Trung tâm Truyền thông - Giáo dục sức khoẻ Trung ương, Bộ Y tế

Cập nhật tình hình dịch bệnh Ebola do chủng Bundibugyo
tại Cộng hòa Dân chủ Công Gô và Uganda 👇

ĐỪNG ĐỂ LÀN KHÓI ẢO THIÊU RỤI TƯƠNG LAI THẬT - Nói không với thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng.

Infographic do Trung tâm Truyền thông - GDSK Trung ương sản xuất.

TĂNG CƯỜNG GIÁM SÁT, KIỂM SOÁT NGUY CƠ DỊCH BỆNH EBOLA XÂM NHẬP VÀO VIỆT NAM

Trong bối cảnh dịch Ebola tiếp tục diễn biến phức tạp tại một số quốc gia châu Phi, Bộ Y tế Việt Nam đang tăng cường giám sát tại cửa khẩu, bệnh viện và chủ động chuẩn bị năng lực xét nghiệm, điều trị để sẵn sàng ứng phó với nguy cơ dịch xâm nhập. Ngày 24/5, trao đổi với phóng viên Trung tâm Truyền thông - GDSK Trung ương, ông Võ Hải Sơn, Phó cục trưởng Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) cho biết, khả năng Ebola xâm nhập vào Việt Nam hiện ở mức thấp, song không được chủ quan, nhất là với những người đi và đến từ vùng dịch.

Phóng viên: Thưa ông, trong bối cảnh dịch bệnh do virus Ebola tiếp tục diễn biến phức tạp tại một số quốc gia trên thế giới, ông có thể khái quát tình hình dịch bệnh hiện nay?
Ông Võ Hải Sơn: Theo thông tin từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), đến ngày 22-5, tại Cộng hòa dân chủ Congo, tổng số ca mắc là khoảng 750 ca và 177 ca đã tử vong. Uganda ghi nhận 2 ca mắc có nguồn gốc lây nhiễm từ Congo trở về Uganda. Có thể nói, đây là một đợt dịch rất nguy hiểm, bệnh này có tỷ lệ tử vong rất cao.
Trước tình hình đó, WHO đã công bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu, tuy nhiên điều đó không có nghĩa là dịch đã lan rộng ra toàn cầu. Chúng tôi thường xuyên làm việc với WHO để nắm bắt tình hình dịch bệnh Ebola. Có thể nói, đây là bệnh rất nguy hiểm. Chúng ta cần cảnh giác cao độ, tăng cường giám sát, kiểm soát nguy cơ dịch bệnh xâm nhập vào Việt Nam.

Phóng viên: Hiện nay, tại Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc Ebola. Vậy, ông đánh giá như thế nào về nguy cơ dịch bệnh xâm nhập vào nước ta?
Ông Võ Hải Sơn: Chiều ngày 22/5, chúng tôi đã có buổi làm việc với WHO, CDC Hoa Kỳ, các chuyên gia trong nước, các vụ, cục, bệnh viện và viện nghiên cứu để đánh giá nguy cơ dịch bệnh xâm nhập vào Việt Nam. Các chuyên gia đều cho rằng khả năng Ebola xâm nhập vào Việt Nam là rất thấp. Tuy nhiên, chúng ta không loại trừ khả năng sẽ có ca nhiễm bởi Việt Nam là quốc gia có hoạt động du lịch, giao thương quốc tế khá lớn. Có thể có người đi từ Congo sang quốc gia khác rồi mới nhập cảnh vào Việt Nam. Do đó, vẫn có nguy cơ xuất hiện ca bệnh xâm nhập, dù khả năng này rất thấp.
Chúng tôi luôn nâng cao cảnh giác, phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ Công an và lực lượng quản lý xuất, nhập cảnh để nắm bắt tình hình người nhập cảnh từ các quốc gia Châu Phi, từ đó theo dõi sức khỏe và đưa ra các khuyến cáo phù hợp. Đồng thời, Bộ Y tế đã thông tin trên các phương tiện truyền thông quốc gia nhằm nâng cao cảnh giác cho người dân, đặc biệt khuyến nghị những người đi và đến vùng có dịch cần thực hiện nghiêm các biện pháp phòng ngừa. Đây là bệnh lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ người mắc bệnh, cần có tiếp xúc gần mới có nguy cơ lây nhiễm. Vì vậy, nếu thực hiện tốt các biện pháp bảo hộ thì nguy cơ lây truyền là không cao. Chúng tôi luôn khuyến cáo người dân nâng cao cảnh giác.
Đối với Việt Nam, hiện nay, chúng tôi tăng cường hai biện pháp giám sát chính: Giám sát tại các khu vực cửa khẩu xuất, nhập cảnh và giám sát trong bệnh viện dựa trên các triệu chứng nghi ngờ. Ngoài ra, Bộ Y tế đã chỉ đạo Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh và Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương luôn sẵn sàng đáp ứng nhu cầu xét nghiệm, để trong trường hợp xuất hiện ca bệnh, có thể nhanh chóng xét nghiệm, chẩn đoán, phát hiện kịp thời.

Phóng viên: Bộ Y tế hiện đang triển khai những biện pháp cụ thể nào để ứng phó với nguy cơ dịch bệnh, thưa ông?
Ông Võ Hải Sơn: Bộ Y tế đã tổ chức nhiều cuộc họp với WHO, các chuyên gia, các Viện nghiên cứu và các bộ, ngành liên quan để đánh giá nguy cơ, cập nhật tình hình, xây dựng các báo cáo chuyên môn. Bộ Y tế đã rà soát lại các tài liệu, hướng dẫn chuyên môn được ban hành từ năm 2014 để cập nhật theo tình hình mới, cũng như các khuyến nghị mới từ WHO, từ đó có các biện pháp phù hợp với diễn biến thực tế.
Đặc biệt, chúng tôi khuyến cáo người dân cần theo dõi thông tin từ các nguồn chính thống của WHO và Bộ Y tế để hiểu đúng tình hình, không hoang mang, nhưng cũng tuyệt đối không chủ quan.
Ebola nguy hiểm, nhưng không lây lan dễ dàng như COVID-19.

Phóng viên: Người dân thường lo lắng trước các dịch bệnh nguy hiểm. Vậy, Bộ Y tế có khuyến cáo cụ thể nào dành cho cộng đồng không, thưa ông?
Ông Võ Hải Sơn: Hiện nay, khuyến cáo chủ yếu dành cho những người đi và đến vùng dịch, đặc biệt là các khu vực tại Congo. Chúng tôi đề nghị người dân nâng cao cảnh giác, thực hiện nghiêm các biện pháp phòng, chống dịch. Tại Congo có những tập quán văn hóa đặc thù, ví dụ như việc chạm tay vào người đã tử vong để tiễn biệt. Trong khi đó, virus Ebola có thể lây qua tiếp xúc với dịch tiết của người mắc bệnh hoặc người đã tử vong. Vì vậy, nguy cơ lây truyền trong các trường hợp tiếp xúc trực tiếp là rất cao. Do đó, người dân không nên hoang mang, nhưng cần hiểu đúng về đường lây truyền của bệnh, chủ động phòng ngừa bằng cách tránh tiếp xúc với dịch tiết của người nghi mắc bệnh.
Đối với nhân viên y tế, chúng tôi đã tăng cường các biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn trong bệnh viện, sẵn sàng ứng phó nếu có ca bệnh xâm nhập. Điều quan trọng là người dân cần hiểu rằng Ebola rất nguy hiểm, nhưng không lây lan dễ dàng như COVID-19. Đây là hai cơ chế lây truyền hoàn toàn khác nhau. Vì vậy, nếu thực hiện tốt các biện pháp phòng chống, thì hoàn toàn có thể kiểm soát nguy cơ dịch bệnh.

Phóng viên: Đối với người dân đi du lịch hoặc công tác tại các quốc gia có dịch, Bộ Y tế có khuyến cáo nào không?
Ông Võ Hải Sơn: Về cơ bản, người dân cần thực hiện các biện pháp phòng bệnh thông thường như đeo khẩu trang, giữ vệ sinh cá nhân, ăn uống sạch sẽ, rửa tay thường xuyên, đặc biệt trước khi ăn và sau khi trở về từ nơi công cộng. Những người có tiếp xúc gần hoặc trực tiếp với người nghi mắc bệnh, cần sử dụng đầy đủ phương tiện bảo hộ cá nhân theo hướng dẫn y tế. Ngoài ra, nếu sau khi trở về từ vùng dịch mà có các triệu chứng như sốt, mệt mỏi hoặc dấu hiệu bất thường về sức khỏe, thì cần đến ngay cơ sở y tế, khai báo rõ tiền sử đi lại để được theo dõi, xử lý kịp thời.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông.

WHO Việt Nam ghi nhận sự chủ động của Bộ Y tế trong công tác chuẩn bị sẵn sàng hệ thống và năng lực ứng phó với bệnh Ebola

Ngày 17 tháng 5 năm 2026, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố tình trạng y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế (PHEIC) đối với đợt bùng phát bệnh do vi rút Bundibugyo (BVD) tại Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC) và Uganda, phản ánh mức độ nguy cơ nghiêm trọng và cần có sự phối hợp ứng phó quốc tế. BVD là một chủng vi rút Ebola hiếm gặp hiện chưa có vắc xin hoặc thuốc, phương điều trị được cấp phép, khiến việc kiểm soát khó khăn hơn so với các đợt bùng phát do chủng Zaire trước đây.

Trước tình hình trên, trong những ngày qua, Bộ Y tế Việt Nam đã đẩy mạnh truyền thông nguy cơ nhằm cung cấp thông tin chính thống về tình hình dịch bệnh và các biện pháp phòng chống tới người dân. Trung tâm Truyền thông - Giáo dục sức khỏe Trung ương, Bộ Y tế đã thực hiện phỏng vấn Tiến sỹ Angela Pratt là Trưởng Đại diện Tổ chức Y tế Thế giới tại Việt Nam. Sau đây là nội dung cuộc phỏng vấn:

Phóng viên: Xin bà cung cấp thông tin cập nhật về tình hình Ebola trên toàn cầu, bao gồm nguy cơ xâm nhập vào Việt Nam?
Tiến sỹ Angela Pratt: Tính đến ngày 21/5, đã ghi nhận 85 ca bệnh xác định ở cả hai quốc gia, trong đó có hai ca tại Uganda, và mười ca tử vong xác đinh, bao gồm một ca ở Uganda; Tại CHDC Congo, ghi nhận 746 ca nghi mắc và 176 ca tử vong nghi do mắc bệnh (trong đó có cả nhân viên y tế). Quy mô thực sự của đợt bùng phát nhiều khả năng lớn hơn do việc phát hiện chậm trễ và các hoạt động điều tra dịch vẫn đang được tiến hành.
Hiện tại, WHO đánh giá nguy cơ lây lan của dịch bệnh ở mức độ rất cao ở cấp quốc gia (tại CHDC Congo và Uganda), ở mức cao ở khu vực châu Phi (do đã có các ca bệnh tại đô thị, mức độ di biến động dân cư, tình hình bất ổn và những hạn chế của hệ thống y tế) và ở mức thấp đối với toàn cầu, bao gồm cả Việt Nam; và dịch bệnh không phải là một tình trạng khẩn cấp đại dịch.

Phóng viên: Thưa bà, những biện pháp phòng ngừa nào đang được triển khai và WHO đang hỗ trợ Việt Nam trong công tác chuẩn bị và ứng phó như thế nào?
Tiến sỹ Angela Pratt: Các trọng tâm ứng phó của WHO và các đối tác bao gồm: khẩn trương tăng cường giám sát và phát hiện sớm ca bệnh, truy vết, phòng ngừa và kiểm soát nhiễm khuẩn (IPC); mở rộng năng lực cách ly/ điều trị và tăng cường sự tham gia của cộng đồng; tăng cường chuẩn bị và phối hợp xuyên biên giới giữa các quốc gia bị ảnh hưởng và các đối tác.
Tại Việt Nam, Văn phòng WHO đang hỗ trợ Bộ Y tế thông qua:
- Cung cấp thông tin cập nhật về tình hình dịch bệnh và tư vấn về các hoạt động chuẩn bị, sẵn sàng và ứng phó, bao gồm cung cấp các hướng dẫn kỹ thuật cập nhật nhất của WHO về giám sát, truy vết, xét nghiệm, quản lý lâm sàng, phòng ngừa và kiểm soát nhiễm khuẩn, truyền thông nguy cơ và huy động cộng đồng, đi lại và cửa khẩu, và các biện pháp ứng phó y tế.
- Nhấn mạnh các biện pháp được WHO khuyến nghị đối với các Quốc gia Thành viên khác dựa trên các khuyến nghị tạm thời từ Ủy ban Khẩn cấp, đặc biệt là KHÔNG áp dụng các hạn chế về đi lại và thương mại.
- Phối hợp với Bộ Y tế để rà soát và cập nhật (nếu cần) toàn bộ các hướng dẫn kỹ thuật về bệnh do vi rút Ebola đã được xây dựng từ năm 2014.
- Hỗ trợ thực hiện đánh giá nguy cơ nhanh (Rapid Risk Assessment – RRA) cho Việt Nam nhằm định hướng các hành động chuẩn bị và ứng phó (thứ Sáu, ngày 22 tháng 5) - mặc dù WHO hiện đánh giá nguy cơ lây lan toàn cầu, bao gồm vào Việt Nam, là thấp, việc thực hiện đánh giá nguy cơ nhanh trong nước với sự tham gia của các bên liên quan sẽ giúp đưa ra các biện pháp phòng ngừa và ứng phó dựa trên bằng chứng và sát với thực tế.
- Hỗ trợ xây dựng kế hoạch tổ chức các khóa tập huấn bổ sung về giám sát, phòng ngừa và kiểm soát (dự kiến thực hiện vào thứ Hai, ngày 25 tháng 5) cũng như về chẩn đoán - quản lý lâm sàng, kiểm soát và phòng ngừa nhiễm khuẩn.
WHO Việt Nam cam kết tiếp tục làm việc với Bộ Y tế và ghi nhận sự chủ động của Bộ Y tế cũng như sự chỉ đạo khẩn trương của Chính phủ trong công tác chuẩn bị sẵn sàng hệ thống và năng lực ứng phó, bao gồm chia sẻ thông tin và truyền thông nguy cơ.

PV: Xin trân trọng cảm ơn bà.

Để cập nhật thông tin, độc giả có thể truy cập các đường link dưới đây
WHO - Tin tức và thông tin về Ebola
https://www.who.int/news-room/speeches/item/who-director-general-s-opening-remarks-at-the-media-briefing-on-outbreaks-of-ebola-and-hantavirus-22-may-2026

Nhằm cung cấp thông tin về dịch bệnh Ebola và khuyến cáo người dân chủ động phòng chống dịch bệnh, Trung tâm Truyền thông - GDSK Trung ương đã sản xuất infographic bằng tiếng Việt và tiếng Anh để truyền thông tại cửa khẩu và cộng đồng, xin trân trọng gửi tới độc giả.

Link gửi kèm theo là flie thiết kế, có thể chỉnh sửa để phù hợp với địa phương.

WHO cảnh báo khẩn cấp về Ebola, Bộ Y tế họp trực tuyến toàn quốc về giám sát, phòng chống dịch 👇