19/10/2026
"Veni, vi-di, fugi"
GELDİM GÖRDÜM KAÇTIM
Zile çalışmalarına başlamadan önce bu yöre ile ilgili yayınları gözden geçirdim ve bu arada ilginç bir anlatıya rastladım. I. Dünya Savaşı'ndan önceki yıllarda Anadolu'yu gezen bir İngiliz arkeoloğu Zile şehrini görmek ister.
Bilindiği gibi bu kasaba yakınında MÖ 47 yılında Caesar, Pontus Kralı II. Pharnekes'i yenmiş ve buradan Roma Senatosuna ünlü mesajını göndermişti: "Veni, vidi, vici" (Geldim süreyle gördüm, yendim).
Savaş alanında araştırma yapmak isteyen İngiliz ilim adamı geceyi ilçenin bir hanında geçirir.
Fakat sivrisinek, tahtakurusu gibi çeşitli haşerata alışık olmayan üstelik yaşlı olan yabancı arkeolog, bütün gece uyuyamaz, aşırı yorgunluktan ertesi gün savaş alanını göremeden ayrılır,
Ancak gitmeden önce hanın duvarı üzerine küçük bir kitabe yazmaktan da kendini alamaz: "Veni, vi-di, fugi" yani "Geldim, gördüm, kaçtım"
(Franz Cumont ve Eugène Cumont, Studia Pontika II, Voyage d'explanation archéologique dans le Pont, s. 188, Bruxelles 1906).
Bir Arkeoloğun Anıları, s.76, Ekrem Akurgal, Kronik Kronik Kitap
https://kronikkitap.com/kitap/bir-arkeologun-anilari/