Báo Hà Nội Mới

Đố mng biết đây là chỗ nào ở Hà Nội.

Tản văn
PHỐ HÀNG DẦU (P1)
Do Manh Vu

Nhà tôi chuyển đến phố Hàng Dầu khoảng đầu năm 1960, sau khi đã chu du gần một vòng Hà Nội lúc đó : Đội Cung, Bùi Viện (Phan Huy Ích nay), Hàng Bài, ...
Hà Nội hồi ấy thưa thớt lắm ! Cả ngày dọc phố Đinh Tiên Hoàng chỉ loáng thoáng bóng người đạp xe, sôi động nhất là chừng nửa tiếng có một chuyến tàu điện rung chuông leng keng chạy qua. Người đi bộ thì đông nhất là lúc giờ tan tầm khi còi thành phố gắn trên nóc Nhà hát Lớn u ủ lên một hồi dài.
Nhà tôi ở số 39, trên tầng hai, nguyên là nhà hàng ăn uống Thuận Lợi nổi tiếng thời trước năm 1954. Bác Tổ trưởng dân phố ở số nhà 41, cứ tầm 5 rưỡi sáng là bác gióng một hối kẻng làm từ một bình rỗng đựng bia hơi (hồi ấy gọi là bia bốc, vì xì thêm rất nhiều ga nên hơi bốc lên mù mịt). Già, trẻ , lớn, bé ào ra đường kéo nhau ra Vườn hoa trước phố tập thể dục, rất vui ... Đám thanh niên đầu trò chạy ra hồ Hoàn Kiếm, kéo theo cả đám lau nhau chúng tôi làm vài vòng quanh hồ. Tôi còn nhớ, có lần tôi cố theo mấy anh giai chạy được ba vòng, suýt ngất !
Nhưng cái cảm giác lâng lâng, man mác, xao xuyến nhất, cái cảm giác cứ đọng lại trong tôi suốt cuộc đời, chính là khoảnh khắc lúc 5 giờ sáng đang chập chờn nửa thức, nửa ngủ nghe tiếng chuông xe điện reo leng keng ở đầu bến trung tâm ! Tiếng chuông nghe văng vẳng, nửa xa, nửa gần cứ ngân nga như đến từ một thế giới xa xăm nào khác làm cho tôi, một đứa trẻ 6 - 7 tuổi như được ru mình trong một cảm giác yên bình, bồng bềnh đến kì lạ không lí giải được !
Tôi và hai thằng em quỷ sứ nhanh chóng hoà nhập vào các trò nghịch ngợm ma mãnh của bọn trẻ cùng phố. Thôi thì đủ : Sô-vê, Sút xanh, Bóng đá vỉa hè lấy lỗ cống làm gôn, Công an bắt gián điệp, Đánh khăng, Đánh đáo, Bắn bi, ... Chưa kể, thời gian sau này, khoảng những năm 1963 - 1964, kinh tế bắt đầu kém đi, bọn tôi kéo nhau ra Bờ Hồ. Ban ngày thì câu cá, câu tôm, tối lại lang thang cả lũ trêu ghẹo các đôi tình nhân đang tình tự trên các ghế đá ven hồ quanh núi Bút Tháp, hoặc nghêu ngao mấy bài nhạc chế lời lẽ ngô nghê thời bấy giờ, đại loại như : "Bà ba béo trông thật to béo, trông thật kinh hoàng/ Người thì toàn mỡ, nếu ép ra phải được dăm ba thùng ...", "Giải phóng Điện Biên bộ đội ta bắt cua về xào/ Su hào, bắp cải lại thêm mấy cân cà chua ...", ...
Tôi nhớ, có một lần, gần Tết, mấy thằng ranh con bọn tôi nhặt được 1 - 2 quả pháo đùng sót lại từ bánh pháo đám cưới, mang ra cắm vào mấy bãi ... mà bọn phố khác ỉa bậy, rồi châm lửa đốt. Báo hại cho đôi tình nhân đang ôm ấp nhau say đắm gần đấy bị một phen nhớ đến già. Vì vừa bị phá đám bởi tiếng pháo, vừa lấm lem be bét bởi cái đống dậy mùi khăn khẳn kia. Còn mấy thằng mất dạy bọn tôi đã ba chân bốn cẳng chạy mất, nghĩ lại đến giờ vẫn còn ân hận !

(Mai tiếp)

***
Đây là hiệu Cao lâu Thuận Lợi 39 rue du Lac từ trước 1954. Những vết đạn trên balcon đánh dấu những ngày đầu Toàn quốc kháng chiến chống thực dân Pháp 1946 - 1947.
Ảnh và chú thích của ông Nghi Đỗ Đình

Công viên Gia Lâm