLOJİK DURUM:

Köyün eski evleri tamamen taşlardan yapılmıştır. Mimarinin en güzel örneklerinden olan taş kemeri şeklinde yapılan evler günümüzde yerini betonarme dediğimiz tuğladan yapılan evlere bırakmıştır. 2007 tuik verilerine göre köy nüfusu 669 olup bunun 341 i erkek 328 i kadındır. Düğünler genellikle görücü usulü ile yapılıp Perşembe günü öğle namazında sonra dualar eşliğinde bayrak asılarak başlar ve Pazar günü öğleden önce gelinin erkek evine getirilmesi ile sona erer. Düğünlerde köyümüzün mahalli sanatçılarında olan Şükrü ÜLGEN ve oğlu Emre ÜLGEN’in şarkılar türküler söylemesi ile devam eder. İnsanların birbirine olan yakınlığı sıcaklığı ve aralarında ki dayanışmayı göstermesi açısından her düğünde köye özel olan ‘ağır üç ayak’ diye bilinen halay çekilir. Köydeki iş alanlarının azalması sebebi ile yeni yetişen gençlerde ‘okuyup büyük adam olma’ amacı ile okumaya karşı çok büyük bir ilgi vardır. Ayrıca Anadolu halkının genel karakteristik özelliği olan misafirperverlik, hayırseverlik ve yardımseverlik özellikleri yanı sıra insanlarının içten, cana yakın oldukları göze çarpan en büyük özelliklerindendir. YEMEKLERİ:

Köyün kendine özel olan çok sayıda yemeği vardır. Bunların başında yahni, aside, herse, sulu yumurta, höşmerim, cilbir, pancarlı mercimek, gerdan, sütlü çorba, havuç yemeği olarak sıralayabiliriz. ULAŞIM:

Aksaray-Nevşehir karayolunun 23. km sinde bulunan köyün şehir merkezine ulaşımını sağlayan 2 adet otobüsü be 1 adet de öğretmen servis aracı bulunmaktadır.